<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xmlns:np="http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/ns/nonTEI" xmlns:math="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xml:id="NATP00364" type="transcription">
    <teiHeader>
        <fileDesc>
            <titleStmt>
                <title>Latin translation of the "Account of the Commercium Epistolicum" (i.e. the English "Recensio") in Philosophical Transactions (1683-1775), Vol. 29. (1714 - 1716), pp. 173-224</title>
                <author xml:id="in"><persName key="nameid_1" sort="Newton, Isaac" ref="nameid_1" xml:base="http://www.newtonproject.sussex.ac.uk/catalogue/xml/persNames.xml">Isaac Newton</persName></author>
                
            </titleStmt>
<extent><hi rend="italic">c.</hi> <num n="word_count" value="14871">14,871</num> words</extent>
            <publicationStmt>
<authority>The Newton Project</authority>
<pubPlace>Oxford</pubPlace>
<date>2020</date>
<publisher>Newton Project, University of Oxford</publisher>
<availability n="lic-text" status="restricted"><licence target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/"><p>This text is licensed under a <ref target="http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/">Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivs 3.0 Unported License</ref>.</p></licence></availability>
</publicationStmt>
            <notesStmt>
<note type="metadataLine"><hi rend="italic">c.</hi> 1715, Latin with a little French, <hi rend="italic">c.</hi> 14,871 words, 15 ff.</note>
                <note n="pages">15 ff.</note>
                <note n="language">
                    <p>Latin with a little French</p>
                </note>
            </notesStmt>
            <sourceDesc><bibl type="simple" n="custodian_2" sortKey="ms_add._3968.00,_f._296r-311r" subtype="Manuscript">MS Add. 3968, ff. 296r-311r, Cambridge University Library, Cambridge, UK</bibl>
                <msDesc>
                    <msIdentifier>
                        <country>UK</country><settlement>Cambridge</settlement><repository n="custodian_2">Cambridge University Library</repository>
                        <collection>Portsmouth Collection</collection>
                        <idno n="MS Add. 3968.00, f. 296r-311r">MS Add. 3968, ff. 296r-311r</idno>
                    </msIdentifier>
                </msDesc>
            </sourceDesc>
        </fileDesc>
        <profileDesc>
            <creation>
                <origDate when="1715-01-01"><hi rend="italic">c.</hi> 1715</origDate>
                <origPlace>England</origPlace>
            </creation>
        <langUsage>
                <language ident="lat">Latin</language>
                <language ident="fre">French</language>
            </langUsage>
        <handNotes>
                
                <handNote xml:id="unknown3">Unknown Hand (3)</handNote>
                
                <handNote xml:id="unknownCataloguer1">Unknown Cataloguer (1)</handNote>
                <handNote xml:id="unknownCataloguer2">Unknown Cataloguer (2)</handNote>
                <handNote xml:id="unknownCataloguer3">Unknown Cataloguer (3)</handNote>
                <handNote xml:id="unknownCataloguer5">Unknown Cataloguer (5)</handNote>
                <handNote xml:id="unknownCataloguer6">Unknown Cataloguer (6)</handNote>
        </handNotes>
        </profileDesc>
         <encodingDesc>
             <classDecl><taxonomy><category><catDesc n="Science">Science</catDesc></category><category><catDesc n="Mathematics">Mathematics</catDesc></category></taxonomy></classDecl>
         </encodingDesc>
        <revisionDesc>
            <change when="2014-06-01">Transcription by <name>Marie Soulier</name></change>
            <change when="2018-08-21">Transcription by <name>Michelle Pfeffer</name></change>
            <change when="2019-02-19">Transcription continued by <name>Robert Ralley</name></change>
            <change when="2020-01-31">Transcription completed by <name>Robert Ralley</name>.</change>
            <change xml:id="finalProof" when="2020-02-07">Code audited by <name xml:id="mhawkins">Michael Hawkins</name>.</change>
        </revisionDesc>
        </teiHeader>    
<facsimile xml:base="image-includes/MS-ADD-03968-020.xml">
   <graphic xml:id="i611" url="MS-ADD-03968-020-00001.jpg" n="296r"/>
   <graphic xml:id="i612" url="MS-ADD-03968-020-00002.jpg" n="296v"/>
   <graphic xml:id="i613" url="MS-ADD-03968-020-00003.jpg" n="296bis(r)"/>
   <graphic xml:id="i614" url="MS-ADD-03968-020-00004.jpg" n="296bis(v)"/>
   <graphic xml:id="i615" url="MS-ADD-03968-020-00005.jpg" n="297r"/>
   <graphic xml:id="i616" url="MS-ADD-03968-020-00006.jpg" n="297v"/>
   <graphic xml:id="i617" url="MS-ADD-03968-020-00007.jpg" n="298r"/>
   <graphic xml:id="i618" url="MS-ADD-03968-020-00008.jpg" n="298v"/>
   <graphic xml:id="i619" url="MS-ADD-03968-020-00009.jpg" n="299r"/>
   <graphic xml:id="i620" url="MS-ADD-03968-020-00010.jpg" n="299v"/>
   <graphic xml:id="i621" url="MS-ADD-03968-020-00011.jpg" n="300r"/>
   <graphic xml:id="i622" url="MS-ADD-03968-020-00012.jpg" n="300v"/>
   <graphic xml:id="i623" url="MS-ADD-03968-020-00013.jpg" n="301r"/>
   <graphic xml:id="i624" url="MS-ADD-03968-020-00014.jpg" n="301v"/>
   <graphic xml:id="i625" url="MS-ADD-03968-020-00015.jpg" n="302r"/>
   <graphic xml:id="i626" url="MS-ADD-03968-020-00016.jpg" n="302v"/>
   <graphic xml:id="i627" url="MS-ADD-03968-020-00017.jpg" n="303r"/>
   <graphic xml:id="i628" url="MS-ADD-03968-020-00018.jpg" n="303v"/>
   <graphic xml:id="i629" url="MS-ADD-03968-020-00019.jpg" n="304r"/>
   <graphic xml:id="i630" url="MS-ADD-03968-020-00020.jpg" n="304v"/>
   <graphic xml:id="i631" url="MS-ADD-03968-020-00021.jpg" n="305r"/>
   <graphic xml:id="i632" url="MS-ADD-03968-020-00022.jpg" n="305v"/>
   <graphic xml:id="i633" url="MS-ADD-03968-020-00023.jpg" n="306r"/>
   <graphic xml:id="i634" url="MS-ADD-03968-020-00024.jpg" n="306v"/>
   <graphic xml:id="i635" url="MS-ADD-03968-020-00025.jpg" n="307r"/>
   <graphic xml:id="i636" url="MS-ADD-03968-020-00026.jpg" n="307v"/>
   <graphic xml:id="i637" url="MS-ADD-03968-020-00027.jpg" n="308r"/>
   <graphic xml:id="i638" url="MS-ADD-03968-020-00028.jpg" n="308v"/>
   <graphic xml:id="i639" url="MS-ADD-03968-020-00029.jpg" n="309r"/>
   <graphic xml:id="i640" url="MS-ADD-03968-020-00030.jpg" n="309v"/>
   <graphic xml:id="i641" url="MS-ADD-03968-020-00031.jpg" n="310r"/>
   <graphic xml:id="i642" url="MS-ADD-03968-020-00032.jpg" n="310v"/>
   <graphic xml:id="i643" url="MS-ADD-03968-020-00033.jpg" n="311r"/>
   <graphic xml:id="i644" url="MS-ADD-03968-020-00034.jpg" n="311v"/>
   <graphic xml:id="i645" url="MS-ADD-03968-020-00035.jpg" n="311bis(r)"/>
   <graphic xml:id="i646" url="MS-ADD-03968-020-00036.jpg" n="311bis(v)"/>
</facsimile>
    <text>
        <body>
            <div>
<div xml:id="P20">

<div><pb xml:id="p296r" facs="#i611" n="296r"/><fw type="shelfmark" place="topLeft" hand="#unknownCataloguer3">Add. 3968 <lb xml:id="l1"/>20</fw><fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer3">296</fw>
<p xml:id="par1"><handShift new="#unknownCataloguer1" scribe="Unknown_Cataloguer_(1)"/>This is the <foreign xml:lang="lat">Recensio</foreign> <lb xml:id="l2"/>in a Latin translation diff <lb xml:id="l3"/>from that published <lb xml:id="l4"/>in <gap reason="hand" extent="1" unit="words"/> <unclear reason="hand" cert="low">Ian</unclear>. IV p. 445</p>
<p xml:id="par2"><foreign xml:lang="lat"><handShift new="#unknownCataloguer6" scribe="Unknown_Cataloguer_(6)"/>C<choice><orig>ō</orig><reg>om</reg></choice>mercium Epistolicum N<hi rend="superscript"><hi rend="underline">o</hi></hi>. 66.</foreign></p>
</div>



<div><pb xml:id="p296bisr" facs="#i613" n="296bis(r)"/><fw type="pag" place="pageTop">1</fw><fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">296 <add place="infralinear" hand="#unknownCataloguer5" indicator="no"><hi rend="underline">bis</hi></add></fw>
<head xml:id="hd1"><handShift new="#unknown3" scribe="Unknown_Hand_(3)"/><foreign xml:lang="lat">Ad Librum qui Commercium Epistolicum <lb xml:id="l5"/>Collinij et Aliorum De Analysi Promota inscribitur <lb xml:id="l6"/>Iussu Regalis Societatis editum, circa Controversi<lb type="hyphenated" xml:id="l7"/>am Leibnitzium inter et Keillium, cui debeatur <lb xml:id="l8"/>Inventæ jus Methodi Fluxionum, quam Alij Metho<lb type="hyphenated" xml:id="l9"/>dum Differentialem appellasse gestiunt <lb break="yes" xml:id="l10"/>Commentarius <lb break="yes" xml:id="l11"/>Ex Act. Philos. Londinensium <choice><abbr>Num<hi rend="superscript">o</hi>.</abbr><expan>Numero</expan></choice> 342. decerptus, at<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> <lb xml:id="l12"/>Ex Anglico quo prodijt sermone, Latine redditus.</foreign></head>
<p xml:id="par3"><foreign xml:lang="lat">Cum Varias jam viderimus apud Exteros prodijsse <hi rend="underline">Commercij</hi> hujus Historiolas, at <lb xml:id="l13"/>mutilas omnes at<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> imperfectas, ne quid inde determinenti veritas caperet, Nostri esse Iudica<lb type="hyphenated" xml:id="l14"/>vimus rem omnem hic ab Origine repetere, at<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> Orbi Literato bona fide impertiri.</foreign></p>
<p xml:id="par4"><foreign xml:lang="lat">Complectitur hoc <hi rend="underline">Commercium</hi> Epistolas varias Chartulas<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> antiquiores, secundùm <lb xml:id="l15"/>Temporum seriem digastas, at<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> ex <hi rend="underline">Autographis</hi>, quæ in singularum Titulis laudan<lb type="hyphenated" xml:id="l16"/>tur, fideliter descriptas aut in Latinum sermonem traductas. Id enim <hi rend="underline">Illustrissima <lb xml:id="l17"/>Societas Regalis</hi>, non paucis ad hoc munus delegatis socijs in mandatis dederat, non <lb xml:id="l18"/>tantùm ut exscripta <hi rend="underline">Exemplaria</hi> ad <hi rend="underline">Autographarum</hi> veritatem probarent; sed ut <lb xml:id="l19"/>ipsarum quo<choice><orig></orig><reg>que</reg></choice> <hi rend="underline">Autographarum</hi> sinceritatem et fidem examini, quàm possent rigidis<lb type="hyphenated" xml:id="l20"/>simo, subjicerent. <hi rend="underline">Commercio</hi> verò Argumentum dedit <hi rend="underline">Methodus quædam generalis</hi> resol<lb type="hyphenated" xml:id="l21"/>vendi Æquationes finitas in infinitas, et tam has quam illas ad solutionem Problematum <lb xml:id="l22"/>per <hi rend="underline">Methodum</hi>, quam vocat, <hi rend="underline">Fluxionum</hi> at <hi rend="underline">Momentorum</hi> applicandi. Illam ergo pri<lb type="hyphenated" xml:id="l23"/>mò expendamus hujus Methodi Partem, quæ ad resolvendas Æquationes finitas in infi<lb type="hyphenated" xml:id="l24"/>nitas spectat, nec non ad Figuras Curvilineas his artibus quadrandas. Per <hi rend="underline">Æquatio<lb type="hyphenated" xml:id="l25"/>nes Infinitas</hi> tales Æquationes intellectas volumus, quales è serie Terminorum constent <lb xml:id="l26"/>ea lege ad Quæsitis mensuram accuratam propiùs perpetuò in infinitum vergentium, <lb xml:id="l27"/>ut minus tandem quàm pro imperata aliqua parte a vera absint, et si in infinitum de<lb type="hyphenated" xml:id="l28"/>ducatur series, hinc inde a mensura justa discrepantiam jam nullam relinquant.</foreign></p>
<p xml:id="par5"><foreign xml:lang="lat"><hi rend="underline">Wallisius</hi> in <hi rend="underline">Opere</hi> quod A.C. 1657 edidit <hi rend="underline">Arithmetico Cap. 33. <del type="over"><gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></del><add place="over" indicator="no">P</add>rop. 68</hi> perpetua <lb xml:id="l29"/>Divisione Fractionem <formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>A</mn><mrow><mn>1</mn><mo>−</mo><mn>B</mn></mrow></mfrac></math></formula> transmutabit in seriem <tei:formula xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>A</mn><mo>+</mo><mn>A</mn><mo>⁢</mo><mn>R</mn><mo>+</mo><mn>A</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>R</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mn>A</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>R</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mn>A</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>R</mn><mn>4</mn></msup><mo>+</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>.</foreign></p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par6"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">D. Vicecomes Brounker</tei:hi> Hyperbolam quadravit per seriem <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>5</mn><mo>×</mo><mn>6</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>7</mn><mo>×</mo><mn>8</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. id est per hanc <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>1</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>4</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>7</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>8</mn></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. pro singulis Terminis <tei:lb xml:id="l30"/><tei:hi rend="underline">sem Apr. An. 1668</tei:hi> fuit inserta.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par7"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Mercator</tei:hi> mox ejusdem Quadraturæ Demonstrationem edidit ope Divisionis <tei:lb xml:id="l31"/><tei:hi rend="underline">Wallisianæ</tei:hi>, quam proterius Demonstratione Geometrica munivit <tei:hi rend="underline">Iacobus Gregorius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l32"/>Paucis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> dehinc elapsis Mensibus, <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> utrius<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quibus hæc tractarentur, Libel<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l33"/><tei:fw type="catch" place="bottomRight">los</tei:fw><tei:pb xml:id="p296bisv" facs="#i614" n="296bis(v)"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">2</tei:fw>los <tei:hi rend="underline">Cantabrigiam</tei:hi> ad <tei:hi rend="underline">Barrovium</tei:hi> transmisit, qui eosdem <tei:hi rend="underline">D. Newtono</tei:hi> (jam à multis <tei:lb xml:id="l34"/>Annis ad <tei:hi rend="underline">Equestrem Dignitatem</tei:hi> evecto) <tei:hi rend="underline">Mense Iunio An. 1669</tei:hi> impertivit. Extemplò <tei:hi rend="underline">Bar<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l35"/>rovius Collinio</tei:hi> parva rependens, ad eum remisit <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Tractatum Titulo <tei:hi rend="underline">Analysis per <tei:lb xml:id="l36"/>Æquationes numero Terminorum infinitas</tei:hi> inscriptum. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> is est qui primum in <tei:hi rend="underline">Commercio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l37"/>locum tenet; Complectetur<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum Generalem ea omnia in Figuris quibuscun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l38"/>sequendi quæ <tei:hi rend="underline">Brounkerus</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Mercator</tei:hi> in sola Hyperbola efficere valuerunt. Nam quam <tei:lb xml:id="l39"/>vis ad decem et ampliùs <tei:add place="supralinear" indicator="yes">post</tei:add> annos vitam produxerit <tei:hi rend="underline">Mercator</tei:hi>, tamen ultra unicam illam Hy<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l40"/>perbolæ Quadraturam nihil profecit. Immanes verò ille Progressus, quos jam ad Stupo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l41"/>rem us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> fecerat <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, luculenter ostendunt minimè ipsum <tei:hi rend="underline">Mercatoris</tei:hi> Auxilijs <tei:lb xml:id="l42"/>aut opus habuisse aut quidem quidquam proficere potuisse. Sed ne res in lites trahatur, <tei:lb xml:id="l43"/>ultrò et libenter concedit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> et invenisse <tei:hi rend="underline">Brounkerum</tei:hi> et demonstrasse <tei:hi rend="underline">Merca<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l44"/>torem</tei:hi> series illas ad Hyperbolam, jam annos aliquot priùs quàm vel eas illi edidissent, <tei:lb xml:id="l45"/>vel ipse suam Methodum Generalem adinvenisset.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par8"><tei:foreign xml:lang="lat">Ad hunc <tei:hi rend="underline">De Analysi</tei:hi> Tractatum spectant ea, quæ ipse <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Literis ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l46"/>datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676</tei:hi> exaravit viz. <tei:hi rend="underline">Eo ipso tempore quo</tei:hi> Mercatoris <tei:hi rend="underline">Logarithmotechnia <tei:lb xml:id="l47"/>prodijt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">communicatum est per amicum</tei:hi> D. Barrow (<tei:hi rend="underline">tunc</tei:hi> Matheseos <tei:hi rend="underline">Professorem</tei:hi> Cantab.) <tei:lb xml:id="l48"/><tei:hi rend="underline">cum</tei:hi> D. Collinio <tei:hi rend="underline">Compendium quoddam harum serierum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">in quo significaveram Areas et <tei:lb xml:id="l49"/>Longitudines Curvarum omnium</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et solidorum superficies et contenta ex datis Rectis</tei:hi>; <tei:lb xml:id="l50"/><tei:hi rend="underline">et vice versa ex his datis Rectas determinari posse</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">et Methodum indicatam illustra<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l51"/>veram diversis seriebus</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par9"><tei:foreign xml:lang="lat">Annis verò <tei:hi rend="underline">1669</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">1670</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">1671</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">1672 Collinius</tei:hi> (quod probant ipsius Literæ) de hoc <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l52"/>nonuit in <tei:hi rend="underline">Scotia Iacobum Gregorium</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Parisijs Bertetum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Dominum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Vernon</tei:hi> eo tempore <tei:lb xml:id="l53"/><tei:hi rend="underline">Parisijs</tei:hi> versantem; in <tei:hi rend="underline">Italia Alphonsum Borelli</tei:hi>; Dominos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Strode</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Townley</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Oldenburgh</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l54"/><tei:hi rend="underline">Dary</tei:hi> Atros<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in <tei:hi rend="underline">Anglia</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par10"><tei:foreign xml:lang="lat">Et <tei:hi rend="underline">Oldenburgus</tei:hi> literis suis datis <tei:hi rend="underline">Sept. 14. A. 1669</tei:hi>, quæ in scrinijs Regalis Societatis <tei:lb xml:id="l55"/>asservantur, ejusdem rei <tei:hi rend="underline">Franciscum Slusium Leodij</tei:hi> vertiorem fecit; sententijs etiam <tei:lb xml:id="l56"/>aliquot ex <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> in ejus gratiam exscriptis.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par11"><tei:foreign xml:lang="lat">Speciatim verò <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi>, literis ad <tei:hi rend="underline">Iacobum Gregorium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Nov. 25. A. 1669</tei:hi> de Me<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l57"/>thodo <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> comprehensa pronuntiat: Barrovius <tei:hi rend="underline">Provinciam suam publicè prælegendi <tei:lb xml:id="l58"/>remisit cuidam Nomme</tei:hi> Newtono Cantabrigiensi, <tei:hi rend="underline">cujus tanquam viri acutissimo Inge<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l59"/>nio præditi in Præfatione Prælectionum Opticarum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">meminit</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">quippe antequam <tei:lb xml:id="l60"/>ederetur</tei:hi> Mercatoris <tei:hi rend="underline">Logarithmotechnia</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">eandem Methodum adinvenerat</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">eam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l61"/>ad omnes Curvas generaliter et ad Circulum diversimodè applicârat</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par12"><tei:foreign xml:lang="lat">Ejusdem meminit idem <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> literis ad <tei:hi rend="underline">Davidem Gregorium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Aug. 11. <tei:lb xml:id="l62"/>A. 1676</tei:hi> his verbis: <tei:hi rend="underline">Paucos post Menses quàm editi sunt hi Libri</tei:hi> (viz. <tei:hi rend="underline">Mercatoris</tei:hi> Lo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l63"/>garithmotechnia et Exercitationes Geometricæ <tei:hi rend="underline">Gregorij</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">missi sunt ad</tei:hi> Barrovium <tei:lb xml:id="l64"/>Cantabrigiæ. <tei:hi rend="underline">Ille autem responsum dedit hanc infinitarum Serierum Doctrinam à</tei:hi> <tei:lb xml:id="l65"/>Newtono <tei:hi rend="underline">biennium ante excogitatam fuisse quam ederetur</tei:hi> Mercatoris <tei:hi rend="underline">Logarith<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l66"/>motechnia</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et generaliter omnibus Figuris applicatam</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">simul<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> transmisit</tei:hi> D. <tei:lb xml:id="l67"/>Newtoni <tei:hi rend="underline">Opus manuscriptum</tei:hi>. Duorum hic laudatorum Librorum posterior prodijt <tei:lb xml:id="l68"/>exeunte <tei:hi rend="underline">Anno 1668</tei:hi>. <tei:hi rend="underline">Barrovium</tei:hi> verò <tei:hi rend="underline">Newtoni Compendium</tei:hi> proximè insecuto <tei:hi rend="underline">Iulio</tei:hi> cum <tei:lb xml:id="l69"/><tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi> communicasse probant tres ipsius <tei:hi rend="underline">Barrovij</tei:hi> Epistolæ.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par13"><tei:foreign xml:lang="lat">Porrò <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> Literis ad <tei:hi rend="underline">D. Strode</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Iul. 26. A. 1672</tei:hi> de eadem Methodo hæc <tei:lb xml:id="l70"/>enerrat: <tei:hi rend="underline">Exemplar ejus</tei:hi> (Logarithmotechniæ) <tei:hi rend="underline">misi</tei:hi> Barrovio Cantabrigiam, <tei:hi rend="underline">qui <tei:lb xml:id="l71"/>quasdam</tei:hi> Newtoni <tei:hi rend="underline">Chartas extemplò remisit</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">è quibus et alijs quæ priùs ab authore <tei:lb xml:id="l72"/>cum</tei:hi> Barrovio <tei:hi rend="underline">communicata fuerant</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">patet illam Methodum à dicto</tei:hi> Newtono <tei:hi rend="underline">a<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l73"/>liquot annis antea excogitatam et modo universali applicatam fuisse</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Ita ut ejus</tei:hi> <tei:fw type="catch" place="bottomRight"><tei:hi rend="underline">ope</tei:hi></tei:fw><tei:pb xml:id="p297r" facs="#i615" n="297r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">3</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">297</tei:fw> <tei:hi rend="underline">ope</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">in quavis Figura Curvilinea proposita</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ una vel pluribus proprietatibus defini<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l74"/>tur</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Quadratura vel Area dictæ Figuræ</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">accurata si possibilis sit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sin minùs infinitè <tei:lb xml:id="l75"/>vero propinqua</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Evolutio vel Longitudo Lineæ Curvæ</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Centrum gravitatis Figuræ</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l76"/><tei:hi rend="underline">solida ejus rotatione genita</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et eorum superficies</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">sine ulla radicum extractione <tei:lb xml:id="l77"/>obtineri queant. Postquàm intellexerat</tei:hi> D. Gregorius <tei:hi rend="underline">hanc Methodum à</tei:hi> D. Mercato<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l78"/>re <tei:hi rend="underline">in Logarithmotechnia usurpatam et Hyperbolæ quadrandæ adhibitam</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quam<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l79"/>que adauxerat ipse</tei:hi> Gregorius, <tei:hi rend="underline">jam universalem redditam esse</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">omnibus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Figuris ap<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l80"/>plicatam</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">acri studio eandem acquisivit multùm<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in ea enodanda desudavit uter<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l81"/>que</tei:hi> D. Newtonus <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Gregorius <tei:hi rend="underline">in animo habet hanc Methodum exornare</tei:hi>: D. <tei:lb xml:id="l82"/>Gregorius <tei:hi rend="underline">autem</tei:hi> D. Newtonum <tei:hi rend="underline">primum ejus inventorem anticipare haud in<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l83"/>tegrum ducit.</tei:hi></tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par14"><tei:foreign xml:lang="lat">Deni<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Literis ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> communicandis datis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Iun. <tei:lb xml:id="l84"/>14. A. 1676</tei:hi> idem <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> addit: <tei:hi rend="underline">Hujus autem Methodi ea est præstantia</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut cum <tei:lb xml:id="l85"/>tam latè pateat ad nullam hæreat difficultatem. Gregorium autem aliosque <tei:lb xml:id="l86"/>in ea fuisse opinione arbitror, ut quicquid uspiam antea de hac re innotuit, qua<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l87"/>si dubia diluculi lux fuit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">si cum Meridiana claritate conferatur</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par15"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Compendium</tei:hi> hoc <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> primus <tei:hi rend="underline">Mense Decemb. A. 1710</tei:hi> in lucem emisit <tei:hi rend="underline">Guli<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l88"/>elmus Iones</tei:hi>, postquam a se reperti inter <tei:hi rend="underline">Collinij</tei:hi> Chartas <tei:hi rend="underline">Collinij<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> manu exarati <tei:lb xml:id="l89"/>exemplaris fidem ad <tei:hi rend="underline">Autographum</tei:hi>, quod ab ipso <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> impetraverat, exegis<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l90"/>set. Ipsi vero, quod diximus, Argumento fuit Laudata illa <tei:hi rend="underline">Analyseos</tei:hi> Methodus Ge<tei:lb xml:id="l91"/>neralis, qua modum edocemur resolvendi Æquationes finitas in infinitas, quibus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l92"/>artibus utrius<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> generis Æquationes, per <tei:hi rend="underline">Methodum Momentorum</tei:hi> tractari oporteat <tei:lb xml:id="l93"/>ut commodiori deserviant Problematum solutioni: Ubi re dimissa substitit <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l94"/>inde occipit <tei:hi rend="underline">Compendium</tei:hi>, trium<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Regularum</tei:hi> firmissimo Fundamento Quadratu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l95"/>rarum Methodum superstruit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par16"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Wallisius Arithmeticam</tei:hi> suam <tei:hi rend="underline">Infinitorum</tei:hi> edidit <tei:hi rend="underline">A. 1655</tei:hi>. Hujus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Operis Prop. 59<tei:hi rend="superscript">a</tei:hi>.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l96"/>si Figuræ Curvilineæ Abscissa dicatur x, m et n numeros notent, Ordinatas<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> nor<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l97"/>maliter Abscissis insistentes exponat <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>m</mn><mn>n</mn></mfrac></msup></math></tei:formula>, monstraverat Aream Figuræ provenire <tei:lb xml:id="l98"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>n</mn><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow><mn>n</mn></mfrac></msup></math></tei:formula>. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hanc arripuit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ut <tei:hi rend="underline">Regulam primam</tei:hi> cui Curvas Qua<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l99"/>drandi Methodum superstrueret. At particulatim tantù et ad Casus singulares, <tei:lb xml:id="l100"/>Regulam <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> demonstraverat, longa specialium Propositionum Serie, quas <tei:lb xml:id="l101"/>tandem in Unam Generalem coegit subsidio Tabellæ, in quam Casus aliquot singula<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l102"/>res ordine retulerat. <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> verò Casus omnes in unum congessit ope Dignitatis <tei:lb xml:id="l103"/>Exponentis indefiniti, et sub <tei:hi rend="underline">Compendij</tei:hi> finem unà demonstravit per <tei:hi rend="underline">Methodum <tei:lb xml:id="l104"/>Momentorum</tei:hi>: simul<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> se primum præbuit, qui hujusmodi Dignitates Exponen<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l105"/>tibus indefinitis affectas Analyseos Operationibus superinduxit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par17"><tei:foreign xml:lang="lat">Per ejusdem <tei:hi rend="underline">Arithmeticæ Infinitorum <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">P</tei:add>rop.. 108.</tei:hi> alias<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> aliquot insequentes, si <tei:lb xml:id="l106"/>Ordinatæ contigeret ex binis aut pluribus alijs Ordinatis per signa + et − connexis <tei:lb xml:id="l107"/>componi, Areæ pariter accidet ex binis aut pluribus alijs Areis conflari per propria <tei:lb xml:id="l108"/>sua signa + et − conjunctis. Quam ut <tei:hi rend="underline">secundam Regulam Newtonus</tei:hi> Quadraturarum <tei:lb xml:id="l109"/>Methodo substravit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par18"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Tertiæ Regulæ</tei:hi> usus est, quando Quadratura non aliter procedit, in reducendis <tei:lb xml:id="l110"/>Quantitatibus Fractis et Radicalibus, Adfectis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Radicibus Æquationum ad series <tei:lb xml:id="l111"/>Convergentes, ut deinde per priores duas Regulas, sigillatim quadrentur Figuræ <tei:lb xml:id="l112"/>quarum Ordinatas Termini Serierum ordine referunt. <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, Literis ad <tei:hi rend="underline">Ol<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l113"/></tei:hi><tei:fw type="catch" place="bottomRight"><tei:hi rend="underline">denbur<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l114"/></tei:hi></tei:fw><tei:pb xml:id="p297v" facs="#i616" n="297v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">4</tei:fw><tei:hi rend="underline">denburgum</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Iun. 13. A. 1676</tei:hi> et cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> communicatis, Methodum edocuit <tei:lb xml:id="l115"/>reducendi dati <tei:hi rend="underline">Binomij</tei:hi> datam Dignitatem in seriem Convergentem, et quemadmodum <tei:lb xml:id="l116"/>ex hac serie Quadranda veniat Curva cujus Ordinatam exponat Dignitas illa data. <tei:lb xml:id="l117"/>Rogatus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> à <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi>, ut Originem panderet hujus Theorematis, respondet <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l118"/>nus</tei:hi>, literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676</tei:hi> se non ita multò ante quàm Pestis ingrueret (quæ <tei:lb xml:id="l119"/><tei:hi rend="underline">Londini</tei:hi> flagrabat <tei:hi rend="underline">A. 1665</tei:hi>) dum <tei:hi rend="underline">Arithmeticæ Infinitorum Wallisianæ</tei:hi> invigilans <tei:lb xml:id="l120"/>cogitaret qua arte interpolanda esset series <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>, </mo><mn>x</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>, </mo><mn>x</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>5</mn></msup><mo>, </mo><mn>x</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>3</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>3</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>5</mn></msup><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>7</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>7</mn></msup><mo>, </mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. Invenisse Aream Circuli esse <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>−</mo><mfrac><mrow><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup></mrow><mn>3</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mrow><mfrac><mn>1</mn><mn>8</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>5</mn></msup></mrow><mn>5</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mrow><mfrac><mn>1</mn><mn>16</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>7</mn></msup></mrow><mn>7</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mrow><mfrac><mn>5</mn><mn>128</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>9</mn></msup></mrow><mn>9</mn></mfrac><mo>−</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. Dum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l121"/>Interpolationis Methodum prosequeretur et excoleret, laudatum Theorema adinve<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l122"/>nisse, Inventis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> auxilio, Fractas quascun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et surdas Quantitates redegisse ad Series <tei:lb xml:id="l123"/>Convergentes, jam facili Divisione et Extractione Radicum; et deni<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Inventum <tei:lb xml:id="l124"/>ad Evolutionem Adfectarum Radicum promovisse. Istæ verò Reductiones <tei:hi rend="underline">Terti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l125"/>am</tei:hi> sibi <tei:hi rend="underline">Regulam</tei:hi> conficiunt.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par19"><tei:foreign xml:lang="lat">Cum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> jam <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> su <tei:hi rend="underline">tres</tei:hi> illas <tei:hi rend="underline">Regulas</tei:hi> et explicasset, et <tei:lb xml:id="l126"/>varijs exemplis illustrasset, progressus est <tei:hi rend="underline">Principium</tei:hi> exponere, quo Area ex Ordi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l127"/>nata facillimo nexu deducitur et quasi sponte fluit: Aream considerans tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l128"/>quam Quantitatem continuo fluxu crescentem sive augescentem, ad proportionem <tei:lb xml:id="l129"/>Longitudinis Ordinatæ, quando interim Abscissa supponitur augeri uniformiter, <tei:lb xml:id="l130"/>ad proportionem Temporis. Et a Temporis Momentis, Momentaneis istis Abscissæ <tei:lb xml:id="l131"/>Areæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Incrementis Particulisve infinitè parvis, quæ Temporis Momentis generan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l132"/>tur, traductum Momentorum Nomen imposuit. Momentum Lineæ Punctum dixit, <tei:lb xml:id="l133"/>at sensu <tei:hi rend="underline">Cavallerij</tei:hi>, Punctu Geometricum nullius longitudinis minimè cogitans, <tei:lb xml:id="l134"/>sed Lineam veram longitudinis infinitè parvæ. Eodem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Cavallerij</tei:hi> sensu, Areæ <tei:lb xml:id="l135"/>aut superficiei Momentum dixit Lineam, quamvis non Lineam Geometricam nul<tei:lb xml:id="l136"/>lius latitudinis, sed veram superficiem latitudinis infinitè parvæ intellectam <tei:lb xml:id="l137"/>voluerit. Et quando Ordinatam tanquam Areæ Momentum consideraverat, Re<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l138"/>ctangulum intellexerat sub Ordinata Geometrica et Abscissæ Momento, quamvis <tei:lb xml:id="l139"/>de hoc Momento non semper et ubi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> disertè meminerit. <tei:hi rend="underline">Sit</tei:hi>, ait, <tei:hi rend="underline">ABD Curva <tei:lb xml:id="l140"/> <tei:figure rend="floatLeft"><tei:graphic url="NATP00364-01.jpg"/><tei:figDesc/></tei:figure> quævis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et AHKB Rectangulum cujus latus AH</tei:hi> vel <tei:hi rend="underline">KB est imi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l141"/>tas. Et cogita Rectam DBK uniformiter ab AH motam</tei:hi><tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del> <tei:del type="cancelled"><tei:hi rend="underline">Areas</tei:hi></tei:del> <tei:lb xml:id="l142"/><tei:hi rend="underline">Areas ABD et AK describere</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">et quod</tei:hi> [recta] <tei:hi rend="underline">BK</tei:hi> (i) <tei:hi rend="underline">sit <tei:lb xml:id="l143"/>Momentum quo</tei:hi> [area] <tei:hi rend="underline">AK</tei:hi> (x) <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> [recta] <tei:hi rend="underline">BD</tei:hi> (y) <tei:hi rend="underline">Mo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l144"/>mentum quo</tei:hi> [area Curvilinea] <tei:hi rend="underline">ABD gradatim augetur</tei:hi>; <tei:lb xml:id="l145"/><tei:hi rend="underline">Et quod ex Momento BD perpetim dato possis, per præcedentes</tei:hi> [tres] <tei:hi rend="underline">Regu<tei:lb xml:id="l146"/>las</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Aream ABD ipso descriptam investigare</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sive cum Area AK</tei:hi> (x) <tei:hi rend="underline">Momen<tei:lb xml:id="l147"/>to</tei:hi> I <tei:hi rend="underline">descripta conferre</tei:hi>. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in Quadrandis Curvis hæc <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> fuit O<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l148"/>peris Idea. Quomodo verò ad alia Problemata eandem applicuerit, verbis proxi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l149"/>mè sequentibus indicat. <tei:hi rend="underline">Iam qua ratione</tei:hi> (inquit) <tei:hi rend="underline">superficies ABD</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ex Momento suo perpetim dato</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">per præcedentes</tei:hi> [tres] <tei:hi rend="underline">Regulas elicitur</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">eadem quælibet <tei:lb xml:id="l150"/>alia quantitas ex Momento suo sic dato elicietur. Exemplo res fiet clarior.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l151"/>Adductis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad hanc rem. Exemplis aliquot, Methodum suam Regressuum sub<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l152"/>jungit, qua ab Area, Arcu aut Contento solido ad Abscissam reditur: Modum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:fw type="catch" place="bottomRight">monstrat</tei:fw><tei:pb xml:id="p298r" facs="#i617" n="298r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">5</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">298</tei:fw> monstrat quo eadem Methodus extendatur ad Curvas Mechanicas dictas, ad earum <tei:lb xml:id="l153"/>determinandas Ordinatas, Tangentes, Areas, Longitudines, &amp;c. Et quemadmodum ex <tei:lb xml:id="l154"/>assumpta qualibet Æquatione quæ Relationem exprimat Aream inter et Abscissam <tei:lb xml:id="l155"/>cujusdam Curvæ, hujus Curvæ Ordinata per hanc Methodum eruatur. Atqui isthæc Fun<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l156"/>damenta fuerant quibus Fluxionum Momentorum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> superstruxe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l157"/>rat: Methodi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suæ summam, literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. 1676</tei:hi>, intra augustias hujus sen<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l158"/>tentiæ breviter concluserat; <tei:hi rend="underline">Data Æquatione quotcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Fluentes Quantitates <tei:lb xml:id="l159"/>involvente</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Invenire Fluxiones</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et vice versa</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par20"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> suo <tei:hi rend="underline">Newtonus Fluxionem</tei:hi> uniformem Temporis, Temporisve vi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l160"/>cem gerentis Quantitatis cujuscun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> exponit per Unitatem; at <tei:hi rend="underline">Momentum</tei:hi> Tempo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l161"/>ris Quantitatisve Tempus referentis per Literam o; Aliarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Quantitatum <tei:lb xml:id="l162"/><tei:hi rend="underline">Fluxiones</tei:hi> quidem per alia quælivet symbola, <tei:hi rend="underline">Momenta</tei:hi> verò per Rectangula <tei:lb xml:id="l163"/>sub istis symbolis litera<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> illa o comprehensa; Aream<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Figuræ Curvilineæ per <tei:lb xml:id="l164"/>Ordinatæ valorem figuræ quadrilateræ inscriptum; Aream sciz. Spectans ut <tei:lb xml:id="l165"/>Fluentem, Ordinatam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut ejusdem Fluxionem. Quando de Propositione aliqua <tei:lb xml:id="l166"/>demonstranda agitur, Literam illam o considerat tanquam Temporis, vel <tei:lb xml:id="l167"/>Tempus Exponentis, vel alterius cujuscun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Quantitatis uniformiter fluentis <tei:lb xml:id="l168"/>Momentum finitæ minimè<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> contemnendæ magnitudinis; finitis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Figuris et <tei:lb xml:id="l169"/>Schematis Calculum omnem instituit, rigoroso veteris Geometriæ more, pro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l170"/>cul ablegata omni Appropinquantionis licentia: ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ante jam subductum <tei:lb xml:id="l171"/>Calculum, reductam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Æquationem, diminui Momentum illud o <tei:hi rend="underline">in infinitum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l172"/>at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> tandem evanescere ausus est assumere. At quando Investigationis non De<tei:lb xml:id="l173"/>monstrationis opus est, brevitati studet; Momentum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> illud o, præ infinita <tei:lb xml:id="l174"/>parvitate, facilè spernens scribere omittit, nullum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> non arripit Compendij aut <tei:lb xml:id="l175"/>Appropinquationis genus, quod nihil Erroris Conclusioni Maturum prospicit. <tei:lb xml:id="l176"/>Prioris Methodi occurrit Exemplum sub finem Compendij, quo loci hac arte <tei:lb xml:id="l177"/>demonstratam habemus Primam trium illarum Regularum, quas ut totius <tei:lb xml:id="l178"/>Fundamentales mox ab Operis exordio præmissas fuisse diximus. Posterioris <tei:lb xml:id="l179"/>Exempla idem <tei:hi rend="underline">Compendium</tei:hi> exhibet in dimetiendis Linearum Curvarum <tei:lb xml:id="l180"/>Longitudinibus <tei:hi rend="underline">pag. 15</tei:hi>. In diquirendis quas vocant <tei:hi rend="underline">Mechanicarum Curvarum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l181"/>Ordinatis, Areis et Longitudinibus <tei:hi rend="underline">pag. 18. 19.</tei:hi> Monet<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Auctor</tei:hi> Curvis istis <tei:lb xml:id="l182"/>Mechanicis, ejusdem Methodi ope, Tangentes facilè duci <tei:hi rend="underline">pag. 19.</tei:hi> Literisque <tei:lb xml:id="l183"/>datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 10. 1672</tei:hi> addit eandem Methodum Problemata etiam attingere <tei:lb xml:id="l184"/>de Curvaturis Linearum Curvarum, sive Geometrici illæ sive Mechanici gene<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l185"/>ris extiterint. Ex quibus eum apparet ad secunda us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et Tertia Momenta <tei:lb xml:id="l186"/>jam Methodum suam promovisse. Nam quando in Figuris Curvilineis Areæ tan<tei:lb xml:id="l187"/>quam, Fluentes spectantur (quod in hac <tei:hi rend="underline">Analysi</tei:hi> frequenti usu venit) Fluxi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l188"/>ones primas referunt ipsæ Ordinatæ, Tangentes per Fluxiones secundas, et Cur<tei:lb xml:id="l189"/>vaturarum Conditiones per Tertias determinantur. Imò in eadem Analysi, quan<tei:lb xml:id="l190"/>do <tei:hi rend="underline">pag. 16</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ait <tei:hi rend="underline">Momentum est superficies cum de solidis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et Linea <tei:lb xml:id="l191"/>cum de superficiebus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et Punctum cum de Lineis agitur</tei:hi>; res eòdem planè <tei:lb xml:id="l192"/>redit ac si dixisset, solidorum (quando solida pro Fluentibus putantur) <tei:lb xml:id="l193"/>Momenta esse superficies, Horum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Momentorum Momenta (sive Momenta <tei:lb xml:id="l194"/>secunda) esse Lineas, Horum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> rursùs Momentorum Momenta (sive Momenta <tei:fw type="catch" place="bottomRight">Tertia</tei:fw><tei:pb xml:id="p298v" facs="#i618" n="298v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">6</tei:fw> Tertia) esse Puncta, at <tei:hi rend="underline">Cavalleriano</tei:hi> sensu intelligenda. Porrò in <tei:hi rend="underline">Principijs Philoso<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l195"/>phiæ</tei:hi>, quibus passim Lineas considerat tanquam Fluentes Punctorum motu descriptas, quo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l196"/>rum velocitas continuò augetur vel diminuitur, velocitates Fluxiones primas, Velocita<tei:lb xml:id="l197"/>tum Incrementa Fluxiones secundas referunt. Deni<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Problema <tei:hi rend="underline">Data Æquatione Flu<tei:lb xml:id="l198"/>entes Quantitates involvente</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Fluxiones invenire</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et vice versa</tei:hi> ad omnis Ordinis Fluxi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l199"/>ones porrigitur, ut probant solutionis Exempla a <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi> edita <tei:hi rend="underline">Tom. 2. pag. 391</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">392</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l200"/><tei:hi rend="underline">396. Libro<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> 2. Princip. Prop. XIV</tei:hi> Ipse <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> secundam differentiam, Differentiam <tei:lb xml:id="l201"/>Momentorum dixerat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par21"><tei:foreign xml:lang="lat">Sed ut clariùs elucescat Quo Calculi genere <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> uteretur <tei:hi rend="underline">Anno 1669</tei:hi> (vel <tei:lb xml:id="l202"/>ante hunc Annum) quando <tei:hi rend="underline">Analyseos Compendium</tei:hi> conscriberet, placuit ex <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l203"/>descriptam ejus Demonstrationem Primæ illius jam supra laudatæ Regulæ hic apponere:</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par22"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Sit Curvæ alicujus</tei:hi> ADS <tei:hi rend="underline">Basis</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>AB</mn><mo>=</mo><mn>x</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">perspendiculariter Applicata</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>BD</mn><mo>=</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">et Area</tei:hi> <tei:lb xml:id="l204"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>ABD</mn><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">ut prius. Item sit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>Bβ</mn><mo>=</mo><mn>o</mn></math></tei:formula>, <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>BK</mn><mo>=</mo><mn>v</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">et Rectangulum</tei:hi> B<tei:seg rend="greek" rendition="greek">β</tei:seg>HK (ov) æquale spatio B<tei:seg rend="greek" rendition="greek">β</tei:seg> <tei:lb xml:id="l205"/><tei:figure rend="floatLeft"><tei:graphic url="NATP00364-02.jpg"/><tei:figDesc/></tei:figure> SD. <tei:hi rend="underline">Est ergo</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>Aβ</mn><mo>=</mo><mn>x</mn><mo>+</mo><mn>o</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>ASβ</mn><mo>=</mo><mn>z</mn><mo>+</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">His præmissis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ex relatione <tei:lb xml:id="l206"/>inter</tei:hi> x <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> z <tei:hi rend="underline">ad arbitrium assumpta</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæro</tei:hi> y <tei:hi rend="underline">ut sequitur</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par23"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Pro lubitu sumatur</tei:hi> (æquatio) <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>3</mn><mn>2</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>4</mn><mn>9</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>=</mo><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>. <tei:lb xml:id="l207"/><tei:hi rend="underline">Tum</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>+</mo><mn>o</mn></math></tei:formula> (AB) <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> x, <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>+</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn></math></tei:formula> (AS<tei:seg rend="greek" rendition="greek">β</tei:seg>) <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> z <tei:hi rend="underline">substitutis, pro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l208"/>dibit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>4</mn><mn>9</mn></mfrac></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">in</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>2</mn></msup><mo>⁢</mo><mn>o</mn><mo>+</mo><mn>3</mn><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>o</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><msup><mn>o</mn><mn>3</mn></msup><mo>=</mo></math></tei:formula> (<tei:hi rend="underline">ex Natura Curvæ</tei:hi>) <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>z</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mn>2</mn><mo>⁢</mo><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn><mo>+</mo><msup><mn>o</mn><mn>2</mn></msup><mo>⁢</mo><msup><mn>v</mn><mn>2</mn></msup></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Et sublatis</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>4</mn><mn>9</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>z</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">æqualibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">reliquis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> per</tei:hi> o <tei:hi rend="underline">divisis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">restat</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>4</mn><mn>9</mn></mfrac></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">in</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mn>3</mn><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mo>⁢</mo><mn>o</mn><mo>+</mo><msup><mn>o</mn><mn>2</mn></msup><mo>=</mo><mn>2</mn><mo>⁢</mo><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn><mo>+</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>v</mn><mn>2</mn></msup></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Si jam supponamus</tei:hi> B<tei:seg rend="greek" rendition="greek">β</tei:seg> <tei:hi rend="underline">in infinitum diminui et evanescere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> o <tei:lb xml:id="l209"/><tei:hi rend="underline">esse nihil</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">erunt</tei:hi> v <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> y <tei:hi rend="underline">æquales</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et termini per</tei:hi> o <tei:hi rend="underline">multiplicati evanescent</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">ideo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> restabit.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l210"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>4</mn><mn>9</mn></mfrac><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>2</mn></msup><mo>=</mo><mn>2</mn><mo>⁢</mo><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mo>(=</mo><mn>z</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn><mo>)=</mo><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>3</mn><mn>2</mn></mfrac></msup><mo>⁢</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac></msup><mo>(=</mo><mfrac><msup><mn>x</mn><mn>2</mn></msup><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>3</mn><mn>2</mn></mfrac></msup></mfrac><mo>)=</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Quare è contrà <tei:lb xml:id="l211"/>si</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">erit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>3</mn><mn>2</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par24"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Vel generaliter</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">si</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>n</mn><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow></mfrac><mo>×</mo><mn>a</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>; <tei:hi rend="underline">sive ponendo</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mrow><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>a</mn></mrow><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow></mfrac><mo>=</mo><mn>c</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn><mo>=</mo><mn>p</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">Si</tei:hi> <tei:lb xml:id="l212"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>c</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>p</mn><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>c</mn><mn>n</mn></msup><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>p</mn></msup><mo>=</mo><msup><mn>z</mn><mn>n</mn></msup></math></tei:formula>: <tei:hi rend="underline">Tum</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>+</mo><mn>o</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> x, <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>+</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>v</mn></math></tei:formula> <tei:add place="marginLeft" indicator="yes"><tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">quod perinde est</tei:hi>) <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>+</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn></math></tei:formula></tei:add> <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> z <tei:hi rend="underline">substitutis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">prodit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>c</mn><mn>n</mn></msup></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">in</tei:hi> <tei:lb xml:id="l213"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mn>p</mn></msup><mo>+</mo><mn>p</mn><mo>⁢</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mrow><mn>p</mn><mo>−</mo><mn>1</mn></mrow></msup><mtext> &amp;c. </mtext><mo>=</mo><msup><mn>z</mn><mn>n</mn></msup><mo>+</mo><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>o</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mrow><mn>n</mn><mo>−</mo><mn>1</mn></mrow></msup></math></tei:formula> &amp;c. <tei:hi rend="underline">reliquis nempe</tei:hi> (serierum) <tei:hi rend="underline">terminis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">qui tandem <tei:lb xml:id="l214"/>evanescerent</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">omissis. Iam sublatis</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>c</mn><mn>n</mn></msup><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>p</mn></msup></math></tei:formula> et <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>z</mn><mn>n</mn></msup></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">æqualibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">reliquis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> per</tei:hi> o <tei:hi rend="underline">divisis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">restat</tei:hi> <tei:lb xml:id="l215"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>c</mn><mn>p</mn></msup><mo>⁢</mo><mn>p</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mrow><mn>p</mn><mo>−</mo><mn>1</mn></mrow></msup><mo>=</mo><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mrow><mn>n</mn><mo>−</mo><mn>1</mn></mrow></msup><mo>(=</mo><mfrac><mrow><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>n</mn></msup></mrow><mn>z</mn></mfrac><mo>=</mo><mfrac><mrow><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>c</mn><mn>n</mn></msup><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>p</mn></msup></mrow><mrow><mn>c</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>p</mn><mn>n</mn></mfrac></msup></mrow></mfrac><mo>)</mo></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">sive dividendo per</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>c</mn><mn>n</mn></msup><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mn>p</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">erit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>p</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>−1</mn></msup><mo>=</mo><mfrac><mrow><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn></mrow><mrow><mn>c</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>p</mn><mn>n</mn></mfrac></msup></mrow></mfrac></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l216"/><tei:hi rend="underline">sive</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>p</mn><mo>⁢</mo><mn>c</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mrow><mn>p</mn><mo>−</mo><mn>n</mn></mrow><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>; <tei:hi rend="underline">vel restituendo</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mrow><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>a</mn></mrow><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow></mfrac></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> c <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> p, <tei:hi rend="underline">hoc est</tei:hi> m <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> <tei:lb xml:id="l217"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>p</mn><mo>−</mo><mn>n</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>n</mn><mo>⁢</mo><mn>a</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">pro</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>p</mn><mo>⁢</mo><mn>c</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">fiet</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>a</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>m</mn><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Quare è contrà</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">si</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>a</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mn>m</mn><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>y</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">erit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>n</mn><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow></mfrac><mo>⁢</mo><mn>a</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mfrac><mrow><mn>m</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></mrow><mn>n</mn></mfrac></msup><mo>=</mo><mn>z</mn></math></tei:formula>. Q.E.D.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par25"><tei:foreign xml:lang="lat">Eodem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> operandi modo facilè demonstrari potest Regula secunda. Imò quæcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l218"/>assumatur Æquatio relationem exprimens Abscissam inter et Aream cujusdam Curvæ, <tei:lb xml:id="l219"/>Hujus Curvæ Ordinata eadem ratione eruetur, ut proximè sequentibus <tei:hi rend="underline">Analyseos</tei:hi> ver<tei:lb xml:id="l220"/>bis indicatur. Et si Rectangulum sub hac Ordinata et Unitate Curvæ alterius Aream <tei:lb xml:id="l221"/>ponatur Exponere, Ordinata hujus novæ Curvæ ijsdem artibus elicietur. Et sic porrò <tei:lb xml:id="l222"/>pergere licebit in infinitum. Atqui istæ Ordinatæ referunt ipsius Areæ primæ, Flu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l223"/>xiones primas, secundas, tertias, quartas cæteras<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ordine sequentes.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par26"><tei:foreign xml:lang="lat">At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hic erat <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> operandi Modus temporibus istis, quando <tei:hi rend="underline">Analyseos Com<tei:lb xml:id="l224"/>pendio</tei:hi> incumberet; eodem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> utebatur in <tei:hi rend="underline">Libro De Quadraturis</tei:hi>, hodiè<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> uti pergit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par27"><tei:foreign xml:lang="lat">Inter Exempla Methodum Serierum et Momentorum illustrantia, quibus <tei:lb xml:id="l225"/><tei:hi rend="underline">Newtonus Compendium</tei:hi> suum adornaverat, memoranda erant Ista. Exponat <tei:lb xml:id="l226"/>Circuli Radium l, Arcum z, sinum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> x; At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> eruere luebit Arcum ex dato sinu, <tei:lb xml:id="l227"/>sinum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex dato Arcu per has Æquationes; <tei:lb xml:id="l228"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>=</mo><mn>x</mn><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>3</mn><mn>40</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>5</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>5</mn><mn>112</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>7</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>35</mn><mn>1152</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>9</mn></msup><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l229"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>=</mo><mn>z</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>120</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>5</mn></msup><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5040</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>7</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>362880</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>9</mn></msup><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula></tei:foreign></tei:p>
<tei:fw xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="catch" place="bottomRight">De</tei:fw><tei:pb xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="p299r" facs="#i619" n="299r"/><tei:fw xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="pag" place="topRight">7</tei:fw><tei:fw xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">299</tei:fw>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par28"><tei:foreign xml:lang="lat">De hac Methodo <tei:hi rend="underline">Collinius Gregorium</tei:hi> jam monuerat circa tempus Autumnale <tei:hi rend="underline">An. <tei:lb xml:id="l230"/>1669. Gregorius</tei:hi> verò, postquam per Anni spatium negotio insudasset. tandem subsidio cujusdam <tei:lb xml:id="l231"/>e seriebus <tei:hi rend="underline">Newtonianis</tei:hi>, Methodi Fundamenta detexit <tei:hi rend="underline">Mense Decemb. A. 1670.</tei:hi> Duos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> post <tei:lb xml:id="l232"/>Menses, literis datis <tei:hi rend="underline">Feb. 15. 1671</tei:hi>, varia Theoremata hujus ope inventa ad <tei:hi rend="underline">Collinium</tei:hi> trans<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l233"/>misit, concessa simul venia, ut cum quibs videretur liberè communicaret. Communicas<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l234"/>se verò quam liberrimè <tei:hi rend="underline">Collinium</tei:hi> cum alijs tam quæ à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> quam quæ à <tei:hi rend="underline">Gregorio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l235"/>acceperat, monstrant ipsius Literæ in <tei:hi rend="underline">Commercio</tei:hi> extribitæ. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> inter series quas <tei:hi rend="underline">Grego<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l236"/>rius</tei:hi> Laudatis literis consignaverat, elucebant sequentes binæ. Nempe, Posito Circuli <tei:lb xml:id="l237"/>Radio r, Arcu a, Tangente t; determinandis Arcui ex data Tangente, Tangentis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex da<tei:lb xml:id="l238"/>to Arcu provenient hæ Æquationes. <tei:lb xml:id="l239"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>a</mn><mo>=</mo><mn>t</mn><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>t</mn><mn>3</mn></msup><mrow><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>2</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>t</mn><mn>5</mn></msup><mrow><mn>5</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>4</mn></msup></mrow></mfrac><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>t</mn><mn>7</mn></msup><mrow><mn>7</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>6</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>t</mn><mn>9</mn></msup><mrow><mn>9</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>8</mn></msup></mrow></mfrac><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l240"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>t</mn><mo>=</mo><mn>a</mn><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>a</mn><mn>3</mn></msup><mrow><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>2</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mrow><mn>2</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>5</mn></msup></mrow><mrow><mn>15</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>4</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mrow><mn>17</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>7</mn></msup></mrow><mrow><mn>315</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>6</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mrow><mn>62</mn><mo>⁢</mo><mn>a</mn><mn>9</mn></mrow><mrow><mn>2835</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>r</mn><mn>8</mn></msup></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula></tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par29"><tei:foreign xml:lang="lat">Eodem Anno (<tei:hi rend="underline">1671</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> duos <tei:hi rend="underline">Londini Libellos</tei:hi> in lucem emisit. <tei:hi rend="underline">Regalis So<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l241"/>cietatis</tei:hi> alterum, alterum <tei:hi rend="underline">Parisiensis Scientiarum Academiæ</tei:hi> nomine inscriptos: priorisque <tei:lb xml:id="l242"/>Præfatione dedicatrici sibi cum <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> intercedentis Commercij meminit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par30"><tei:foreign xml:lang="lat">Mense <tei:hi rend="underline">Feb. A. 167<tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac></math></tei:formula></tei:hi> in Colloquio cum <tei:hi rend="underline">Pellio</tei:hi>, quem fortè apud <tei:hi rend="underline">Boylum</tei:hi> convenerat, <tei:lb xml:id="l243"/>sibi asserere <tei:hi rend="underline">Moutoni Methodum differentialem</tei:hi> non erubuit. Imò quamvis <tei:hi rend="underline">Moutoni</tei:hi> certò <tei:lb xml:id="l244"/>esse <tei:hi rend="underline">Pellius</tei:hi> monstrasset, non destitit tamen <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Inventionem obstinatè pro <tei:lb xml:id="l245"/>sua venditare, Quia sciz. quod præ se ferebat, eam suo Marte ipse adiuvenisset mul<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l246"/>tum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> promovisset, de <tei:hi rend="underline">Moutono</tei:hi> aut de <tei:hi rend="underline">moutoni</tei:hi> rebus nihil interea gnarus.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par31"><tei:foreign xml:lang="lat">Cum series quædam <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> ad <tei:hi rend="underline">Gregorium</tei:hi> fuisset transmissa, tentaverat Ille <tei:lb xml:id="l247"/>eam deducere è seriebus suis diversè inter se conjunctis, quod ipse monet Literis <tei:lb xml:id="l248"/>datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 19. A. 1670</tei:hi>. Simila<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> aliqua arte videtur <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, priùsquam <tei:lb xml:id="l249"/><tei:hi rend="underline">Londino</tei:hi> excessisset, summam invenisse seriei Fractionum in infinitum decrescentium <tei:lb xml:id="l250"/>Humeratore dato et constanti gaudentium, Denominatoribus verò (quos vocant) <tei:lb xml:id="l251"/>Triangularibus, aut Pyramidalibus, aut Triangulo-triangularibus, &amp;c. Mysterium <tei:lb xml:id="l252"/>pandam! E serie <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>1</mn><mn>1</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>4</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> subduc terminos omnes præter primum <tei:lb xml:id="l253"/>(viz. <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>4</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula>) et relinquetur <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>1</mn><mo>=(</mo><mn>1</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>4</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>4</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mn> &amp;c</mn><mo>=)</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mrow><mn>4</mn><mo>×</mo><mn>5</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> Et ex hac serie subduc pariter terminos omnes præter <tei:lb xml:id="l254"/>primum, et relinquetur <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>=</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn><mo>×</mo><mn>5</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>4</mn><mo>×</mo><mn>5</mn><mo>×</mo><mn>6</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> a serie <tei:lb xml:id="l255"/>prima subduc omnes terminos præter priores duos, et relinquetur <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>3</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>=</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>5</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><mn>2</mn><mrow><mn>4</mn><mo>×</mo><mn>6</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula></tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par32"><tei:foreign xml:lang="lat">Exeunte <tei:hi rend="underline">Februario</tei:hi> aut ineunte <tei:hi rend="underline">Martio A. 167<tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac></math></tei:formula> Leibnitzius Londino Pari<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l256"/>sios</tei:hi> migravit: Commercium tamen cum <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi> integrum conser<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l257"/>vans et excolens, Mense <tei:hi rend="underline">Iulio A. 1674</tei:hi> rescripsit mirando quodam se potitum esse <tei:lb xml:id="l258"/>Theoremate; quo Area Circuli, Sectorisve cujuscun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Circularis accuratè daretur <tei:lb xml:id="l259"/>per seriem Numerorum, quos vocant, Rationalium. <tei:hi rend="underline">Octobri<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> insequente invenisse <tei:lb xml:id="l260"/>se Circuli Circumferentiam simplicissimorum Numerorum serie comprehensam, <tei:lb xml:id="l261"/>eadem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodo (sic enim appellari placuit laudatum Theorema) posse Ar<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l262"/>cum quemlibet, cujus daretur sinus, serie non absimili exhiberi, quamvis interim <tei:lb xml:id="l263"/>lateret ipsius Arcus ad Circumferentiam totam proportio. Deserviebat igitur <tei:lb xml:id="l264"/>ejus Theorema sectori Arcuive inveniendo cujus daretur sinus. Si lateret <tei:lb xml:id="l265"/>Arcus proportio ad Circumferentiam totam, Theorema illud Methodusve ipsum <tei:lb xml:id="l266"/>tantummodo reddebat arcum: sin innotesceret illa proportio, Circumferentiam <tei:fw type="catch" place="bottomRight">insuper</tei:fw><tei:pb xml:id="p299v" facs="#i620" n="299v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">8</tei:fw> insuper totam tanquam Corollarium exhibebat. Ex quibus liquido constat quod vocasset <tei:lb xml:id="l267"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> sive Methodum sive Theorema suum reapse aliud nihil extitisse quam <tei:lb xml:id="l268"/>prius illud è duobus paulò ante laudatis <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Theorematis. Sed desideaverat <tei:lb xml:id="l269"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Theorematis Demonstrationem. Literis enim, datis <tei:hi rend="underline">Maj. 12. A. 1676</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l270"/><tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> rogavit ut <tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi> suaderet Theorematis Demonstrationem sibi <tei:lb xml:id="l271"/>concedi, Methodum volens qua <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Theorema adiuvenerat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par33"><tei:foreign xml:lang="lat">Literis à Collinio conscriptis datis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Apr. 15. 1675</tei:hi> consignatas <tei:hi rend="underline">Oldenburgius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l272"/>octo <tei:hi rend="underline">Newtoni Gregorij<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> series communicaverat cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi>, inter quas extiterunt <tei:lb xml:id="l273"/>et laudatæ illæ binæ <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi> inveniendis Arcui ex dato sinu, sinui<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex <tei:lb xml:id="l274"/>dato Arco deservientes, pariter at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Gregorij</tei:hi> binæ Arcui ex data Tangente, Tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l275"/>genti<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex dato Arcu eruendis dicatæ. Quas sibi traditas Literas agnoverat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l276"/>Responso dato <tei:hi rend="underline">Maj. 20. 1675</tei:hi> his verbis: <tei:hi rend="underline">Literas tuas multa fruge Algebraica refertas <tei:lb xml:id="l277"/>accepi</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">pro quibus tibi et doctissimmo Collinio gratias ago. Cum nunc præter Ordina<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l278"/>rias Curas, Mechanicis imprimis negotijs distrahar</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">non potus examinare series <tei:lb xml:id="l279"/>quas misistis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ac cum meis comparare. ubi fecero</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">perscribam tibi sententiam meam</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l280"/><tei:hi rend="underline">Nam aliquot jam Anni sunt quod inveni meas via quadam sic satis singulari</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par34"><tei:foreign xml:lang="lat">Cavit tamen post hæc <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> de his acceptis seriebus amplius meminisse. <tei:lb xml:id="l281"/>Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> unquam dignatus est vel quantùm his distarent suæ exposuisse, vel quidem de su<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l282"/>is ullas protulisse diversas ab ijs, quas <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> debuerat acceptas; si a Numericis <tei:lb xml:id="l283"/>paucis discesserimus, quas ad acceptarum normam, vel potius ut acceptarum exem<tei:lb xml:id="l284"/>pla ad Casus aliquot particulares non difficile ipsi fuit concinnasse. Quantùm <tei:lb xml:id="l285"/>verò sibi profuerit series illa <tei:hi rend="underline">Gregoriana</tei:hi>, qua a Tangente ad Arcum transitur, <tei:lb xml:id="l286"/>ipse docet <tei:hi rend="underline">Leibnitzius Actis Erud. ad Mens. Apr. 1691</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">pag. 178</tei:hi> hæc scribens: <tei:hi rend="underline">Tam <tei:lb xml:id="l287"/>Anno 1675 compositum habebam Opusculum Quadraturæ Arithmeticæ</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ab ami<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l288"/>cis ab illo tempore lectum</tei:hi> &amp;c. Nempe ope Theorematis cujusdam Transmuta<tei:lb xml:id="l289"/>tioni Figurarum deservientis, illis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> non absimilis quæ apud <tei:hi rend="underline">Barrovium</tei:hi> et <tei:lb xml:id="l290"/><tei:hi rend="underline">Gregorium</tei:hi> reperiuntur, jam hujus seriei Demonstrationem tandem adiu<tei:lb xml:id="l291"/>venerat. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc <tei:hi rend="underline">Opusculum</tei:hi> suo Argumentum suppeditaverat. Etiamnum <tei:lb xml:id="l292"/>tamen desideraverat reliqu<tei:del type="cancelled"><tei:unclear reason="del" cert="low">a</tei:unclear></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>rum Serierum Demonstrationem. Speciosam <tei:lb xml:id="l293"/>ergò arripiens fortè sibi oblatam Caussam ea rogandi, quæ desideraverat, <tei:lb xml:id="l294"/>has ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> Literas dedit <tei:hi rend="underline">Paris. Maj. 12. A. 1676</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Cum</tei:hi> Georgius Mohr <tei:lb xml:id="l295"/><tei:hi rend="underline">Danus nobis attulerit communicatam sibi à Doctissimo</tei:hi> Collinio <tei:hi rend="underline">vestro expressi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l296"/>onem rationis inter Arcum et sinum per infinitas series sequentes; posito Si<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l297"/>nu</tei:hi> x, <tei:hi rend="underline">Arcu</tei:hi> z, <tei:hi rend="underline">Radio</tei:hi> 1. <tei:lb xml:id="l298"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>z</mn><mo>=</mo><mn>x</mn><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>3</mn><mn>40</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>5</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>5</mn><mn>112</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>7</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>35</mn><mn>1152</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>x</mn><mn>9</mn></msup><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l299"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>x</mn><mo>=</mo><mn>z</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>120</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>5</mn></msup><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5040</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>7</mn></msup><mo>⁢</mo><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>362880</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>z</mn><mn>9</mn></msup><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l300"/><tei:hi rend="underline">Hæc</tei:hi>, INQUAM, <tei:hi rend="underline">cum nobis attulerit ille</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ mihi valde ingeniosa videntur</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et <tei:lb xml:id="l301"/>posterior imprimit series elegantiam quandam singularem habeat</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">ideò rem gratam l mihi fecitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Vir Clarrisime</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">si Demonstrationem transmisitis. Habebis vicissim mea <tei:lb xml:id="l302"/>ab his longè diversa circa hanc rem Meditata</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">de quibus jam aliquot abhinc An<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l303"/>nis ad te perscripsisse credo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">demonstratione tamen non addita</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quam nunc po<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l304"/>lio. Oro ut Clarissimo</tei:hi> Collinio <tei:hi rend="underline">multam à me salutem dicas</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">is facilè tibi ma<tei:lb xml:id="l305"/>teriam suppeditabit satisfaciendi desiderio meo</tei:hi>. Ubi per verbum illud <tei:hi rend="large">inquam</tei:hi> <tei:lb xml:id="l306"/>facilè quis ad credendum induceretur, <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi>, ante hoc Tempus, duas hasce <tei:fw type="catch" place="bottomRight">series</tei:fw><tei:pb xml:id="p300r" facs="#i621" n="300r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">9</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">300</tei:fw> series minimè unquam vidisse. <tei:hi rend="underline">Diversa<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> (sua) <tei:hi rend="underline">circa hanc rem Meditata</tei:hi> non tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l307"/>tùm diversum sed majus quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> aliquid conceptum parturire illum spondebant, quàm <tei:lb xml:id="l308"/>unam ex ijsdem seriebus, quas jam ante annum ab <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> communicatas ipse ac<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l309"/>cepisset, confirmatam tantummodò Demonstratione quadam sua, quam nunc poliebat <tei:lb xml:id="l310"/>ut dignum aliquid haberet offerendum, quo demereretur <tei:hi rend="underline">Newtonianas</tei:hi> Methodos (quod <tei:lb xml:id="l311"/>petebat) ad se transmitti.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par35"><tei:foreign xml:lang="lat">Quibus acceptis Literis <tei:hi rend="underline">Oldenburgius</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> communiter ad <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l312"/>scripserunt, obnixè rogants ut nè gravaretur ipse suam Methodum describere, cum <tei:lb xml:id="l313"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> communicandam. Quorum votis officiòse annuens protenùs <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in Lite<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l314"/>ras datas <tei:hi rend="underline">Iun. 13. A. 1676</tei:hi> congessit Descriptionem suæ serierum Methodi, ei ferè similem, <tei:lb xml:id="l315"/>quam jam ante in <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> adumbrasset: At hoc saltem discrimine, quod <tei:add place="supralinear" indicator="yes">in</tei:add> his Literis Re<tei:lb xml:id="l316"/>solutionem Dignitatis à Radice Binomia in seriem latiùs et fusiùs tractaverit, le<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l317"/>viter tantùm perstringens Reductionem per Divisiones et Evolutiones adfectarum <tei:lb xml:id="l318"/>Radicum; quando, ex adverso, in <tei:hi rend="underline">Compendio</tei:hi> hanc Reductionem pleniùs explicasset, duos<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l319"/><tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> tantùm priores terminos notasset seriei in quam Dignitas a Radice Binomia posset <tei:lb xml:id="l320"/>resolvi. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in his literis, ut de alijs taceam interspersis exemplis, exhibebantur duæ <tei:lb xml:id="l321"/>illæ ser<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">i</tei:add>es, quibus a Logarithmo Numerus, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ab Arcu sinus versus eliciuntur. <tei:hi rend="underline">Parisi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l322"/>os</tei:hi> verò mandabantur hæ literæ <tei:hi rend="underline">Iun. 26. A. 1676</tei:hi> unà cum Codice MS in quem ea retu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l323"/>lerat <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> quæ de <tei:hi rend="underline">Gregorij</tei:hi> literis excerpenda esse judicaverat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par36"><tei:foreign xml:lang="lat">Nam eum exeunte Anno <tei:hi rend="underline">1675</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Gregorius</tei:hi> jam diem obijsset supremum, <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l324"/>Soliat ante <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi>, at ijs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> è Scientiarum Academia, <tei:hi rend="underline">Gregorianarum</tei:hi> Epistola<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l325"/>rum summarium concinnare dignatus est. Quod summarum hodie etiam exstat, <tei:lb xml:id="l326"/>ipsius <tei:hi rend="underline">Collinij</tei:hi> manu exaratum inscriptum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice>, <tei:hi rend="underline">Excerpta ex</tei:hi> D. Gregorij <tei:hi rend="underline">Epistolis cum</tei:hi> D. <tei:lb xml:id="l327"/>Leibnitzio <tei:hi rend="underline">communicanda tibi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> (Oldenburgio) <tei:hi rend="underline">postquàm perlegerit ille</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">reddenda</tei:hi>. <tei:lb xml:id="l328"/>Missa<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> reverà fuisse et communicata hæc <tei:hi rend="underline">Excerpta</tei:hi> affirmat <tei:hi rend="underline">Collinius</tei:hi> in literis quas <tei:lb xml:id="l329"/>ad <tei:hi rend="underline">Davidem Gregorium</tei:hi> defuncti fratrem dederat <tei:hi rend="underline">Aug. 11. A. 1676</tei:hi>: confirmant<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quæ <tei:lb xml:id="l330"/>super illis ipsi <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Tschurnhausius</tei:hi> responderunt.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par37"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> enim in Responso suo ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> dato <tei:hi rend="underline">Aug. 27. A. 1676</tei:hi>, ita infil; <tei:lb xml:id="l331"/><tei:hi rend="underline">Literæ tuæ</tei:hi> Iul. 26. <tei:hi rend="underline">datæ plura ac memorabiliora circa rem Analyticam continent <tei:lb xml:id="l332"/>quam multa volumina spissa de his rebus edita. Quare tibi pariter ac Clarissimis Viris</tei:hi> <tei:lb xml:id="l333"/>Newtono <tei:hi rend="underline">ac</tei:hi> Collinio <tei:hi rend="underline">gratias ago</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">qui nos participes lot Meditationum egregiarum es<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l334"/>se voluistis</tei:hi>. Et sub finem Epistolæ, ubi à <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Literis discesserit, ita pergit: <tei:hi rend="underline">Ad illa <tei:lb xml:id="l335"/>tuarum Literarum venio</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ doctissimus</tei:hi> Collinius <tei:hi rend="underline">communicare gravatus non est. Vel<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l336"/>lem adjecisset Appropinquationis</tei:hi> Gregrianæ <tei:hi rend="underline">Linearis Demonstrationem. Furt<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l337"/>enim his certè studijs promovendis aptissimus. Tschurnhausius</tei:hi> verò in Responso suo dato <tei:lb xml:id="l338"/><tei:hi rend="underline">Sept. 2. A. 1676</tei:hi>, præmissis ijs, quæ ad <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Literas de seriebus visum erat annotas<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l339"/>se, subjicit: <tei:hi rend="underline">Similia porrò quæ in hac re præst<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">i</tei:add>tit eximius ille Geometra</tei:hi> Gregorius <tei:lb xml:id="l340"/><tei:hi rend="underline">memoranda certè sunt. Et quidem optimè famæ ipsius consulturi qui ipsius relicta <tei:lb xml:id="l341"/>Manuscripta luci publicæ ut exponantur operam navabunt</tei:hi>. Sub exordium hu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l342"/>jus Epistolæ, ubi de seriebus <tei:hi rend="underline">Newtonianis</tei:hi> agitur narrat <tei:hi rend="underline">Tschurnhausius</tei:hi> se cur<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l343"/>sum eas per volvisse, prospecturus an inter <tei:hi rend="underline">Newtonianas</tei:hi>, fortè et iam <tei:hi rend="underline">Leibnitzia<tei:lb xml:id="l344"/>nam</tei:hi> reperiret seriem Circuli aut Hyperbolæ Quadraturæ dicatam. At si <tei:hi rend="underline">Excer<tei:lb xml:id="l345"/>pta Gregoriana</tei:hi> explorasset, eam invenisset in Literis datis <tei:hi rend="underline">Feb. 15. 1671</tei:hi>, quæ e<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l346"/>tiamnum extant in laudato <tei:hi rend="underline">Excerptorum</tei:hi> Codice MS. <tei:hi rend="underline">Collinij</tei:hi> manu exaratæ.</tei:foreign></tei:p>
<tei:fw xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="catch" place="bottomRight">Et</tei:fw><tei:pb xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="p300v" facs="#i622" n="300v"/><tei:fw xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="pag" place="topLeft">10</tei:fw>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par38"><tei:foreign xml:lang="lat">Et quamvis jam secunda vice seriem h<tei:del type="cancelled"><tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">a</tei:add></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>nc ab <tei:hi rend="underline">Oldenburgio Leibnitzius</tei:hi> ac<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l347"/>cepisset, eandem tamen, literis datis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. A. 1676</tei:hi>, non veritus est ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> <tei:lb xml:id="l348"/>remittere, quasi honestè sic rependerit nuper ad se transmissæ Methodi <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi> <tei:lb xml:id="l349"/>Beneficium. Illam verò se prædicabat cum amicis, qui <tei:hi rend="underline">Parisijs</tei:hi> agerent, jam ante <tei:lb xml:id="l350"/>tres et ampliùs annos communicasse, id est, duos ante Annos quàm ab <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi>, li<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l351"/>teris datis <tei:hi rend="underline">Apr. 15. 1675</tei:hi> consignatam ipse habuisset: quo tempore non agnovisse eam pro <tei:lb xml:id="l352"/>sua <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> apparet ex ipsius <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> superiùs laudato Responso <tei:hi rend="underline">Maj. 20. A. <tei:lb xml:id="l353"/>1675</tei:hi>. Fieri quidem potest ut <tei:hi rend="underline">Londini</tei:hi> acceptam cum amicis <tei:hi rend="underline">Parisiensibus</tei:hi>, ante tres et <tei:lb xml:id="l354"/>ampliùs annos, communicaverit, quàm ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> remitteret. Sed non apparet <tei:lb xml:id="l355"/>tam maturè ipsi innotuisse Demonstrationem. Quam tamen cum esset consecutus, in <tei:lb xml:id="l356"/><tei:hi rend="underline">Opusculo</tei:hi> composuit, et amicis quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> impertivit. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc <tei:hi rend="underline">Anno 1675</tei:hi> contigisse ipse nos <tei:lb xml:id="l357"/>edocuit. <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> verò probandum incumbit, seriem hanc sibi ante innotuisse, quam <tei:lb xml:id="l358"/><tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> debuisset acceptam. Nam in Responso suo ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> dato, nullam è <tei:lb xml:id="l359"/>Seriebus ad se transmissis ut suam vel agnoscebat vel vindicabat. Sed contrà amicos <tei:lb xml:id="l360"/>potiùs <tei:hi rend="underline">Parisienses</tei:hi> celabat se vel hanc seriem ab <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> cum alijs aliquot accepisse, <tei:lb xml:id="l361"/>vel Exemplar Literarum vidisse, quibus illum <tei:hi rend="underline">Gregorius</tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi>, ineunte <tei:hi rend="underline">Anno <tei:lb xml:id="l362"/>1671</tei:hi> communicaverat. Imò ad nos pro certò defertur Geometriam Promotam nè qui<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l363"/>dem attigisse <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> post tempus aliquod jam elapsum, quàm <tei:hi rend="underline">Londino Parisios</tei:hi> <tei:lb xml:id="l364"/>fuisset profectus, id est post elapsum <tei:hi rend="underline">annum 1673</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par39"><tei:foreign xml:lang="lat">Eisdem literis datis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. A. 1676</tei:hi>, cum summam descripsisset Quadraturæ <tei:lb xml:id="l365"/>suæ Circuli et Hyperbolæ Æquilateræ, addit <tei:hi rend="underline">Leibnitius</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Vicissim ex seriebus Regressu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l366"/>um</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">pro Hyperbola hanc inveni. Si sit Numerus aliquis unitate minor</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>1</mn><mo>−</mo><mn>n</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">ejusque <tei:lb xml:id="l367"/>Logarithmus Hyperbolicus</tei:hi> b; <tei:hi rend="underline">erit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>m</mn><mo>=</mo><mfrac><mn>l</mn><mn>1</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>2</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>3</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>4</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Si Numerus sit <tei:lb xml:id="l368"/>major unitate ut</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>1</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></math></tei:formula>, <tei:hi rend="underline">tunc pro eo inveniendo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">mihi etiam prodijt Rægula</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ in</tei:hi> New<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l369"/>toni <tei:hi rend="underline">Epistola expressa est Sciz. erit</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>n</mn><mo>=</mo><mfrac><mn>l</mn><mn>1</mn></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>2</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>3</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>l</mn><mn>4</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Quod Regressum <tei:lb xml:id="l370"/>ex Arcubus attinet</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">incideram ego directè in Regulam quæ ex dato Arcu sinum Comple<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l371"/>menti exhibet. Nempe sinus Complementi</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mo>=</mo><mn>1</mn><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>a</mn><mn>2</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>a</mn><mn>4</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn></mrow></mfrac><mo>−</mo><mn>&amp;c</mn></math></tei:formula>. <tei:hi rend="underline">Sed postea quoque <tei:lb xml:id="l372"/>deprehendi ex ea illam nobis communicatam</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">pro inveniendo sinu recto</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">qui est</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>a</mn><mn>1</mn></mfrac><mo>−</mo><mfrac><msup><mn>a</mn><mn>3</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn></mrow></mfrac><mo>+</mo><mfrac><msup><mn>a</mn><mn>5</mn></msup><mrow><mn>1</mn><mo>×</mo><mn>2</mn><mo>×</mo><mn>3</mn><mo>×</mo><mn>4</mn><mo>×</mo><mn>5</mn></mrow></mfrac><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:hi rend="underline">posse demonstrari</tei:hi>. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> sic quidem suas Inventionis partes in <tei:lb xml:id="l373"/>quatuor his seriebus volebat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> sortiri; quamvis Inventionis Methodus suo ad se <tei:lb xml:id="l374"/>rogatu fuisset transmissa, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> sibi adhuc satis intellecta. Nam eisdem Literis datis <tei:lb xml:id="l375"/><tei:hi rend="underline">Aug. 27. A. 1676</tei:hi> potebat a <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> ut rem fusiùs explicaret his verbis: <tei:hi rend="underline">Sed desiderave<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l376"/>rim ut Clarissimus</tei:hi> Newtonus <tei:hi rend="underline">nonnulla quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ampliùs explicet</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut Originem Theorematis <tei:lb xml:id="l377"/>quod initio ponit</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">item modum quo quantitates</tei:hi> p, q, r <tei:hi rend="underline">in suis Operationibus invenit</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">Ac <tei:lb xml:id="l378"/>denique quomodo in Methodo Regressuum se gerat</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut cum ex Logarithmo quærit Numerum <tei:lb xml:id="l379"/>Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> enim explicat quomodo id ex Methodo sua derivetur</tei:hi>. Duas series Inveniendo Numero <tei:lb xml:id="l380"/>ex dato Logarithmo deservientes sibi volebat Inventori adscribi, eisdem tamen Literis <tei:lb xml:id="l381"/><tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> rogabat ut Methodum explicaret eas inveniendi.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par40"><tei:foreign xml:lang="lat">Quibus Acceptis Literis, rescripsit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> laudatas quatuor series fuisse <tei:lb xml:id="l382"/>à se omnes cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> communicatas, comprehensis viz. duabis prioribus sub una <tei:lb xml:id="l383"/>in qua litera l Logarithmum referebat suo signo sive + sive − affectum; et Tertia <tei:lb xml:id="l384"/>ad excessum Radij supra sinum versum pertinente, quando series ad ipsum sinum <tei:lb xml:id="l385"/>versum fuisset ad illum transmissa. Et destitit quidem ab hoc tempore <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l386"/>ullam ex his seriebus sibi amplius assumere. Newtonus autem ut <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> votis <tei:lb xml:id="l387"/>annueret <tei:add place="supralinear" indicator="yes">eisdem</tei:add> literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676</tei:hi>, Methodos suas Regressuum fusiùs explicuit <tei:fw type="catch" place="bottomRight">At</tei:fw><tei:pb xml:id="p301r" facs="#i623" n="301r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">11</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">301</tei:fw> At <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 21. A. 1677</tei:hi>, desiderabat adhuc ulteriorem explicationem <tei:lb xml:id="l388"/>Brevi tamen post, retectis <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> literis, <tei:hi rend="underline">Iul. 12. A. 1677</tei:hi> rescripsit se non tantùm jam <tei:lb xml:id="l389"/>assecutum fuisse quæ desideraverat, sed etiam ex antiquis suis Chartis rescivisse, sibi olim <tei:lb xml:id="l390"/>unam ex <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodis Regressuum in usu fuisse, qua tamen, quòd in Exemplo fortè <tei:lb xml:id="l391"/>oblato nihil elegans reddidisset, familiari sibi impatientia, porrò uti postea abstinuisset. <tei:lb xml:id="l392"/>Ante igitur consecutus fuerat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> directas series varias, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> adeo etiam Me<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l393"/>thodum eas inveniendi, quàm Methodum inversam et invenisset et inventam oblivioni <tei:lb xml:id="l394"/>tradidisset: Et si antiquas suas Chartas diligentiùs explorasset, fortè inter eas illam quo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l395"/>que Methodum fuisset reperturus. Sed oblivioni traditis Methodis suis, maluit literis <tei:lb xml:id="l396"/>scriptis <tei:hi rend="underline">Newtonianas</tei:hi> emendicare.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par41"><tei:foreign xml:lang="lat">Porrò postquam Literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 13. 1676</tei:hi> Methodum suam serierum jam explicasset, ad<tei:lb xml:id="l397"/>diderat <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Ex his videre est quantum fines</tei:hi> Analyseos <tei:hi rend="underline">per hujusmodi infinitas Æqua<tei:lb xml:id="l398"/>tiones ampliantur</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">quippe quæ earum beneficio ad omnia penè dixerum Problemata</tei:hi> <tei:lb xml:id="l399"/>(<tei:hi rend="underline">si Numeralia</tei:hi> Diophanti <tei:hi rend="underline">et similia excipias</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">sese extendit. Non tamen omninò univer<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l400"/>salis evadit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">nisi per ulteriores quasdam Methodos eliciendi series infinitas. Sunt enim <tei:lb xml:id="l401"/>quædam Problemata in quibus non licet ad series infinitas per Divisionem vel Extractionem <tei:lb xml:id="l402"/>Radicum simplicium affectarumve pervenire. Sed quomodo in istis Casibus procedendum sit <tei:lb xml:id="l403"/>jam non vacat dicere</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">ut ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> alia quædam tradere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ circa Reductionem infinita<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l404"/>rum serierum in finitas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ubi rei natura tulerit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">excogitavi. Nam parciùs scribo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quod <tei:lb xml:id="l405"/>hæ speculationes diù mihi fastidio esse cœpitunt</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">adeo ut ab ijsdem jam per quinque <tei:lb xml:id="l406"/>ferè annos abstinuerim.</tei:hi> Rescribebat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> literis datis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. 1676</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Quod <tei:lb xml:id="l407"/>dicere videmini pleras<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> difficultates</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">exceptis Problematibus</tei:hi> Diophantæis) <tei:hi rend="underline">ad <tei:lb xml:id="l408"/>series infinitas reduci</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">id mihi non videtur. Sunt enim multa us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> adeo mira et <tei:lb xml:id="l409"/>implexa ut ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ab Æquationibus pendeant ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex Quadraturis. Qualia sunt</tei:hi> <tei:lb xml:id="l410"/>(<tei:hi rend="underline">ex multis alijs</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">Problemata Methodi Tangentium inversæ</tei:hi>. Respondit verò <tei:lb xml:id="l411"/><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676. Ubi dixi omnia penè Problemata solubilia <tei:lb xml:id="l412"/>existere</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">volui de ijs præsertim intelligi circa quæ Mathematicis se hactenùs occu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l413"/>parunt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel saltem in quibus Ratiocinia Mathematica locum aliquem obtinere pos<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l414"/>sunt. Nam alia sanè adeò perplexis conditionibus implicata excogitare liceat</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut <tei:lb xml:id="l415"/>non satis comprehendere valeamus</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">et multò minus tantarum computationum <tei:lb xml:id="l416"/>onus sustinere quod ista requirerent. Attamen nè nimium dixisse videar</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">inversa <tei:lb xml:id="l417"/>de Tangentibus Problemata sunt in Potestate</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">alia<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> illis difficiliora. Ad quæ <tei:lb xml:id="l418"/>solvenda usus sum duplici Methodo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">una concinniori</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">altera generaliori. Utram<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> vi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l419"/>sum est impræsentia literis transpositis consignare</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">nè propter alios idem obtinentes, <tei:lb xml:id="l420"/>institutum in aliquibus mutare cogerer</tei:hi>. 5accdæioeffh, &amp;c. id est, <tei:hi rend="underline">Una Metehodus con<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l421"/>sistit in Extractione Fluentis Quantitatis ex Æquatione simul involvente Fluxi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l422"/>onem ejus</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">altera tantùm in Assumptione seriei pro quantitate qualibet incognita</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l423"/><tei:hi rend="underline">ex qua cætera commodè derivari possunt</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">et in collatione terminorum homologorum <tei:lb xml:id="l424"/>Æquationis resultantis ad eruendos terminos assumptæ seriei</tei:hi>. Liquet igitur ex binis <tei:lb xml:id="l425"/>his <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Epistolis, eo se tempore quando illas conscriberet, imò potiùs quin<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et am<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l426"/>pliùs annis ante hoc Tempus, Methodum jam tenuisse Problemata redigendi ad Æqua<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l427"/>tiones Fluxionales et Series Convergentes; quo tempore <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> nondum innotuisse <tei:lb xml:id="l428"/>Reductionem Problematum sive ad Æquationes Differentiales sive ad series Convergentes, non <tei:lb xml:id="l429"/>minori evidentia apparet ex Responso quod ad priorem ex his <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Epistolis <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> dederat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par42"><tei:foreign xml:lang="lat">Quod clariùs elucet ex ijs quæ <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Acta Erud. An. 1691</tei:hi> de hac re re<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l430"/>tulerat: <tei:hi rend="underline">Iam</tei:hi> (ait) <tei:hi rend="underline">Anno 1675 compositum habebam Opusculum Quadraturæ Arithmeticæ</tei:hi> <tei:fw type="catch" place="bottomRight"><tei:hi rend="underline">ab</tei:hi></tei:fw><tei:pb xml:id="p301v" facs="#i624" n="301v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">12</tei:fw> <tei:hi rend="underline">ab amicis ab illo tempore lectum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sed quod</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">materia sub manibus crescente</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">limare <tei:lb xml:id="l431"/>ad Editionem non vacavit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">postquam aliæ occupationes supervenere</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">præsertim cum <tei:lb xml:id="l432"/>nunc prolixiùs exponere vulgari more quæ Analysis nostra paucis exhibet</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">non satis <tei:lb xml:id="l433"/>Operæ pretium videatur</tei:hi>. Quadr<tei:del type="cancelled">a</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>turam hanc <tei:hi rend="underline">Vulgari more</tei:hi> compositam <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> cum <tei:lb xml:id="l434"/>Amicis communicare cœpit <tei:hi rend="underline">Parisijs An. 1675</tei:hi>. Anno autem insequente, sunt ipse ad <tei:hi rend="underline">Ol<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l435"/>denburgium</tei:hi> scribebat <tei:hi rend="underline">Maj. 12. 1676</tei:hi>, Demonstrationem poliebat, politam ad <tei:hi rend="underline">Oldenbur<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l436"/>gium</tei:hi> missurus, ut non iniquum pretium; quo vicissim ab <tei:hi rend="underline">Oldenburgio Newtoni</tei:hi> Methodum <tei:lb xml:id="l437"/>secum communicandam impertraret. Quam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> pollicitus fuerat Quadraturam revera misit <tei:lb xml:id="l438"/>literis datis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. 1676</tei:hi> compositam jam et politam <tei:hi rend="underline">vulgari more</tei:hi>. Sed Hyeme insecuta <tei:lb xml:id="l439"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> per <tei:hi rend="underline">Angliam</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Belgium</tei:hi> jam in <tei:hi rend="underline">Germaniam</tei:hi> reverso ut negotia publica <tei:lb xml:id="l440"/>ingrederetur, non ampliùs vacabat Opus prælo parare. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> postea operæ pretium <tei:lb xml:id="l441"/>videbatur ea prolixiùs exponere <tei:hi rend="underline">vulgari more</tei:hi>, quæ Nova sua Analysis paucis exhi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l442"/>bebat. Novam igitur hanc Analysin non ante invenerat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quam in <tei:hi rend="underline">Germa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l443"/>niam</tei:hi> esset reversus, id est, non ante Annum 1677.</tei:foreign></tei:p>
    <tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par43"><tei:foreign xml:lang="lat">Idem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ulteriùs hoc, quod sequitur, Argumente confirmatur: <tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi> Metho<tei:lb xml:id="l444"/>dum suam Tangentium edidit <tei:hi rend="underline">A. 1670. Newtonus</tei:hi> literis datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 10. A. 1672</tei:hi> suam <tei:lb xml:id="l445"/>Tangentium Methodum cum <tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi> communicavit, addidit<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice>: <tei:hi rend="underline">Hoc est unum Particulare <tei:lb xml:id="l446"/>vel Corollarium potiùs Methodi generalis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ extendit se citra molestum ullum Cal<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l447"/>culum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">non modò ad ducendum Tangentes ad quasvis Curvas sive Geometricas sive Me<tei:lb xml:id="l448"/>chanicas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel quomodocun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> rectas Lineas aliasve Curvas respicientes</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">verum etiam <tei:lb xml:id="l449"/>ad resolvendum alia abstrusiora Problematum genera de Curvitatibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Areis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Longi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l450"/>tudinibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Centris gravitatis Curvarum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">&amp;c. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> (<tei:hi rend="underline">quemadmodum</tei:hi> Huddenij <tei:hi rend="underline">Methodus <tei:lb xml:id="l451"/>De</tei:hi> Maximis <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Minimis) <tei:hi rend="underline">ad solas restringitur Æquationes illas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ quantitatibus <tei:lb xml:id="l452"/>surdis sunt immunes. Hanc Methodum intertexui alteri isti qua Æquationum Exege<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l453"/>sin instituo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">reducendo eas ad Series infinitas. Slusius</tei:hi> suam Methodum Tangentium <tei:lb xml:id="l454"/>ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> transmisit <tei:hi rend="underline">Ian. 17. A. 167<tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac></math></tei:formula></tei:hi>, quæ non ita multò post <tei:hi rend="underline">Actis Philos.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l455"/>fuit inserta, et in <tei:hi rend="underline">Newtonianam</tei:hi> recidere deprehensa. Tribus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Lemmatis</tei:hi> fundabatur <tei:lb xml:id="l456"/>quorum primum fuit; <tei:hi rend="underline">Differentia duarum Dignitatum ejusdem gradus applicata <tei:lb xml:id="l457"/>ad differentiam laterum dat partes singulares gradus inferioris ex Binomio <tei:lb xml:id="l458"/>Laterum ut</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mrow><msup><mn>y</mn><mn>3</mn></msup><mo>−</mo><msup><mn>x</mn><mn>3</mn></msup></mrow><mrow><mn>y</mn><mo>−</mo><mn>x</mn></mrow></mfrac><mo>=</mo><msup><mn>y</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mn>y</mn><mo>⁢</mo><mn>x</mn><mo>+</mo><msup><mn>x</mn><mn>2</mn></msup></math></tei:formula>, id est, secundum notationem <tei:hi rend="underline">Leibnitzianam</tei:hi> <tei:lb xml:id="l459"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mrow><mo>d</mo><msup><mn>y</mn><mn>3</mn></msup></mrow><mrow><mo>d</mo><mn>y</mn></mrow></mfrac><mo>=</mo><mn>3</mn><mo>⁢</mo><msup><mn>y</mn><mn>2</mn></msup></math></tei:formula>. Exemplar Epistol<tei:del type="cancelled">æ</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">æ</tei:add> <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi> datæ <tei:hi rend="underline">Decemb. 10. A. 1672.</tei:hi> transmisit ad <tei:lb xml:id="l460"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzium Oldenburgius</tei:hi> inter Chartas <tei:hi rend="underline">Gregorianas</tei:hi>, eodem tempore quo simul etiam <tei:lb xml:id="l461"/>mittebatur <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Epistola data <tei:hi rend="underline">Iun. 13. A. 1676</tei:hi>. Cum verò <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in duabus <tei:lb xml:id="l462"/>his Epistolis quandam descripsisset quam adeptus esset Analysin maximè generalem, <tei:lb xml:id="l463"/>partim ex Methodo Serierum Convergentium constantem, partim ex altera Methodo, <tei:lb xml:id="l464"/>cujus ope Series illas ad omnium penè Problematum (exceptis fortè Numericis <tei:lb xml:id="l465"/>quibusdam <tei:hi rend="underline">Diophantæis</tei:hi> similibus) solutionem applicabat, determinabat<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l466"/>gentes et Areas et Longitudines et Contenta solida et Curvaturas Curvarum et <tei:lb xml:id="l467"/>Figurarum Curvlinearum sive Geometrici sive Mechanici generis, Quantitates <tei:lb xml:id="l468"/>Radicales nihil usquam moratus; cujus quidem Methodi, Tangentium Methodus <tei:lb xml:id="l469"/><tei:hi rend="underline">Slusiana</tei:hi> non nisi Pars esset aut Corollarium: <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> interim in Patriam per <tei:lb xml:id="l470"/><tei:hi rend="underline">Belgium</tei:hi> revertens promovendæ Methodo <tei:hi rend="underline">Slusianæ</tei:hi> totus invigilabat. Literis enim <tei:lb xml:id="l471"/>ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Amstæl. Nov. <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>18</mn><mn>28</mn></mfrac></math></tei:formula>. A. 1676</tei:hi> hæc exarabit: Methodus Tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l472"/>gentium à <tei:hi rend="underline">Slusio</tei:hi> publicata nondum rei fastigium tenet. Potest aliquid amplius <tei:lb xml:id="l473"/>præstari in eo genite quod maximi foret usus ad omnis generis Problemata: etiam <tei:fw type="catch" place="bottomRight">ad</tei:fw><tei:pb xml:id="p302r" facs="#i625" n="302r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">13</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">302</tei:fw> <tei:hi rend="underline">ad meam</tei:hi> [<tei:hi rend="underline"><tei:choice><tei:sic>sin<tei:unclear reason="hand" cert="high">e</tei:unclear><tei:add place="supralinear" indicator="no">e</tei:add></tei:sic><tei:corr>sine</tei:corr></tei:choice> Extractionibus</tei:hi>] <tei:hi rend="underline">Æquationum ad series Reductionem. Nimirum posset <tei:lb xml:id="l474"/>brevis quæd<tei:del type="strikethrough"><tei:unclear reason="del" cert="high">a</tei:unclear></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>m calculari circa Tangentes Tabula</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">eò us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> continuanda donec Progressio Ta<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l475"/>bulæ apparet</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">ut eam Sciz. quis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quous<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> libuerit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sine calculo continuare possit</tei:hi>. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc fuit <tei:lb xml:id="l476"/>Accessio ad Methodum <tei:hi rend="underline">Slusianam</tei:hi>, qua eo tempore illa moliebatur <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> generalem office<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l477"/>re. Et per verbas <tei:hi rend="underline">Potest aliquid amplius præstari in eo genere quod maximi foret usus ad omnis <tei:lb xml:id="l478"/>generis Problemata</tei:hi>, videtur hoc unicum fuisse Augmentum, quo tunc temporis prospexerat <tei:lb xml:id="l479"/>posse Methodum ad omne genus Problemata promoveri. Nam nondum cogitata Calculi Differen<tei:lb xml:id="l480"/>tialis Accessio ad sequentem Annum est referenda.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par44"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> proximè post datis Literis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. 1676</tei:hi> de <tei:hi rend="underline">Analysi</tei:hi> sua meminit, <tei:hi rend="underline">Barrovij</tei:hi> officijs <tei:lb xml:id="l481"/>cum <tei:hi rend="underline">Collinio</tei:hi> Anno <tei:hi rend="underline">1669</tei:hi> communicata, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> de alio quodam <tei:hi rend="underline">Tractatu</tei:hi> Anno <tei:hi rend="underline">1671</tei:hi> circa series Con<tei:lb xml:id="l482"/>vergentes conscripto, nec non circa <tei:hi rend="underline">Methodum</tei:hi> illam alteram, qua Tangentes ducebantur ad mo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l483"/>dum <tei:hi rend="underline">Slusij</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Maxima<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Minima</tei:hi> determinabantur, et Quadratura Curvarum faciliùs <tei:lb xml:id="l484"/>tractabatur, qua<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> series inveniebantur, quæ, cum res ferret, suapte natura abrumperentur, <tei:lb xml:id="l485"/>Quadraturas<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Curvarum Æquationibus finitis redderent. Itarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Operationum Funda<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l486"/>mentum huic, quod diximus, sententiæ, ænigmaticè transpositis literis, includebat; <tei:hi rend="underline">Data <tei:lb xml:id="l487"/>Æquatione Fluentes quotcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quantitates involvente Fluxiones invenire</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et vice versa</tei:hi>. <tei:lb xml:id="l488"/>Quæ, sublata omni Litis Caussa, hic utenter probant jam ante hæc Tempora Methodum <tei:lb xml:id="l489"/>Fluxionum. <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> fuisse inventam. Et, si quæ in his Literis elucent alia perpendamus, <tei:lb xml:id="l490"/>facilè illum crediderimus longè jam eam et ad insignem perfectionis gradum promovisse, <tei:lb xml:id="l491"/>maximè<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> genitalem reddidisse; cum Propositiones Libri sui <tei:hi rend="underline">De Quadraturis</tei:hi>, cum Metho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l492"/>di Serierum Convergentium ducendi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Curvas per data quotlibet numero puncta essent sibi <tei:lb xml:id="l493"/>jam familiares. Nam quando Methodus Fluxionum non procedebat per Æquationes fini<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l494"/>tas, Æquationes redigebat ad Series Convergentes ope Theorematis indefinitam Dignita<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l495"/>tem à Radice Binomia exhibentis, et per Extractiones Fluentium ex Æquationibus <tei:lb xml:id="l496"/>Fluxiones sive involventibus sive non involventibus. Et quando non licebat Æquationes <tei:lb xml:id="l497"/>finitas adipisci, Series Convergentes ex Problematis Conditionibus deducebat, gradatim <tei:lb xml:id="l498"/>Series terminos assumens, assumptos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex datis Conditionibus determinans. Quando verò Flu<tei:lb xml:id="l499"/>entes erant eruendæ ex Fluxionibus et interim lateret Fluxionum lex, legem illam <tei:lb xml:id="l500"/>inveniebat quam proximè, ducta Linea Parabolica, quæ per quotlibet data Puncta trans<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l501"/>iret. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> his Augmentis, <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, vel illis temporibus <tei:hi rend="underline">Methodum</tei:hi> suam <tei:hi rend="underline">Fluxionum</tei:hi> ge<tei:lb xml:id="l502"/>neraliorem reddiderat, quàm etiam hodie extat <tei:hi rend="underline">Methodus Differentialis Leibnitziana</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par45"><tei:foreign xml:lang="lat">Epistolam hanc <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi><tei:del type="cancelled"><tei:unclear reason="del" cert="low">anam</tei:unclear></tei:del> datam <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676 Oldenburgius Collinio</tei:hi> tradidit <tei:lb xml:id="l503"/>transcribendam, et ante cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> communicandam quàm ille <tei:hi rend="underline">Londino</tei:hi> excederet. Quod<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l504"/>profectum insequeretur Exemplar fuit amandatum, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> à <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> exeunte pro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l505"/>xima Hyeme vel ineunte proximo vere acceptum. Paulò<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> post Literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 21. A. 1677</tei:hi> <tei:lb xml:id="l506"/>rescripsit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Clarissimus</tei:hi> Slusij <tei:hi rend="underline">Methodum Tangentium nondum esse absolutam Ce<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l507"/>leberrimo</tei:hi> Newtono <tei:hi rend="underline">assentior. Et jam à multo tempore rem Tangentium generalius tractavi, <tei:lb xml:id="l508"/>Sciz. per Differentias Ordinatarum.</tei:hi> — <tei:hi rend="underline">Hinc nominando</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">in posterum</tei:hi>, dy <tei:hi rend="underline">differentiam <tei:lb xml:id="l509"/>duarum proximarum</tei:hi> y &amp;c. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ab hoc primùm tempore cœpit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> jam Calculum <tei:lb xml:id="l510"/>suam differentialem proponere. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> sibi cogniti hujus Calculi ante novissimas has acceptas <tei:lb xml:id="l511"/><tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Literas ullum usquam extant vestigium. Asserit quidem <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> se jam à mul<tei:lb xml:id="l512"/>to tempore rem Tangentium generalius tractasse, Sciz. per differentias Ordinatarum: Verùm <tei:lb xml:id="l513"/>enim verò in alijs è suis Epistolis asser<tei:unclear reason="hand" cert="medium">in</tei:unclear>t varias se Series Convergentes et directas et in<tei:lb xml:id="l514"/>versas jam invenisse, quando Inveniendi Methodum nondum tenuisset. Asseruit se inventam <tei:lb xml:id="l515"/>quandam serierum Methodum inversam oblivioni ante tradidisse quam uti didicisset. At ne<tei:lb xml:id="l516"/>mo Testis suarum Rerum. Inquus haberetur Index juris<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Gentium violator, qui Testem <tei:fw type="catch" place="bottomRight">permit<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l517"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p302v" facs="#i626" n="302v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">14</tei:fw> permitteret in sua Caussa. Probandum igitur omninò <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> incumbit se Methodum hanc <tei:lb xml:id="l518"/>jam diù ante invenisse quàm laudatas <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Literas accepisset. Quod in probatum dederit, faci<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l519"/>lè dirimitur Controversia, uter Methodum Prior invenerit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par46"><tei:foreign xml:lang="lat">Illust. <tei:hi rend="underline">Marchio Hospitalius</tei:hi> eximij vir Candoris in Præfatione ad Librum quem <tei:hi rend="underline">De <tei:lb xml:id="l520"/>Analysi Quantitatum infinite parvarum A.C. 1696</tei:hi> publici juris fecit, <tei:hi rend="underline">Fermatium</tei:hi> narrat <tei:lb xml:id="l521"/>paulò post editam <tei:hi rend="underline">Cartesij</tei:hi> Methodum Tangentium, aliam quandam excogitasse, quæ (ipso tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l522"/>dem id concedente <tei:hi rend="underline">Cartesio</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">Cartesiana</tei:hi> fuit plerum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> simplicior; non tamen us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> adeo simplex <tei:lb xml:id="l523"/>quin adhuc simpliciorem postea reddideret <tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi>, altius perpensa Polygonorum natura, <tei:lb xml:id="l524"/>quæ familiariter et quasi sponte cogitandum objicit Triangulum parvum, conflatum ex par<tei:lb xml:id="l525"/>ticula Curvæ binis Ordinatis infinitè propinquis interjectæ, ex differentia harum Ordinata<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l526"/>rum at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> differentia Abscissarum ad Ordinatas pertinentium. Hic vero Triangulum cum simile <tei:lb xml:id="l527"/>illi sit quod à Tangente, Ordinata et subtangente efformare cogitamus; hinc fi<tei:del type="strikethrough">t</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="yes">eri</tei:add> Quod in hac Me<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l528"/>thodo, facili unius Analogiæ Compendio, parcatur omni Calculo quem postulabat vel <tei:hi rend="underline">Car<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l529"/>tesiana</tei:hi> vel etiam hæc ipsa Methodus ante hoc inventum Compendium. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hic substitis<tei:add place="inline" indicator="no">se</tei:add> <tei:hi rend="underline">Bar<tei:lb xml:id="l530"/>roviu<tei:del type="over">s</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">m</tei:add></tei:hi>. <tei:add place="supralinear" indicator="yes">Sed</tei:add> Porrò Methodo suæ aptum excogita<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">ss</tei:add><tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del> Calculi genus <tei:add place="supralinear" indicator="yes">Cum verò</tei:add> <tei:del type="cancelled">Sed</tei:del> non minùs in hac <tei:hi rend="underline">B<tei:del type="strikethrough">a</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>rro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l531"/>vij</tei:hi> quàm in illa <tei:hi rend="underline">Cartesij</tei:hi> Methodo, oporte<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="2" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">re</tei:add>t quantitates Fractas et Radicales priùs nos <tei:lb xml:id="l532"/>amoliri quàm in usum alterutram deduceremus, Huic <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/>g<tei:gap reason="illgblDel" extent="4" unit="chars"/></tei:del> Defectus ut subveniret, <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l533"/>nitziu<tei:del type="over">s</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">m</tei:add></tei:hi> Calculum suum superinduxisse. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ingressum esse magnum hunc Geometram <tei:lb xml:id="l534"/>Opus perficere, unde <tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi> alij<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> dereliquissent imperfectum. Calculo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suo in Regiones <tei:lb xml:id="l535"/>hactenus incognitas abductum, multa inde egregia et præclara reportasse inventa, quæ <tei:lb xml:id="l536"/>attonitis præstantissimis <tei:hi rend="underline">Europæ</tei:hi> Mathematicis <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">A</tei:add>dmirationem injecerunt At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc <tei:lb xml:id="l537"/><tei:hi rend="underline">Marchio</tei:hi>. Verum cum <tei:hi rend="underline">Marchioni</tei:hi> ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> contigisset <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Analysin vidisse, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Epistolas <tei:lb xml:id="l538"/>datas <tei:hi rend="underline">Decemb. 10. A. 1672</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Iun. 13. A. 1676</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676</tei:hi>, quarum nulla publicè prodijt an<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l539"/>te annum <tei:hi rend="underline">16<tei:del type="over">6</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">9</tei:add>9</tei:hi>, fieri non potuit, quin adhuc nescius hæc omnia et peregisse <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> et cum <tei:lb xml:id="l540"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> peracta communicasse, ea <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> tribuerit <tei:hi rend="underline">Marchio</tei:hi>, crediderit<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> <tei:lb xml:id="l541"/>Opus a <tei:hi rend="underline">Barrovio</tei:hi> dimissum excepisse, Methodum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Barrovianam</tei:hi>, patefacto jam modo eam <tei:lb xml:id="l542"/>ita adhibendi ut ad Fractas et Surdas quantitates non hæreret, immani Augmento promo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l543"/>visse. Porrò <tei:hi rend="underline">Iac. Bernoulli Act. Erud. Ian. A. 1691 pag. 14</tei:hi> hæc adfert. <tei:hi rend="underline">Qui Calculum</tei:hi> Barro<tei:lb xml:id="l544"/>vianum (<tei:hi rend="underline">quem in Lectionibus suis Geometrias adumbravit Auctor</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cujus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> specimina sunt <tei:lb xml:id="l545"/>tota illa Propositionum inibi contentarum farrago</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">intellexerit</tei:hi>, (calculum) <tei:hi rend="underline">alterum <tei:lb xml:id="l546"/>à</tei:hi> D. Leibnitzio <tei:hi rend="underline">inventum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ignorare vix poteri<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">t</tei:add></tei:hi>; <tei:hi rend="underline">utpote qui in priori illo fundatus est</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et <tei:lb xml:id="l547"/>nisi fortè in Differentialium Notatione et Operationis aliquo Compendio ab eo non differt</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par47"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi> verò in sua Tangentium Methodo, Duas Ordinatas indefinitè propinquas <tei:lb xml:id="l548"/>describens, ponens<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> literam a referre Differentiam Ordinatarum, Literam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> e diffe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l549"/>rentiam Abscissarum, Tangenti ducendæ tres has adfert Regulas. 1. <tei:hi rend="underline">Inter computan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l550"/>dum</tei:hi> [ait] <tei:hi rend="underline">Omnes adjicio terminos in quibus ipsarum</tei:hi> a <tei:hi rend="underline">vel</tei:hi> e <tei:hi rend="underline">potestas habeatur</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel <tei:lb xml:id="l551"/>in quibus ipsæ ducuntur in se. Etenim isti termini nihil valebunt.</tei:hi> 2. <tei:hi rend="underline">Post Æqua<tei:lb xml:id="l552"/>tionem constitutam omnes abjicio terminos literis constantes quantitates notas <tei:lb xml:id="l553"/>seu determinatas significantibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">aut in quibus non habentur</tei:hi> a <tei:hi rend="underline">vel</tei:hi> e. <tei:hi rend="underline">Etenim illi ter<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l554"/>mini semper ad unam Æquationis partem adducti nihilum adæquabunt.</tei:hi> 3. <tei:hi rend="underline">Pro</tei:hi> a <tei:lb xml:id="l555"/><tei:hi rend="underline">Ordinatam</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et pro</tei:hi> e <tei:hi rend="underline">subtangentem substituo. Hunc demum substangentis Quantitas <tei:lb xml:id="l556"/>dignoscetur.</tei:hi> Hactenus <tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par48"><tei:foreign xml:lang="lat">At <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> in Epistola sua supra laudata <tei:hi rend="underline">Iun. 21. A. 1677</tei:hi> qua primum Metho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l557"/>dum suam differentialem proponere cœpit, Tangentium Methodi <tei:hi rend="underline">Barrovianæ</tei:hi> vestigijs in<tei:lb xml:id="l558"/>sistens nè transversum quidem ingu<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>m recessit, nisi in quantum literas a et e <tei:hi rend="underline">Barrovij</tei:hi> <tei:lb xml:id="l559"/>mutaverit in suas dx et dy. Nam in Exemplo quod literis suis inseruit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, du<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l560"/>as ducit lineas parallelas, quarum inferiori terminos omnes subscribit in quibus dx et dy <tei:lb xml:id="l561"/>(seorsum aut junctim) ultra unam dimensionem ascendunt; superiori terminos omnes <tei:fw type="catch" place="bottomRight">super<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l562"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p303r" facs="#i627" n="303r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">15</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">303</tei:fw> superscribit, in quibus ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> dx ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> dy reperitur: los autem omnes propter rationes <tei:lb xml:id="l563"/>à <tei:hi rend="underline">Barrovio</tei:hi> allatas, ponit evanescere; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex ijs terminis qui unam tantum dimensionem <tei:lb xml:id="l564"/>ipsorum dx et dy acquisiverunt, quos duabus Parallelis interserit, proportionem determinat <tei:lb xml:id="l565"/>subtangentis ad Ordinatam. Rectè igitur notavit <tei:hi rend="underline">Hospitalius</tei:hi> inde exordium cepisse <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l566"/>nitzium</tei:hi> unde <tei:hi rend="underline">Barrovius</tei:hi> destitisset: siquidem Amborum Tangentium Methodi prorsùs in <tei:lb xml:id="l567"/>unam conspirant.</tei:foreign></tei:p><tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par49"><tei:foreign xml:lang="lat">Porrò <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> tanquam Methodi suæ Corollarium addit Calculum suum exire <tei:lb xml:id="l568"/>in Conclusionem, quæ in Regulam <tei:hi rend="underline">Slusianam</tei:hi> recidit, notat<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hanc Regulam statim sponte<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l569"/>sua, illi se offerre, qui Methodum suam intellexerit. Verum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> viam præiverat <tei:lb xml:id="l570"/><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, cum literis suis moneret Regulam <tei:hi rend="underline">Slusianam</tei:hi> non nisi Corollarium esse Methodi suæ generalis.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par50"><tei:foreign xml:lang="lat">At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> significaverat Methodum suam Tangentes ducendi, Maxima<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et Mini<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l571"/>ma determinandi, &amp;c. non morari Fractas aut Surdas Quantitates, pariter pergit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l572"/>monstrare quomodo tractand veniat Methodus sua, ut ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæreat illa ad Fractas aut Sur<tei:lb xml:id="l573"/>das quantitates, et deinde addit: <tei:hi rend="underline">Arbitror quæ celare voluit</tei:hi> Newtonus <tei:hi rend="underline">de Tangentibus ducendis <tei:lb xml:id="l574"/>ab his non abludere. Quod addit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ex hoc eodem. Fundamento quadraturas quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> reddi faciliores <tei:lb xml:id="l575"/>me in hac sententia confirmat</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">nimirum semper Figuræ illæ sunt quadrabiles quæ sunt ad <tei:lb xml:id="l576"/>Æquationem differentialem</tei:hi>. Ex quibus cum Calculo qui præcesserat collatis, manifestum est <tei:lb xml:id="l577"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> id temporis intellexisse <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> Methodo poteri, quæ hæc omnia perageret; <tei:lb xml:id="l578"/>Imo jam apud se pericula facere, in fortè posset ipse <tei:hi rend="underline">Barrovij</tei:hi> Methodum Tangentium Diffe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l579"/>rentialem eò us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> augere, ut eadem præstaret.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par51"><tei:foreign xml:lang="lat">Mense <tei:hi rend="underline">Novemb. A. 1684 Leibnitzius</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Acta Erud.</tei:hi> Elementa retulit Methodi <tei:lb xml:id="l580"/>hujus differentialis; quam cum Exemplis aliquot illustrasset in ducendis Tangentibus <tei:lb xml:id="l581"/>at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in Maximis et Minimis determinandis, addidit: <tei:hi rend="underline">Et hæc quidem initia sunt Geo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l582"/>metriæ cujusdam multò sublimioris</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ad difficillima et pulcherrima quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> etiam mistæ <tei:lb xml:id="l583"/>Matheseos Problemata pertingentis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ sine Calculo Differentialis</tei:hi> AUT SIMILI <tei:hi rend="underline">non <tei:lb xml:id="l584"/>temere quisquam pari facilitate tractabit</tei:hi>. Ubi verba illa AUT SIMILI haud du<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l585"/>biè <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodum spectant. Integra vero sententia amplius nihil includit <tei:lb xml:id="l586"/>quàm quod <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> literis suis An. 1672 et 1676 de sua Methodo generali priùs asseruisset.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par52"><tei:foreign xml:lang="lat">Pergit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius Actis Erud. Iun. 1686 pag. 297</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Malo autem</tei:hi> dx <tei:hi rend="underline">et similia <tei:lb xml:id="l587"/>adhibere quàm Literas pro illis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quia istud</tei:hi> dx <tei:hi rend="underline">est Modificatio quædam ipsius</tei:hi> x, <tei:choice><tei:sic><tei:unclear reason="hand" cert="low">&amp;</tei:unclear><tei:add place="supralinear" indicator="no">&amp;</tei:add>c</tei:sic><tei:corr>&amp;c</tei:corr></tei:choice>. <tei:lb xml:id="l588"/>Satis noverat in hac Methodo literis uti cum <tei:hi rend="underline">Barrovio</tei:hi> licere. Sed maluit Symbo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l589"/>la nova dx et dy adhibere, quamvis nihil per ea symbola præstetur, quod non possit <tei:lb xml:id="l590"/>brevius per literas simplices præstare.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par53"><tei:foreign xml:lang="lat">Anno insecuto exsplenduit <tei:hi rend="underline">Newtoni Principiorum Philosophiæ</tei:hi> Liber talibus onu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l591"/>stus Problematis, qualia <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> dixerat <tei:hi rend="underline">difficillima et pulcherrima etiam mi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l592"/>stæ Matheseos Problemata</tei:hi> <tei:add place="marginRight" indicator="yes"><tei:hi rend="underline">quæ sine Calculo Differentiali aut</tei:hi> SIMILI <tei:hi rend="underline">non temerè quisquam pari facilitate tractabit.</tei:hi></tei:add> At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Illust. <tei:hi rend="underline">Marchio Hospitalius</tei:hi> hunc Librum pronuncia<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l593"/>vit <tei:hi rend="underline"><tei:foreign xml:lang="fre">presque tout de ce Calcul</tei:foreign></tei:hi> penè totum hujus Calculi ope compositum. <tei:hi rend="underline">Leibnitzius<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> <tei:lb xml:id="l594"/>ipse, Literis ad <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Hannoveræ Martij <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>7</mn><mn>17</mn></mfrac></math></tei:formula>. A. 1693</tei:hi>, quæ etiamnum extant <tei:lb xml:id="l595"/>sua manu exaratæ, et pro Occasione Nuper data, erant cum Regali Societate communica<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l596"/>tæ, rem eandem agnovit his Verbis: <tei:hi rend="underline">Mirificè ampliaveras Geometriam tuis seriebus</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l597"/><tei:hi rend="underline">Sed edito</tei:hi> Principiorum <tei:hi rend="underline">Opere ostendisti patere tibi etiam quæ Analysi receptæ non <tei:lb xml:id="l598"/>subsunt. Conatus sum ego quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi>, <tei:hi rend="underline">notis commodis adhibitis quæ Differentias et summas <tei:lb xml:id="l599"/>exhibeant</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Geometriam illam</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quam Transcendentem appello</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Analysi quodam modo sub<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l600"/>jicere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">nec res malè processit</tei:hi>. Idem rursùs concessit in Responso quod ad <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> dederat, <tei:lb xml:id="l601"/><tei:hi rend="underline">Actis. Erud. Maj. A. 1700. pag. 203. lin. 21</tei:hi> inserto. In Lemmate 2. lib. 2. <tei:hi rend="underline">Principiorum</tei:hi> Ele<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l602"/>menta hujus Calculi syntheticè demonstrantur: Lemmati verò Scholium subjungitur <tei:lb xml:id="l603"/>his verbis: <tei:hi rend="underline">In Literis quæ mihi cum Geometra peritissimo</tei:hi> G. G. Leibnitzio <tei:hi rend="underline">annis ab <tei:lb xml:id="l604"/>hinc decem intercedebant</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">cum significaveram me compotem esse Methodi determi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l605"/></tei:hi><tei:fw type="catch" place="bottomRight"><tei:hi rend="underline">nandi</tei:hi></tei:fw><tei:pb xml:id="p303v" facs="#i628" n="303v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">16</tei:fw><tei:hi rend="underline">nandi Maximas et Minimas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ducendi Tangentes et similia peragendi</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ in terminis Sur<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l606"/>dis æquè ac in Rationalibus procederet</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">et literis transpositis hanc sententiam involventibus</tei:hi> <tei:lb xml:id="l607"/>[Data Æquatione quotcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Fluentes quantitates involvente, Fluxiones invenire, et <tei:lb xml:id="l608"/>vice versa] <tei:hi rend="underline">eandem celarem</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">rescripsit vir Clarissimus se quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in ejusmodi Methodum <tei:lb xml:id="l609"/>incidisse</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et Methodum suam communicavit à mea vix abludentem præterquam in verbo<tei:lb xml:id="l610"/>rum et Notarum formulis. Utrius<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Fundamentum continetur in hoc Lemmate</tei:hi>. His verò E<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l611"/>pistolis at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> altera illa data <tei:hi rend="underline">Decemb. 10. 1672</tei:hi>, Cujus Exemplar <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l612"/>nitzio</tei:hi> communicasse jam supra diximus, <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> eò us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum suam explicaverat, <tei:lb xml:id="l613"/>ut minimè <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> difficile esset eam, ope Methodi Tangentium Barrovianæ, ex illis <tei:lb xml:id="l614"/>Epistolis deduxisse. Nequaquam verò Illum eam tenuisse ante datas has Epistolas, alla<tei:lb xml:id="l615"/>ta jam Argumenta invictissimè demonstrant.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par54"><tei:foreign xml:lang="lat">Cum <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> ex binis illis <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Epistolis <tei:hi rend="underline">Iun. 13.</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Octob. 24. A. 1676</tei:hi>, quarum ipsi <tei:lb xml:id="l616"/>Copiam fecerat <tei:hi rend="underline">Oldenburgius</tei:hi>, decerpta quædam inseruisset <tei:hi rend="underline">Algebræ</tei:hi> suæ, <tei:hi rend="underline">Anglicè</tei:hi> primùm <tei:lb xml:id="l617"/>editæ <tei:hi rend="underline">An. 1683</tei:hi>, deinde <tei:hi rend="underline">Latinè An. 1693</tei:hi>; paulò post ex <tei:hi rend="underline">Belgio</tei:hi> certior factus Fluxionum Doctri<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l618"/>nam <tei:hi rend="underline">Newtonianam</tei:hi> plausu illic excipi, at alieno Methodi Differentialis <tei:hi rend="underline">Leibnitzianæ</tei:hi> No<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l619"/>mine circumferri; rogatus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut idcirco Literas <tei:hi rend="underline">Newtonianas</tei:hi> integras ederet at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> indiscer<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l620"/>ptas, hanc Rem sibi commemorandam judicab<tei:del type="over"><tei:unclear reason="del" cert="low">a</tei:unclear></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">i</tei:add>t in Præfatione ad <tei:hi rend="underline">Tom. 1.</tei:hi> Operum suorum <tei:lb xml:id="l621"/><tei:hi rend="underline">A.C. 1695</tei:hi> editorum: Facti<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> rationem reddidit, literis ad eum datis <tei:hi rend="underline">De<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l622"/>cemb. 1. A. 1696</tei:hi>, his verbis: <tei:hi rend="underline">Cum Præfationis</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">præfigendæ</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">postremum folium erat sub <tei:lb xml:id="l623"/>Prælo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ejus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> typos jam posuerant Typothetæ</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">me monuit amicus quidam</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">harum re<tei:lb xml:id="l624"/>rum gnarus</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">qui peregrè fuerat</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">tum talem Methodum in</tei:hi> Belgio <tei:hi rend="underline">prædicari</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">tum il<tei:lb xml:id="l625"/>lam cum</tei:hi> Newtoni <tei:hi rend="underline">Methodo Fluxionium quasi coincidere. Quod fecit ut</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">translatis typis <tei:lb xml:id="l626"/>jam positis</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">id Monitum interseruerim</tei:hi>. Literis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> alteris ad <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Apr. 10. <tei:lb xml:id="l627"/>A. 1695</tei:hi> nuper<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> cum Regali Societate communicatis, de eadem re hæc scribit: <tei:hi rend="underline">Est quod <tei:lb xml:id="l628"/>vos oremus ut Literas vestras uberrimas</tei:hi> Iunij <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Augusti (<tei:hi rend="underline">Iunij</tei:hi> volebat et <tei:hi rend="underline">Octobris</tei:hi>) A. <tei:lb xml:id="l629"/>1676 <tei:hi rend="underline">in lucem emittere dignemini. Ex</tei:hi> Belgio <tei:hi rend="underline">enim monemur hujus generis aliquid vel <tei:lb xml:id="l630"/>ideo ab Amicis vestris expeti</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quòd lato illic plausu exciperetur vestra Fluxionum doctrina <tei:lb xml:id="l631"/>at alieno Calculi Differentialis</tei:hi> Leibnitziani <tei:hi rend="underline">nomine venditata. Seriùs ad nos defereba<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l632"/>tur hoc Monitum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cum omne hoc Volumen</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">excepta Præfationis aliqua parte</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">jam Prælo <tei:lb xml:id="l633"/>exijsset</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">ut liceret tantum</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">dum sisteretur Prælum</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">brevem qu<tei:del type="over">e</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">a</tei:add>m illic cernitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">super <tei:lb xml:id="l634"/>hac re mentionem injicere. Famæ vestræ Patriæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> non tantum prospicitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quantum qui<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l635"/>dem prospicere possitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cum tanti Pretij Inventa tamdiu apud vos premitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut alijs inte<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l636"/>rim detur Occasio vobis debitam famam captandi et reportandi. Conati sumus jus ve<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l637"/>strum vobis in hac re tribuere. Nos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> jam pænitet literas illas integras et</tei:hi> ad verbum <tei:hi rend="underline">non edidisse</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par55"><tei:foreign xml:lang="lat">Breve verò quod super hac re Præfationi suæ Monitum inseruerat <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> fuit <tei:lb xml:id="l638"/>his verbis conceptum: <tei:hi rend="underline">In secundo volumine</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">inter alia</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">habetur</tei:hi> Newtoni <tei:hi rend="underline">Methodus de <tei:lb xml:id="l639"/>Fluxionibus</tei:hi> [<tei:hi rend="underline">ut ille loquitur</tei:hi>] <tei:hi rend="underline">consimilis naturæ cum</tei:hi> Leibnitzij (<tei:hi rend="underline">ut hic loquitur</tei:hi>) <tei:lb xml:id="l640"/><tei:hi rend="underline">Calculo Differentiali</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">quod qui utrum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum contulerit satis animadvertat</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ut<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l641"/>ut sub loquendi formulis diversis</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">quam ego descripsi</tei:hi> [<tei:hi rend="underline">Algebræ</tei:hi> Cap. 91. &amp;c. <tei:hi rend="underline">præsertim</tei:hi> <tei:lb xml:id="l642"/>Cap. 95] <tei:hi rend="underline">ex binis</tei:hi> Newtoni <tei:hi rend="underline">Literis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">aut earum alteris</tei:hi>, Iun. 13 <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Octob. 24. 1676 <tei:hi rend="underline">ad</tei:hi> Ol<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l643"/>denburgium <tei:hi rend="underline">datis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cum</tei:hi> Leibnitzio <tei:hi rend="underline">tum communicandis</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">ijsdem ferè verbis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">saltem leviter <tei:lb xml:id="l644"/>mutatis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ in illis literis habentur</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">ubi</tei:hi> METHODUM HANC LEIBNIT<tei:del type="over">IO</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">Z</tei:add>IO <tei:lb xml:id="l645"/>EXPONIT, <tei:hi rend="underline">tum ante</tei:hi> DECEM ANNOS <tei:hi rend="underline">nedum plures</tei:hi> (id est, anno 1666 vel 1665) <tei:lb xml:id="l646"/><tei:hi rend="underline">ab ipso excogitatam. Quod moneo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">nè quis causetur de hoc Calculi defferentiali nihil à nobis <tei:lb xml:id="l647"/>dictum esse</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par56"><tei:foreign xml:lang="lat">Qua arrepta Occasione, Mense <tei:hi rend="underline">Iunio</tei:hi> Anni insequentis <tei:hi rend="underline">Actorum Leipsiensium</tei:hi> Edi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l648"/>tores, Stylo <tei:hi rend="underline">Leibnitziano</tei:hi>, ea summatim recensentes quæ ex duobus Operam <tei:hi rend="underline">Wallisij</tei:hi> <tei:lb xml:id="l649"/>Tomis Prioribus præcipue recensenda judicabant; Paragraphum hunc Præfationis specia<tei:fw type="catch" place="bottomRight">tim</tei:fw><tei:pb xml:id="p304r" facs="#i629" n="304r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">17</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">304</tei:fw>tim notarunt, querentes non quòd asseruisset <tei:hi rend="underline">Wallisius Newtonum</tei:hi> Methodum Fluxionum <tei:lb xml:id="l650"/>ante denos et amplius annos sibi jam inventam, duabus supra laudatis Epistolis <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> ex<tei:lb xml:id="l651"/>posuisse; sed quòd, Cum de Calculo differentiali meminisset, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> idcircò meminisse præ se tu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l652"/>lisset, ne quis Causetur de Calculo differentiali nihil ab ipso dictum fuisse, Lectori non enar<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l653"/>rasset <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> hujus Calculi jam eo tempore compotem fuisse, quando officijs <tei:hi rend="underline">Oldenburgij</tei:hi> <tei:lb xml:id="l654"/>Epistolæ illæ sibi cum <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> intercedebant. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc natum super hac re, <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> inter <tei:lb xml:id="l655"/>et <tei:hi rend="underline">Wallisium</tei:hi> plurium Epistolarum Commerrcium, in quibus nullibi negabat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l656"/>num</tei:hi> hac Methodo jam potitum fuisse, ante denos annos quàm conscriberentur binæ laudatæ <tei:lb xml:id="l657"/>Epistolæ, quemadmodum <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> affirmaverat; sibi tam maturè cognitam ne quidem obscuri<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l658"/>ùs innuebat; nullum sibi ante annum 1677 cognitæ argumentum adferebat, ullumve quidem tam <tei:lb xml:id="l659"/>maturè cognitæ præterquam ipsius <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Concessa; maturiùs cognitam nusquam affirmabat; <tei:lb xml:id="l660"/><tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> verò hac in re Candorem laudabat; Methodos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> agnoscebat in præcipuis at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> pluri<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l661"/>mum in unam recidere; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> idcircò communi solere eas Analyseos infinitesimalies nomine sibi <tei:lb xml:id="l662"/>venine; denique quemadmodum Methodus <tei:hi rend="underline">Vietæa</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Cartesiana</tei:hi> communi Analyseos specio<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l663"/>sæ nomine prædicabantur, quamvis inter eas discriminis aliquid in paucis interesset, ita a<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l664"/>nimadvertebat fortè posse Methodum suam à Methodo <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> in quibusdam nonnihil ablude<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l665"/>re; se verò ea solum modò suis adscripsisse, in quibus, quantum judicaret, Methodi inter se <tei:lb xml:id="l666"/>different, nominatim Notatonem at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Æquationes Differentiales et Exponentiales. At <tei:lb xml:id="l667"/>Literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 21. 1677</tei:hi> Æquationes differentiales sibi cum <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> communibus accensebat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par57"><tei:foreign xml:lang="lat">Et sic quidem eo tempore stetit Controversia <tei:hi rend="underline">Wallisium</tei:hi> inter et <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi>. Quatuor <tei:lb xml:id="l668"/>verò post annos cum innuisset <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> potuisset fortè <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> secundum hujus Calculi <tei:lb xml:id="l669"/>Inventorem aliquid à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> multis Annis antiquiore Inventore decerpsisse, <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l670"/>nitzius</tei:hi> in Responso quod in <tei:hi rend="underline">Actis Erud. Maj. 1700</tei:hi> edidit, <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> agnoscebat Metho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l671"/>dum seorsum invenisse; <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> non negabat multis annis antiqiùs inventam; amplius <tei:lb xml:id="l672"/>nihil sibi tribuebat quàm se quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum seorsum adinvenisse <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> auxilia <tei:lb xml:id="l673"/>minimè mutuatum, ut qui eo tempore, quo Methodum hanc primum edebat, omninò <tei:lb xml:id="l674"/>nesc<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">i</tei:add>ret <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> ultra eam Methodi quartem quæ ad Tangentes spectat, amplius quid<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l675"/>quam fuisse consecutum. Qua defensione functus hæc adjiciebat: <tei:hi rend="underline">Quam</tei:hi> [Methodum] <tei:lb xml:id="l676"/><tei:hi rend="underline">ante</tei:hi> D. Newtonum <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Me <tei:hi rend="underline">nullus quod Sciam Geometra habuit</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">uti ante hunc maximi <tei:lb xml:id="l677"/>nominis Geometram</tei:hi> NEMO <tei:hi rend="underline">specimine publicè dato se habere probabit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ante Dominos</tei:hi> <tei:lb xml:id="l678"/>Bernoullios <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Me <tei:hi rend="underline">nullus communicabit</tei:hi>. Hactenus igitur primam sibi Inventionem non<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l679"/>dum assumebat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suam vindicabat ante Obitum <tei:hi rend="underline">Wallisij</tei:hi> ultimì è ve<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l680"/>tustioribus illis Geometris qui <tei:add place="supralinear" indicator="yes">quid</tei:add> <tei:hi rend="underline">Leibnitzi<tei:del type="over">j</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">o</tei:add></tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Anglis</tei:hi> ante quadranginta Annos <tei:add place="supralinear" indicator="yes">intercessisset</tei:add> Com<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l681"/>merci<tei:add place="inline" indicator="no">j</tei:add><tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="2" unit="chars"/></tei:del> intellexerant. Fato cesserat <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> Mense <tei:hi rend="underline">Octob. A.C. 1703</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> au<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l682"/>tem ante Mensem <tei:hi rend="underline">Ianuar. 1705</tei:hi> jus Inventionis primæ sibi non occæpit arrogare.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par58"><tei:foreign xml:lang="lat">Quamvis Librum suum De Quadraturis non ediderit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ante annum <tei:hi rend="underline">1704</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l683"/>diù tamen ante hoc tempus fuisse conscriptum probant non pauca quæ ex illo Tracta<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l684"/>tu transcripserant in Literas suas datas <tei:hi rend="underline">Octob. 24</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Nov. 8. A. 1676</tei:hi>. Huic vero Tra<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l685"/>ctatus Argumento fuit Methodus Fluxionum, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in illo, nè pro novo haberetur <tei:lb xml:id="l686"/>Opus, id sibi repetendum duxit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, quod ante novem annos edidisset <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l687"/>quando ex adverso nihil opponeretur; hanc nimirum Methodum. Annis <tei:hi rend="underline">1665</tei:hi> &amp; <tei:hi rend="underline">1666</tei:hi> <tei:lb xml:id="l688"/>prædatim fuisse inventam. Hinc verò arrepta Occasione <tei:hi rend="underline">Actorum Leipsiensium</tei:hi> Com<tei:lb xml:id="l689"/>pilatores, dum Mense <tei:hi rend="underline">Ianuar. A. 1705</tei:hi> Stylo <tei:hi rend="underline">Leibnitziano</tei:hi>, hujus Libri summam ad <tei:lb xml:id="l690"/>umbrarent, reclamitabant Inventionem primam omninò <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> esse: <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l691"/>enim <tei:hi rend="underline">Leibnitzianis</tei:hi> tantum Differentijs suas substituisse Fluxiones. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc Accusa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l692"/>tio Ortum præbuit illi quæ hodie agitatur Controversiæ.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par59"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Keillius</tei:hi> enim in Epistola <tei:hi rend="underline">Actis Philos.</tei:hi> ad Menses <tei:hi rend="underline">Sept.</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Octob.</tei:hi> inserta Opprobij <tei:fw type="catch" place="bottomRight">Igno<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l693"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p304v" facs="#i630" n="304v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">18</tei:fw> Ignominiam retorquebat his verbis: <tei:hi rend="underline">Fluxionum Arithmeticam sine omni dubio primus in<tei:lb xml:id="l694"/>venit</tei:hi> D. Newtonus, <tei:hi rend="underline">ut cuilibet ejus Epistolas à Wallisio editas legenti facilè constabit. Ea<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l695"/>dem tamen Arithmetica postea mutatis nomine et Notationis modo à</tei:hi> D. Leibnitzio <tei:hi rend="underline">in</tei:hi> Actis <tei:lb xml:id="l696"/>Eruditorum <tei:hi rend="underline">edita est</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par60"><tei:foreign xml:lang="lat">Cum <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> nondum vidisset quæ in <tei:hi rend="underline">Actis Leipsicis</tei:hi> fuissent edita, Paragraphum <tei:lb xml:id="l697"/>hunc Epistolæ <tei:hi rend="underline">Keillianæ</tei:hi> non sine aliqua Indignatione improbabat, ut qui Lites, a quibus <tei:lb xml:id="l698"/>abhorrebat vir optimus, fortè aere po<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="4" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">sset</tei:add>. <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> verò duriori sensu conscriptum cre<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l699"/>dens quàm quidem <tei:hi rend="underline">Keillius</tei:hi> intellectum volebat, de conjecta in se Calumnia questus est in <tei:lb xml:id="l700"/>Literis ad <tei:hi rend="underline">D. Sloan</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Martij 4. 1711. S. N</tei:hi>, et simul Regalem Societatem precatus, ut <tei:lb xml:id="l701"/><tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi> cogeret quæ scripsisset retractare. At <tei:hi rend="underline">Keillio</tei:hi> pars potior visa fuit ea explicare <tei:lb xml:id="l702"/>et vindicare: ut<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> id faceret consentiebat jam <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, postquam ipsi ostenderetur invidiosa <tei:lb xml:id="l703"/>illa, quam in <tei:hi rend="underline">Actis Leipsicis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> in eum intenderat Accusatio. <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> autem, <tei:lb xml:id="l704"/>novis literis ad <tei:hi rend="underline">D. Sloan</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 29. 1711</tei:hi>, Lautum abfuit ut quam intenderat Accusa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l705"/>tionem instrueret, quam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> omninò Illum instruere oportebat, si vellet à Calumniæ <tei:lb xml:id="l706"/>infamia vindare, ut præter Candorem suum nihil quidquam adferret, quasi hunc non <tei:lb xml:id="l707"/>liceret abs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> injuria in dubium vocare. Debitabat modum exponere, quo ad Methodum  <tei:lb xml:id="l708"/>Controversam pervenisset. Dicebat in <tei:hi rend="underline">Actis Leipsicis</tei:hi> suum cui<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Tributum; Affirmabat <tei:lb xml:id="l709"/>Inventum se <tei:hi rend="underline">plusquam nonum in Annum pressisse</tei:hi> (Septimum in Annum dixisse oportebat) <tei:lb xml:id="l710"/><tei:hi rend="underline">ut nemo queri possit</tei:hi> (volebat ut Newtonus queri non possit) <tei:hi rend="underline">se præcucurrisse</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">Keillio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l711"/>utebatur ut <tei:hi rend="underline">Homine novo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">parum perito rerum anteaectarum cognitore</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">nec</tei:hi> [a Newtono] <tei:lb xml:id="l712"/><tei:hi rend="underline">mandatum habente</tei:hi>, et <tei:hi rend="underline">vano at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> injusto vociferatore qui esset coercendus</tei:hi>; denique <tei:lb xml:id="l713"/>sibi persuadebat <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> suæ super hac re <tei:hi rend="underline">sententiæ indicia libenter daturum</tei:hi>. Sed <tei:lb xml:id="l714"/>satis noverat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> nihil affirmasse <tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi>, quod non tredecim annis priùs <tei:lb xml:id="l715"/>affirmiasset <tei:add place="supralinear" indicator="yes">Wallisius</tei:add> at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> id temporis oppugnasset nemo. Noverat <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> suam super hac re <tei:lb xml:id="l716"/>sententiam jam tulisse in Introductione ad Librum suum De Quadraturis, ante <tei:lb xml:id="l717"/>natam hanc Controversiam publici juris factum. Sed vita functo <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi>, erant <tei:lb xml:id="l718"/>homines novi qui in <tei:hi rend="underline">Anglia</tei:hi> jam supererant Geometræ. Et <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> licebat, cujus vide<tei:lb xml:id="l719"/>retur, candorem abs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> injuria in dubium vocere: <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> vero oportebat, quæ pro <tei:lb xml:id="l720"/>suis edidissit, Inventis vel renunciare, vel assiduis adspergi molestijs si renunciare nollet</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par61"><tei:foreign xml:lang="lat">Societas ita<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Regalis cui in <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in <tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi> æqua competebat Po<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l721"/>testas, quamvis jam bis à <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> provocata ut Auctoritate sua uteretur, tamen <tei:lb xml:id="l722"/>absurdum judicabat <tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi> priùs damnare, quam res gestas disquireret at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex<tei:lb xml:id="l723"/>cuteret; ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> minus a ratione absonum censebat vel a partibus vel adversus partes <tei:lb xml:id="l724"/><tei:hi rend="underline">Keillij</tei:hi> Testes adhibere vel <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> vel <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi>, quam vis jam solos supersti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l725"/>tes, qui ante quadraginta annos acta vel meminissent. Delegabat igitur illa <tei:lb xml:id="l726"/>Selectum Sociorum numerum, eum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> non parvum, qui Epistolas et Chartas antiquas <tei:lb xml:id="l727"/>diligentissimè rimarentur; judicium<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:add place="supralinear" indicator="yes">suum</tei:add> super illis quæ invenerint, ad se deferrent. <tei:lb xml:id="l728"/>Ipsas verò Chartas et Epistolas unà cum <tei:hi rend="underline">Consessus</tei:hi> judicio publici jussit juris fieri. Ex il<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l729"/>lis autem Epistolis et Chartis Consessus manifestò apparebat <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> Methodum Con<tei:lb xml:id="l730"/>troversam tenuisse jam Anno <tei:hi rend="underline">1669</tei:hi>, vel ante hunc Annum; Confessus non apparebat <tei:lb xml:id="l731"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> ad eandem pervenisse ante Annum <tei:hi rend="underline">1677</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par62"><tei:foreign xml:lang="lat">Ut verò fidem faceret <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> primam sibi deberi Methodi differentialis Inven<tei:lb xml:id="l732"/>tionem, <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> suggerebat à principio literam o usurpansse more vulgari pro Incre<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l733"/>mento Quantitatis x, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hoc facto, Methodo Differentialis Commoditatibus et Com<tei:lb xml:id="l734"/>pendijs excidisse; at postquam <tei:hi rend="underline">Principia</tei:hi> composuisset, literam o mutasse in <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula>, et <tei:lb xml:id="l735"/><tei:unclear reason="hand" cert="low">Q</tei:unclear>ue dx substituisse <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula>. Verum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> probandum incumbit <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> unquam <tei:fw type="catch" place="bottomRight">o in <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula></tei:fw><tei:pb xml:id="p305r" facs="#i631" n="305r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">19</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">305</tei:fw> o in <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula> mutasse, vel <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula> pro dx usurpasse, vel usum Literæ o usquam deposuisse. Usurpabat <tei:hi rend="underline">New<tei:lb xml:id="l736"/>tonus</tei:hi> literam o in sua <tei:hi rend="underline">Analysi</tei:hi> anno vel ante annum <tei:hi rend="underline">1669</tei:hi> conscripta, in Libro de <tei:hi rend="underline">Quadra<tei:lb xml:id="l737"/>turis</tei:hi>, in <tei:hi rend="underline">Principijs Philosophiæ</tei:hi>, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> etiamnum usurpat eodem sensu at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> à Principio ute<tei:lb xml:id="l738"/>retur. In Libro de Quadraturis ea junctim utebatur cum Symbolo <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula>: Symbolum igitur <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula> in <tei:lb xml:id="l739"/>ejus locum non substituebat. Symbola illa o et <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula> diversi generis Quantitates referebant <tei:lb xml:id="l740"/>Momenti alterum, alterum Fluxionis aut velocitatis vicarum surrogabatur ut supra decla<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l741"/>ratum est. Quando litera x Quantitatem exponebat, uniformiter fluentem; Symbolum <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula> <tei:lb xml:id="l742"/>referebat Unitatem, litera autem o Momentum, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover><mo>⁢</mo><mn>o</mn></math></tei:formula> et dx Momentum idem notabant. <tei:lb xml:id="l743"/>Literæ punctis affectæ Momenta nunquam exponebant nisi quando in Momentum o duce<tei:lb xml:id="l744"/>bantur vel expressum vel subintellectum e<tei:del type="strikethrough"><tei:unclear reason="hand" cert="medium">a</tei:unclear></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>s vel potius Quantitates per eas expositas infini<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l745"/>tè imminuere, et tum Rectangula illa Momentorum vicem gerebant.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par63"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Methodum suam minimè posuit in Notis quæ rerum tantum sunt vicariæ. Ne<tei:lb xml:id="l746"/><tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Fluentibus et Fluxionibus exponendis se adstrinxit ad ullam specialem symbolorum for<tei:lb xml:id="l747"/>mulam. Quando Areas Curvarum ut Fluentes spectabat, Ordinatas ut plurimum habe<tei:lb xml:id="l748"/>bat pro Fluxionibus, et Fluxiones exponere solebat per Symbola Ordinatarum, ut in <tei:hi rend="underline">Ana<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l749"/>lysi</tei:hi>. Quando Lineas tanquam Fluentes cogitabat, symbola quæli<tei:del type="over">d</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">b</tei:add>et supponebat Pun<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l750"/>ctorum, quibus Lineæ describuntur, velocitates referre, id est Fluxiones primas, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l751"/>alia quæcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> symbola notare velocitatum Incrementa, id est Fluxionas secundas, ut pas<tei:lb xml:id="l752"/>sim in <tei:hi rend="underline">Principijs Philosophiæ</tei:hi>. Quando literas adhibebat x, y, z pro Fluentibus, pro earum <tei:lb xml:id="l753"/>Fluxionibus utebatur literis p, q, r; aut eisdem literis mutatis formis ut X, Y, Z; aut <tei:lb xml:id="l754"/><tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mover><mn>x</mn><mo>.</mo></mover><mo>, </mo><mover><mn>y</mn><mo>.</mo></mover><mo>, </mo><mover><mn>z</mn><mo>.</mo></mover></math></tei:formula>; aut alijs quibuslibet lineis, ut DE, FG, HI; quas ut ipsarum vicarias spectabat <tei:lb xml:id="l755"/>prima Fluxiones exponebat per literas Punctis affectas; in ultima verò per Ordinatas Cur<tei:lb xml:id="l756"/>varum; et per alia symbola dum in Introductione Methodum explicabat at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Exemplis <tei:lb xml:id="l757"/>illustrabat. Fluxionum Symbolis in Methodo sua usus est <tei:hi rend="underline">Leibnitzi<tei:del type="over">j</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">u</tei:add><tei:add place="inline" indicator="no">s</tei:add></tei:hi> nullis. <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> ergo <tei:lb xml:id="l758"/>Fluxionum symbola sunt id generis antiquissima. Momentorum aut Differentiarum sym<tei:lb xml:id="l759"/>bolis dx, dy, dz uti occæpit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Anno <tei:hi rend="underline">1677. Newtonus</tei:hi> Momenta exponebat per Re<tei:lb xml:id="l760"/>ctangula sub Fluxionibus et Momento o, quando <tei:hi rend="underline">Analysin</tei:hi> conscribebat, id est ante Annos qua<tei:lb xml:id="l761"/>raginta sex. <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> symbola <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mo>∫</mo><mn>x</mn><mo>, </mo><mo>∫</mo><mn>y</mn><mo>, </mo><mo>∫</mo><mn>z</mn></math></tei:formula> summas Ordinatarum referebant jam us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ab <tei:lb xml:id="l762"/>Anno <tei:hi rend="underline">1686. Newtonus</tei:hi> eandem rem in sua <tei:hi rend="underline">Analysi</tei:hi> designabat per Ordinatam figuræ quadra<tei:lb xml:id="l763"/>tæ aut rectangulæ inscriptam. Omnia <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Symbola sui quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> generis plurium Anno<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l764"/>rum Privilegio præcellunt.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par64"><tei:foreign xml:lang="lat">Et quando objicitur Usum Literæ o esse vulgarem, Methodi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> differentialis commodi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l765"/>tatibus destitui, prorsùs ex adverso, Methodus Fluxionum, ut a <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> usurpata, omnes <tei:lb xml:id="l766"/>nacta est Methodi differentialis Commoditates, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> etiam alias. Elegantior est, quo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l767"/>niam in illa una tantum præsumitur Quantitas infinitè parva per symbolum exponenda, <tei:lb xml:id="l768"/>Symbolum Sciz. o. Destituunt nos subtiles Quantitatum infinitè parvarum Ideæ. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> id<tei:lb xml:id="l769"/>circò <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in Methodum suam Fluxiones invexit, ut quantum res ferret, per Quanti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l770"/>tates finitas procederet. Magis accedit ad Naturæ modos et Geometriæ Leges, quia <tei:hi rend="underline">primis <tei:lb xml:id="l771"/>Quantitatum nascentium rationibus</tei:hi> superstraitur, quæ verum in Geometricis nactæ sunt <tei:lb xml:id="l772"/>existentiam, dum <tei:hi rend="underline">Indivisibilia</tei:hi>, quibus fundatur Methodus Differentialis, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in Geome<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l773"/>tria ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in Natura revera locum inveniunt. Dantur quidem <tei:hi rend="underline">Rationes primæ Quantita<tei:lb xml:id="l774"/>tum nascentium</tei:hi>, at non <tei:hi rend="underline">Quantitates primæ nascentes</tei:hi>. Natura fluxu continuo et Aug<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l775"/>mento Quantitates progenerat. Et veteres Geometræ talem Arearum et Solidorum <tei:lb xml:id="l776"/>Genesin receperunt, dum Lineam secundum alterius Lineæ longitudinem motu locali <tei:lb xml:id="l777"/>ducebant, ut Aream generarent, Aream itidem in Lineam, motu etiam locali, ut so<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l778"/>lidum progignerent. At continua Indivisibilium Additio ad Aream aut solidum generandum <tei:fw type="catch" place="bottomRight">nun<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l779"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p305v" facs="#i632" n="305v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">20</tei:fw> nunquam fuit in Geometriam recepta. Porrò <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodus et certior est et latuos <tei:lb xml:id="l780"/>diffunditur ejus usus; ut quæ ad utram<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> partem est pariter comparata, tam ad Propositio<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l781"/>nem promptè indagandam per Appropinquationis Compendia, à quibus in Conclusionem nihil <tei:lb xml:id="l782"/>erroris dimanet, quàm ad accuratè demonstrandam. Methodus <tei:hi rend="underline">Leibnitziana</tei:hi> indag<tei:gap reason="hand" extent="1" unit="chars"/>ndæ <tei:lb xml:id="l783"/>tantùm deservit. Cum non procederet opus in Æquationibus finitis, Remedio prospexe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l784"/>rat <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, excogitatis Seriebus Convergentibus, quibus <tei:del type="over">s</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">M</tei:add>ethodus sua ineffabili <tei:lb xml:id="l785"/>Intervallo ultra <tei:hi rend="underline">Leibnitzianam</tei:hi> porrigitur, quæ intra angustias Æquationum finitarum <tei:lb xml:id="l786"/>coercetur. <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> enim prorsus exsorti esse obtigit Methodi Serierum infinitarum. <tei:lb xml:id="l787"/>Fatendum quidem eum post aliquot Annos, quam Methodus Serierum fuisset inventa, inci<tei:lb xml:id="l788"/>disse in Propositionem transmutandis Figuris Curvilineis in alias figuras Curvilineas <tei:lb xml:id="l789"/>æqualis Areæ deservientem, cujus ope eas quadrabat per Series Convergentes. At Methodi <tei:lb xml:id="l790"/>Quadrandi illas alias Figuras <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> non fuerant. Novæ suæ <tei:hi rend="underline">Analyseos</tei:hi> ope <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l791"/>nus</tei:hi> pleras<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Propositiones <tei:hi rend="underline">Principiorum Philosophiæ</tei:hi> investigaverat. Sed quoniam Ve<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l792"/>teres de hoc imprimis soliciti ut certissimis omnia rationibus constarent, nihil in Geo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l793"/>metriam receperint quod non esset Syntheticè demonstratum; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut puriori et severi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l794"/>ori Geometriæ inniteretur Systema Mundanum, Propositiones illas idcirco Syntheticè <tei:lb xml:id="l795"/>demonstratas dederat. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc est quòd diffiliùs in Analysin penetrent minus pe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l796"/>riti qua Propositiones illæ inveniebantur.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par65"><tei:foreign xml:lang="lat">Quoniam in Scholio sub finem Libri de Quadraturis, Terminorum Seriei Convergen<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l797"/>tis, Tertij, Quarti et Quinti ad Differentias Secundam, Tertiam et Quartam Termini pri<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l798"/>mi respectivè comparatorum, singulos singulis æquales posuerit; <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> idcirco objici<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l799"/>ebatur Se, eo saltem tempore, Differentiarum secundarum, Tertiarum et Quartarum <tei:lb xml:id="l800"/>Methodum non intellexisse. Verum cum in Propositione prima <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>jusdem Libri viam mon<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l801"/>straverit qua Fluxiones primæ, secundæ, Tertiæ et sequentes in infinitum inveniren<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l802"/>tur, patet eum omnis Ordinis Fluxionum, et propterea omnis Ordinis differentiarum, <tei:lb xml:id="l803"/>quando huc librum conscriberet, Methodum perspexisse, id est ante Annum <tei:hi rend="underline">1676</tei:hi>. Si verò <tei:lb xml:id="l804"/>eo tempore non intellexerat, quando Scholium illud sub finem Libri adjecerat, quod anno <tei:lb xml:id="l805"/><tei:hi rend="underline">1704</tei:hi> factum, non aliunde id evenisse oportebat quam quòd sibi jam memoria excidisset <tei:lb xml:id="l806"/>Et Quæstio eò deducitur, An ante Annum <tei:hi rend="underline">1704</tei:hi> Methodum Differentiarum secunda<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l807"/>rum et Tertiarum jam oblivioni dedisset</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par66"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:figure rend="floatLeft"><tei:graphic url="NATP00364-03.jpg"/><tei:figDesc/></tei:figure> Propositione decima Lib. 2. <tei:hi rend="underline">Principiorum Philosophiæ</tei:hi>, dum usus <tei:lb xml:id="l808"/>quosdam describeret Terminorum Seriei Convergentis in Problematis <tei:lb xml:id="l809"/>solvendis, docuit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, Si terminus primus Seriei Curvæ cujusli<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l810"/>bet Lineæ ACG Ordinatam BC referat, et ponatur CBDI Parallelo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l811"/>grammum Latitudinis infinitè parvæ, cujus Latus DI secet Curvam <tei:lb xml:id="l812"/>in G, Tangentm<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> CF in F; secundum Seriei Terminum exponere lineam IF, Terium<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l813"/>que Lineam FG. At Linea FG secundæ differentiæ ipsius Ordinatæ non nisi dimidia <tei:lb xml:id="l814"/>pars est. <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ergo, cum Principia conscriberet, Tertium Seriei Terminum æqua<tei:lb xml:id="l815"/>lem ponebat dimidiæ tantum parti secundæ differentiæ ipsius Termini primi. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l816"/>idcirco nondum eum effugerat Methodus differentiarum secundarum.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par67"><tei:foreign xml:lang="lat">Quando huic Libro conscribendo operam dabat, sæpiùs <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> consideranda <tei:lb xml:id="l817"/>veniebant Incrementa aut Decrementa velocitatum quibus Quantitates pro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l818"/>gignerentur. De quibus Incrementis aut Decrementis plurima ille Ratiocinia accu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l819"/>ratè deducebat. Illa verò Incrementa aut Decrementa à secundis Quantitatum <tei:lb xml:id="l820"/>Fluxionibus non erant diversa. His igitur Temporibus Methodus secundarum <tei:lb xml:id="l821"/>Fluxionum <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> nondum evanserat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par68"><tei:foreign xml:lang="lat">Anno 1692 <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> à <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi> rogatus Copiam ei fecit Propositionis primæ <tei:lb xml:id="l822"/>Libri sui de Quadraturis, eam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Exemplis aliquot illustravit in Fluxionibus primis, <tei:fw type="catch" place="bottomRight">secun<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l823"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p306r" facs="#i633" n="306r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">21</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">306</tei:fw> secundis et Tertijs, quæ videre est in <tei:hi rend="underline">Tom. 2.</tei:hi> Operum <tei:hi rend="underline">Wallisij pag. 391</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">392</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">393</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">396</tei:hi>. Ut ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l824"/>adhuc Methodus secundarum Fluxionum <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> fuisset elapsa.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par69"><tei:foreign xml:lang="lat">Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> verisimile est, quando anno <tei:hi rend="underline">1704</tei:hi> Scholium laudatum adjiciebat sub finem Libri <tei:lb xml:id="l825"/>De Quadraturis, eo ipso tempore illi excidisse non tantum primam ejusdem Libri Propositionem <tei:lb xml:id="l826"/>verùm ultemam etiam, cui illustrandæ Scholium illud dedicaverat. Si Suppleatur Particula <tei:lb xml:id="l827"/><tei:hi rend="underline">ut</tei:hi> quam in hoc Scholio, inter vocabula <tei:hi rend="underline">ERIT</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">EIUS</tei:hi> casu aut incuria contigit omitti, Scho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l828"/>lium jam conveniet tum duabus illis Propositionibus, tum reliquis <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> scriptis, et concidet Objectio.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par70"><tei:foreign xml:lang="lat">At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hactenùs de harum Methodorum Natura et Historia. Iam non abs re erit quædam de illis annotare.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par71"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Commercium Epistolicum</tei:hi> de tribus meminit Tractatibus à <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> conscriptis post<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l829"/>quam Exemplar <tei:hi rend="underline">Newtoni Principiorum Philosophiæ Hannoveram</tei:hi> ad se fuisset transmissum, <tei:lb xml:id="l830"/>et cum jam ille vidisset summariam hujus Libri Recensionem quæ in <tei:hi rend="underline">Actis Erud.</tei:hi> ad Mens. <tei:hi rend="underline">Ian.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l831"/>et <tei:hi rend="underline">Feb. 1689</tei:hi> fuit descripta. Istis verò Tractatibus palmarias hujus Libri Propositiones, novo <tei:lb xml:id="l832"/>more compositas, sibi arrogabat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quasi ante a inventas quam hic liber edere<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l833"/>tur. Sed <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> non permittitur Testi in sua Caussa adhiberi. Vel ipsi probandum eas se <tei:lb xml:id="l834"/><tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> priùs invenisse; vel Inventis in posterum renunciandum.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par72"><tei:foreign xml:lang="lat">Trium horum Tractatuum ultimo Propositionem <tei:hi rend="underline">20</tei:hi>. [<tei:hi rend="underline">Newtonianarum primariam</tei:hi>] <tei:lb xml:id="l835"/>tanquam Corollarium à <tei:hi rend="underline">19<tei:hi rend="superscript">a</tei:hi>.</tei:hi> deduxit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>. Ipsi verò <tei:hi rend="underline">19<tei:hi rend="superscript">æ</tei:hi>.</tei:hi> demonstrationem vitiosam <tei:lb xml:id="l836"/>commentus est. Aut Literato Orbi approbandum demonstrationem vitio vacare, aut <tei:lb xml:id="l837"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> agnoscendum se ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> eam ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ejus ope propopsitionem <tei:hi rend="underline">20</tei:hi>. invenisse; sed <tei:lb xml:id="l838"/>potiùs conatum Propositioni <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi> demonstrationem commisci, ut pro sua <tei:lb xml:id="l839"/>tutiùs divulgaret; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc Propositione sua <tei:hi rend="underline">20</tei:hi>. simulatum se nescivisse qua arte <tei:lb xml:id="l840"/><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ad eam pervenerit, ut Sciz. promptiorem faceret fidem sibi fuisse inventam <tei:lb xml:id="l841"/>nulla <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> habita gratia.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par73"><tei:foreign xml:lang="lat">Ex Erroribus in Prop. <tei:hi rend="underline">15</tei:hi>. et <tei:hi rend="underline">19</tei:hi>. Tractatus Tertij admissis demonstravit <tei:hi rend="underline">Keilli<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l842"/>us Leibnitzium</tei:hi>, quando Tractatibus istis desudabat nondum satis intellexisse quem <tei:lb xml:id="l843"/>admodum differentiæ secundæ tractandæ veniant. Quod clariùs elucent ex Propo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l844"/>sitionibus 10. 11. et 12 ejusdem Tractatus Tertij, quas ut Principia adlibet <tei:hi rend="underline">Leibnit<tei:lb xml:id="l845"/>zius</tei:hi>, quibus Analysi suæ Infinitesimali viam sternat ad virium Centrifugarum <tei:lb xml:id="l846"/>disquisitionem. Nam quamvis earundem primam proposuerit respectu habito ad <tei:lb xml:id="l847"/>Centrum Curv<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">a</tei:add>turæ Orbitæ, tamen eadem utitur in duabus Propositionibus insequen<tei:lb xml:id="l848"/>tibus respectu Centri Circulationis. Dum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Centra illa malè commisceret in Proposi<tei:lb xml:id="l849"/>tionibus illis, quas ut Fundamentales <tei:hi rend="underline">Calculo</tei:hi> suo substravit, opus instauravit fœ<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l850"/>dis erroribus inquinatum, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> valebat præ secundarum et tertiarum differenti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l851"/>arum Imperitia, se erroribus, quibus esset implicatus, expedire. Quod ulterius con<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l852"/>firmatur ex Propositione sexta etiam vitiosa; ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> aliunde dimanavit error, quàm <tei:lb xml:id="l853"/>quod in differentijs secundis et Tertijs operandi Methodum non tenuerit. Quando itaque <tei:lb xml:id="l854"/>Tractatus istos conscriberet non nisi Tyrocinij Rudimenta deponebat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, Quod <tei:lb xml:id="l855"/>pro Candore suo honestum habebit agnoscere.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par74"><tei:foreign xml:lang="lat">Videtur ita<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi>, quemadmodum primam Methodi differentialis Notitiam <tei:lb xml:id="l856"/>olim hausisset ex tribus, quas jam sæpiùs laudavimus, <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Epistolis ad Methodum Tan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l857"/>gentium <tei:hi rend="underline">Barrovian<tei:del type="strikethrough">a</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>m</tei:hi> comparatis, ita post decennium quando prodijssent <tei:hi rend="underline">Newtoni Princi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l858"/>cipia Philosophiæ</tei:hi>, eandem perrexisse attentando excolere, dum pericula faceret eam <tei:lb xml:id="l859"/>promovendi ad primarias hujus Libri Propositiones; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad hunc modum tres suos Tra<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l860"/>ctatus extudisse. Quas enim in illis conspicimus Propositiones (falsis et futilibus exceptis) <tei:lb xml:id="l861"/><tei:hi rend="underline">Newtonianas</tei:hi> esse deprehendimus (vel a <tei:hi rend="underline">Newtonianis</tei:hi> facilè manantia Corollaria) <tei:lb xml:id="l862"/>prius à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> diversis quamvis verbis editas. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> tamen eas veritus est <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l863"/>deniò edere, tanquam diù ante a se inventas quam eas <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> primùm in Lucem <tei:lb xml:id="l864"/>emisisset. Nam sub finem Tractatus primi, ante sibi inventas professus est, quàm <tei:fw type="catch" place="bottomRight">prodi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l865"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p306v" facs="#i634" n="306v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">22</tei:fw> prodijssent <tei:hi rend="underline">Newtoni Principia Philosophiæ</tei:hi>, imò priùs earum aliquas quàm <tei:hi rend="underline">Parisijs</tei:hi> disces<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l866"/>sisset, id est ante <tei:hi rend="underline">Octobrem 1676</tei:hi>. Tractatum vero secundum his verbis concludit: <tei:hi rend="underline">Multa ex <tei:lb xml:id="l867"/>his deduci poss<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>nt praxi accommodata</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sed nobis nunc fundamenta <tei:add place="supralinear" indicator="yes"><tei:del type="over">j</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">g</tei:add>eometrica</tei:add> jecisse suffecerit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">in <tei:lb xml:id="l868"/>quibus maxima consistebat difficultas. Et fortassis attentè consideranti vias quasdam novas sa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l869"/>tis antea impeditas aperuisse videbimur. Omnia autem respondent nostræ Analysi Infinitorum <tei:lb xml:id="l870"/>hoc est Calculo summarum et differentiarum</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">cujus Elementa quædam in his Actis de <tei:lb xml:id="l871"/>dimus</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">communibus quoad licuit verbis hic expresso</tei:hi>. Ubi præ se fert <tei:hi rend="underline">Fundamenta Geo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l872"/>metrica in quibus maxima consistebat difficultas</tei:hi> hoc ipso Tractatu jam a se primùm <tei:lb xml:id="l873"/>conjici, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hoc ipso Tractatu, aperire se jam primùm <tei:hi rend="underline">vias quasdam novas Satis antea impe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l874"/>ditas</tei:hi>; quamvis jam ante biennium prodijssent <tei:hi rend="underline">Newtoni Principia Philosophiæ</tei:hi> quæ oppor<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l875"/>tunam dedissent huic excudendo Tractatui Occasionem, quæ fuissent tradita <tei:hi rend="underline">commu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l876"/>nibus quoad licuit verbis</tei:hi>, quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Principia ea omnia, Methodos<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> novas complecterentur. <tei:lb xml:id="l877"/>Cum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hæc omnia probè perspecta habuerit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, quando hunc Tractatum ede<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l878"/>bat, omninò eum decebat, vel ab eo tempore, <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> respexisse et agnovisse qui <tei:lb xml:id="l879"/>primus jecisset <tei:hi rend="underline">Fundamenta Geometrica in quibus maxima consistebat difficultas</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l880"/>qui primus aperuisset <tei:hi rend="underline">vias novas satis antea impeditas</tei:hi>. Et hæc quidem omnia agnovit <tei:lb xml:id="l881"/>in Responso quod ad <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> dederat his verbis: <tei:hi rend="underline">Quam</tei:hi> (Methodum) <tei:hi rend="underline">ante Dominum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l882"/>Newtonum <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> me <tei:hi rend="underline">nullus quod Sciam Geometra habuit</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">uti ante hunc Maximi Nomi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l883"/>nis Geometram</tei:hi> NEMO SPECIMINE PUBLICE DATO <tei:hi rend="underline">se habere</tei:hi> PROBAVIT. Quod<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l884"/>tunc agnoverat, pro eo quo est Candore, tenetur nullam non arripere Occasionem idem honestè proficendi.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par75"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Literis ad <tei:hi rend="underline">Wallisium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Maj. 28. 1697</tei:hi> hæc exaravit: <tei:hi rend="underline">Methodum <tei:lb xml:id="l885"/>Fluxionum profundissimi</tei:hi> Newtoni <tei:hi rend="underline">cognatam esse Methodum meæ Differentiali non tantum <tei:lb xml:id="l886"/>animadverti postquam Opus ejus</tei:hi> (Principiorum Sciz.) <tei:hi rend="underline">et tuum prodijt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sed etiam professus <tei:lb xml:id="l887"/>sum in</tei:hi> Actis Eruditorum, <tei:hi rend="underline">et alias quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> monui. Id enim Candori meo convenire judicavi</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l888"/><tei:hi rend="underline">non minus quam ipsius Merito. Ita<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> communi nomine designare soleo</tei:hi> Analyseos infinitesi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l889"/>malis, <tei:hi rend="underline">quæ latiùs quam</tei:hi> Tetragonistica <tei:hi rend="underline">patet. Interim quemadmodum et</tei:hi> Vietæa <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Car<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l890"/>tesiana <tei:hi rend="underline">Methodus</tei:hi> Analyseos speciosæ <tei:hi rend="underline">nomine venit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">discrimina tamen nonnulla super<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l891"/>sunt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ita fortasse et</tei:hi> Newtoniana <tei:hi rend="underline">et</tei:hi> Mea <tei:hi rend="underline">differunt in Nonnullis</tei:hi>. Quibus porrò agnovit <tei:lb xml:id="l892"/><tei:hi rend="underline">Leibnitius</tei:hi> ex perspecta sibi, jam ab editis <tei:hi rend="underline">Newtoni Principijs Philosophiæ</tei:hi>, propinqua illa <tei:lb xml:id="l893"/>Cognatione, quæ Methodo alteri cum altera intercedebat, communi se eas <tei:hi rend="underline">Analyseos in<tei:lb xml:id="l894"/>finitesimalis</tei:hi> Nomine postea designasse; Candori<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suo cocnsentaneum judicasse, ut <tei:lb xml:id="l895"/>Cognationem illam non dissimularet. (Eadem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Candoris officia etiam hodie il<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l896"/>lum devinctum tenent.) Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> solummodo hanc professus est Cognationem, sed <tei:lb xml:id="l897"/>Antiquitatis insuper Prærogativam Methodo concessit <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi>. Quemadmodum <tei:lb xml:id="l898"/>enim vulgaris <tei:hi rend="underline">Analysis Speciosa</tei:hi> à <tei:hi rend="underline">Vieta</tei:hi> inventa levi aliquo discrimine eidem <tei:lb xml:id="l899"/>cedebat a <tei:hi rend="underline">Cartesio</tei:hi> auctæ, ita animadverti voluit posse forte Methodum <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l900"/>nianam</tei:hi> in paucis a sua deficere. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc perrexit <tei:hi rend="underline">Peculiaria</tei:hi> enumerare, <tei:lb xml:id="l901"/>quibus Methodum <tei:hi rend="underline">Newtonianam</tei:hi> ipse adauxisset, ut supra memoravimus. Hoc ve<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l902"/>rò Vetustatis Privilegium quo Methodum <tei:hi rend="underline">Newtonianam</tei:hi> præ sua gaudere <tei:lb xml:id="l903"/>eo tempore <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi> concedebat etiamnum eum decet concedere.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par76"><tei:foreign xml:lang="lat">Inter Peculiaria illa enumeranda quibus <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodum adauxisse præ <tei:lb xml:id="l904"/>se ferebat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, secundo loco adfert <tei:hi rend="underline">Æquationes Differentiales</tei:hi>. Sed ex <tei:lb xml:id="l905"/>Epistolis quarum alteri cum altero Commercium anno <tei:hi rend="underline">1676</tei:hi> intercedebat, luculen<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l906"/>ter apparet hujusmodi Æquationes eo tempore <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> familiari in usu fuisse <tei:lb xml:id="l907"/>quando nequaquam <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> innotuissent. Tertius locus <tei:hi rend="underline">Æquationibus</tei:hi> cessit <tei:lb xml:id="l908"/><tei:hi rend="underline">Exponentialibus</tei:hi>: Atqui etiam has <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Anglis</tei:hi> Commercio acceptas <tei:lb xml:id="l909"/>referre decet. <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi> enim, dum suas interpolaret series, obveniebant <tei:fw type="catch" place="bottomRight">Digni<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l910"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p307r" facs="#i635" n="307r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">23</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">307</tei:fw> Dignitatum Indices Fracti et Negativi. <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Analyticis suis Operationibus Dignitatum <tei:lb xml:id="l911"/>Indices superinducebat Fractos, Surdos, Negativos at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Indefinitos. Literis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> datis <tei:hi rend="underline">Octob. <tei:lb xml:id="l912"/>24. A. 1676 Leibnitzium</tei:hi> monebat Methodum suam Resolutionem attingere Æquationum <tei:lb xml:id="l913"/>adfectarum quæ Dignitates involverent Indicibus etiam fractis et surdis implicatas. Ad <tei:lb xml:id="l914"/>quæ cum responderet <tei:hi rend="underline">Leibnitzius Iun. 21. A. 1677</tei:hi> vicissim à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> petebat ut dignaretur <tei:lb xml:id="l915"/>ad se perscribere, Quid sentiret ipse De Resolutione Æquationum quæ Dignitates invol<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l916"/>verent Indicibus indeterminatis affectas, quales erant hæ <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mn>y</mn></msup><mo>+</mo><msup><mn>y</mn><mn>x</mn></msup><mo>=</mo><mn>x</mn><mo>⁢</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>, <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><msup><mn>x</mn><mn>x</mn></msup><mo>+</mo><msup><mn>y</mn><mn>y</mn></msup><mo>=</mo><mn>x</mn><mo>+</mo><mn>y</mn></math></tei:formula>. <tei:lb xml:id="l917"/>At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> id genus Æquationes <tei:hi rend="underline">Leibnitzio Exponentialium</tei:hi> Nomine hodie veniunt, quas <tei:lb xml:id="l918"/>augeri. Sed ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> adhuc publicè agnovit in his quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> ei facem prætulisse, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l919"/>specimine ullo edito probavit Inventi usum, lucrumve quod ex Invento fecisset, ubi Digni<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l920"/>tatum Indices tanquam Fluentes Spectabantur. Verum cum Inventum familiari sibi <tei:lb xml:id="l921"/>impatientia ad huc non adjecerit, quamvis hujusmodi specimine nondum potitus, est <tei:lb xml:id="l922"/>Quod eum aliquando speremus Illius utilitatem orbi literato demonstraturum.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par77"><tei:foreign xml:lang="lat">Monuerat jam <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 13. 1676</tei:hi> suam serierum Analysin his lite<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l923"/>ris descriptam, non ex omni parte universalem evadere nisi per ulteriores aliquas Me<tei:lb xml:id="l924"/>thodos, quas cum describeret literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. 1676</tei:hi>, narravat sibi in potestate <tei:lb xml:id="l925"/>esse Methodos binas, quibus Inversa de Tangentibus Problemata, alia<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> illis difficilio<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l926"/>ra resolvebat, quarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Una consistebat <tei:hi rend="underline">In Assumptione seriei pro quantitate quali<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l927"/>bet incognita</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ex qua cætera commodè derivare possunt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et in Collatione Terminorum <tei:lb xml:id="l928"/>Homologorum ad eruendos Terminos assumptæ seriei</tei:hi>. Quibus non obstantibus, Cum <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l929"/>nitzius</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Actis Erud.</tei:hi> ad Mens. <tei:hi rend="underline">Apr. 1693</tei:hi> eandem methodum denuò ut suam ediderit, <tei:lb xml:id="l930"/>at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Universalissimam pro seriebus prædicans, Inventionem suis adscripserit, vel Illi <tei:lb xml:id="l931"/>probandum incumbit priùs se eam invenisse quàm Literis has <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> dederat, vel <tei:lb xml:id="l932"/>Inventioni, quam suam vindicabat, publicè renunciandum.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par78"><tei:foreign xml:lang="lat">Est etiam Quod publicè agnoscat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> redditus sibi <tei:hi rend="underline">Oldenburgij</tei:hi> Literas <tei:lb xml:id="l933"/><tei:hi rend="underline">Apr. 15. 1675</tei:hi>, quibus variæ Series Convergentes ad Quadrandas Curvas, et speciatim <tei:lb xml:id="l934"/><tei:hi rend="underline">Gregoriana</tei:hi> illa ad eruendum Arcum ex data Tangente, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc Quadrandum Circulum <tei:lb xml:id="l935"/>excogitatæ, erant secum communicatæ. Privatim quidem rem agnovit literis ad <tei:hi rend="underline">Olden<tei:lb xml:id="l936"/>burgium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Maj. 20. 1675</tei:hi>, quæ etiam hodie extant sua manu exaratæ, ut ab <tei:hi rend="underline">Olden<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l937"/>burgio</tei:hi> in Codicem Regalis Societatis Epistolis conservandis destinatum, fuerant re<tei:lb xml:id="l938"/>latæ. Sed nondum publicè id agnovit, quod omninò eum decebat agnovisse quando <tei:lb xml:id="l939"/>Seriem <tei:hi rend="underline">Gregorianam</tei:hi> pro sua edebat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par79"><tei:foreign xml:lang="lat">Est porrò Quod publicè agnoscat reddita sibi Excerpta <tei:hi rend="underline">Gregoriana</tei:hi> quæ Illius ad <tei:lb xml:id="l940"/>Illum rogatu, <tei:hi rend="underline">Oldenburgius Parisios</tei:hi> usurpanda transmisit Mense <tei:hi rend="underline">Iun. 1676</tei:hi>, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> inter<tei:lb xml:id="l941"/>ea, tum Epistolam <tei:hi rend="underline">Gregorij Feb. 15. 1651</tei:hi> de sua Serie; tum <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Decemb. 10. 1672. De Me<tei:lb xml:id="l942"/>thodo Fluxionum.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par80"><tei:foreign xml:lang="lat">Cum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Literis ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 28. 1675 Leibnitzius</tei:hi> se narraverat <tei:lb xml:id="l943"/>novissimè laudatam Seriem cum Amicis qui <tei:hi rend="underline">Parisijs</tei:hi> agerent, ante duos et amplius annos <tei:lb xml:id="l944"/>communicasse, imò et aliquoties suis ad eum literis datis de eadem mentionem injecisse; <tei:lb xml:id="l945"/>Cum literis datis <tei:hi rend="underline">Maj. 12. 1676</tei:hi> declaraverit <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> se ad eum, ante annos aliquot, <tei:lb xml:id="l946"/>se serie illa perscripsisse; denique cum novis ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> datis Literis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. 1676</tei:hi> <tei:lb xml:id="l947"/>se memoraverit eandem ante tres et amplius annos Amicis suis exposuisse, id est quam <tei:lb xml:id="l948"/>primum <tei:hi rend="underline">Londino</tei:hi> profectus <tei:hi rend="underline">Parisios</tei:hi> appelleretur; rogatum eum habemus ut dignetur explicare <tei:lb xml:id="l949"/>Unde fuerit, ut cum sibi redderentur <tei:hi rend="underline">Oldenburgij</tei:hi> literæ <tei:hi rend="underline">Apr. 15. 1675</tei:hi> seriem hanc pro su<tei:del type="cancelled">æ</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add> tunc non agnoverit</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par81"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> literis suis <tei:hi rend="underline">Iul. 15</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Octob. 26. 1674</tei:hi> de una tantum meminit serie <tei:lb xml:id="l950"/>ad Circuli Circumferentiam pertenente, narrat<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum quæ hanc dederat, dedisse <tei:fw type="catch" place="bottomRight">etiam</tei:fw><tei:pb xml:id="p307v" facs="#i636" n="307v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">24</tei:fw> etiam alteram inveniendo Arcui ex dato sinu idoneam, quamvis lateat Arcus ad Circumferen<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l951"/>tiam totam proportio. Hæc ita<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodus, ex dato sinu 80 Graduum, illi seriem subministravit <tei:lb xml:id="l952"/>Circumferentiæ toti deservientem. Si verò aliam insuper tunc nactus esset Seriem, Circumfe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l953"/>rentiæ toti utilem, ex Tangente 45 Graduum derivatam, eum porrò rogatum habemus ut <tei:lb xml:id="l954"/>ne dedignetur publicè <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del> exponere quam ipse, diebus illis teneret Methodum, tantum pollentem ut <tei:lb xml:id="l955"/>ad utram<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> eruendam seriem suffecerit. Methodus enim per Transmutationem Figurarum im<tei:lb xml:id="l956"/>par est Negotio: ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> enarrare abnuat Quamobrem de una tantum Circuli quadratura in his literis meminerit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par82"><tei:foreign xml:lang="lat">Deinde si Anno <tei:hi rend="underline">1674</tei:hi> demonstrationem fuerit adeptus seriei Inveniendo Arcus ex dato si<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l957"/>nu dicatæ, rogatur ut publicè eloquatur Quænam illa esset; Quidve illum impulerit, literis datis <tei:lb xml:id="l958"/><tei:hi rend="underline">Maj. 12. 1676</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> solicitare ut a Collinio impetrare eniteretur demonstrationem <tei:lb xml:id="l959"/>serie <tei:hi rend="underline">Newtonianæ</tei:hi>, eandem rem præstantis; et denique quo discrimine series sua à serie <tei:lb xml:id="l960"/><tei:hi rend="underline">Newtoniana</tei:hi> discesserit. Conjunctas enim has Considerationes suspicionem injicere, olim fu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l961"/>isse seriem <tei:hi rend="underline">Newtonianam</tei:hi> cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> i <tei:hi rend="underline">Anglia</tei:hi> communicatam, quam Anno <tei:hi rend="underline">1673</tei:hi> cæpe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l962"/>rit ille pro sua <tei:hi rend="underline">Parisiensibus</tei:hi> Amicis impertiri, et de qua ut sua anno insequent, <tei:hi rend="underline">ad Oldenbur<tei:lb xml:id="l963"/>gium</tei:hi>, non alium in finem scripserit, quam ut illi eliceret Demonstrationem sive Methodum <tei:lb xml:id="l964"/>qua hujusmodi Series invenirentur: Quamvis anno deinde altero, quando <tei:hi rend="underline">Oldenburgius</tei:hi> ad <tei:lb xml:id="l965"/>eum transmiserat tum hanc seriem, tum <tei:hi rend="underline">Gregorianam</tei:hi> alias<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> sex, destiterit amplius <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l966"/>nitzius</tei:hi> eam sibi arrogare, quòd Demonstrationem non teneret, tempus<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> impendendum <tei:lb xml:id="l967"/>censeret transmissis ad se seriebus et seors<tei:del type="cancelled">u</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>m considerandis, et comparandis ad suas, quasi Sciz. <tei:lb xml:id="l968"/>Series suæ aliæ essent, a missis ad se diversæ. Cum vero seriei <tei:hi rend="underline">Gregorianæ</tei:hi> Demonstrationem <tei:lb xml:id="l969"/>ope Transmutationis Figurarum postea invenisset, Hanc deinde occæpisse pro sua cum A<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l970"/>micis <tei:hi rend="underline">Parisiensibus</tei:hi> communicare, quemadmodum ipse monuit <tei:add place="supralinear" indicator="yes">in</tei:add> <tei:hi rend="underline">Actis Erud.</tei:hi> ad Mens. <tei:hi rend="underline">Apr. <tei:lb xml:id="l971"/>1691 pag. 178</tei:hi> his verbis; <tei:hi rend="underline">Iam Anno</tei:hi> 1675 <tei:hi rend="underline">compositum habebam Opusculum Quadraturæ Arith<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l972"/>meticæ ab Amicis ab illo tempore lectum</tei:hi>, &amp;c. Quamvis literas quibus hanc Seriem ab <tei:hi rend="underline">Olden<tei:lb xml:id="l973"/>burgio</tei:hi> acceperat, amicos suos celaverit, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> sibi cognitam simulaverit ante <tei:lb xml:id="l974"/>Annum vel Biennium, quam hæ Literæ sibi redderentur; Anno verò proximè insecuto, <tei:lb xml:id="l975"/>cum sibi denuò redditæ essent à quodam <tei:hi rend="underline">Georgio Mohr</tei:hi> duæ ex <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Seriebus, ad <tei:hi rend="underline">Olden<tei:lb xml:id="l976"/>burgium</tei:hi> eum in modum rescripserit, ac si eas non ante vidisset; earum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Novitatem cuassa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l977"/>tus <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> rogaverit. Si <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> videbitur hui Suspicioni obviam obsistere, pro<tei:lb xml:id="l978"/>bandum imprimis habebit Se <tei:hi rend="underline">Gregorianæ</tei:hi> seriei Compotem priùs fuisse quam <tei:hi rend="underline">Oldenburgio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l979"/>deberet acceptam.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par83"><tei:foreign xml:lang="lat">Id verò eum etiam publicè decet exponere, Qua Methodo varias series Regressuum <tei:lb xml:id="l980"/>ad Circulum et Hyperbolam prius invenerit, quam à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> didicerit; quas quidem quam<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l981"/>vis à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> communicatas accepisset <tei:hi rend="underline">Iun 13. 1676</tei:hi>, pro suis tamen arrogabat, lite<tei:lb xml:id="l982"/>ris datis insequentis <tei:hi rend="underline">Aug. 27</tei:hi>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par84"><tei:foreign xml:lang="lat">Porrò cum <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Methodum quandam Regressuum cum <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> ipsius ro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l983"/>gatu communicasset, quam cum primum is legerit, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> pro sua agnoverit, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> intellex<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l984"/>erit; at quamprimum intellexerit, suam vindicaverit, caussatus dudum se eam invenisse <tei:lb xml:id="l985"/>at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> inventam oblivioni dedisse, ut ex antiquis suis exploratis Chartis resciebat; omninò <tei:lb xml:id="l986"/>postulant Candor ille et Integritas, de quibus <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> gloriatur, ut vel se primum <tei:lb xml:id="l987"/>Methodi hujus Inventorem evincat, vel ne res in lites trahatur, ut de ficto Inven<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l988"/>tionis jure recedat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par85"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Actis Erud.</tei:hi> ad Mens. <tei:hi rend="underline">Apr. 1691. pag. 17<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">9</tei:add></tei:hi> hæc tradidit: <tei:hi rend="underline">Ex seriebus in<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l989"/>finitis a</tei:hi> Me <tei:hi rend="underline">alijs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut</tei:hi> Mercatore, Newtono, Gregorio <tei:hi rend="underline">exhibitis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sequitur Trigonometriæ <tei:lb xml:id="l990"/>Canonicæ sine Tabulis praxis quantumlibet exacta. Nempe sit Radius Unitas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Arcus</tei:hi> a, <tei:lb xml:id="l991"/><tei:hi rend="underline">Tangens</tei:hi> t, <tei:hi rend="underline">sinus rectus</tei:hi> s, <tei:hi rend="underline">sinus versus</tei:hi> v, <tei:hi rend="underline">Logarithmus</tei:hi> l, <tei:hi rend="underline">Numerus</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>1</mn><mo>+</mo><mn>n</mn></math></tei:formula> (<tei:hi rend="underline">logarithmo ipsius <tei:lb xml:id="l992"/>Unitatis seu</tei:hi> l <tei:hi rend="underline">existente</tei:hi> o) <tei:hi rend="underline">fiet</tei:hi> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>a</mn><mo>=</mo><mn>t</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>t</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>5</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>t</mn><mn>5</mn></msup><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>s</mn><mo>=</mo><mn>s</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>120</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>5</mn></msup><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>v</mn><mo>=</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>2</mn></msup><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>24</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>a</mn><mn>4</mn></msup><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>l</mn><mo>=</mo><mn>n</mn><mo>−</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>n</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>3</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>n</mn><mn>3</mn></msup><mo>−</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> <tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mn>n</mn><mo>=</mo><mn>l</mn><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>2</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>l</mn><mn>2</mn></msup><mo>+</mo><mfrac><mn>1</mn><mn>6</mn></mfrac><mo>⁢</mo><msup><mn>l</mn><mn>3</mn></msup><mo>+</mo><mn>&amp;c.</mn></math></tei:formula> Ex his autem quinque <tei:fw type="catch" place="bottomRight">Serie<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l993"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p308r" facs="#i637" n="308r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">25</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">308</tei:fw> Seriebus, si ne ull<tei:del type="strikethrough">a</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>m quidem sibi Inventori probaverit, viderit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quo praculo di<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l994"/>reptorum alienorum Inventorum, principis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> sibi inter Inventores arrogati loci injuriam abluat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par86"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> literis ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Feb. 3. 167<tei:formula><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><mfrac><mn>2</mn><mn>3</mn></mfrac></math></tei:formula></tei:hi> Proprietatem quandam sibi as<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l995"/>serebat seriei Numerorum Naturalium, Triangularum, Pyramidalium, Triangulo-triangu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l996"/>larum, &amp;c. quam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ut sibi certiorem confirmaret, dmirari se fingebat <tei:hi rend="underline">Paschalium</tei:hi> in libro <tei:lb xml:id="l997"/>suo, quem <tei:hi rend="underline">de Triangulo Arithmetico</tei:hi> ediderat, eandem non animadvertisse. Prodierat <tei:hi rend="underline">Pascha<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l998"/>lij</tei:hi> Liber anno <tei:hi rend="underline">1665</tei:hi>, <tei:choice><tei:orig><tei:choice><tei:sic>Proprrietas<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:sic><tei:corr>Proprietas<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:corr></tei:choice></tei:orig><tei:reg>Proprietasque</tei:reg></tei:choice> illa disertis verbis in eo erat notata. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> tamen adhuc <tei:hi rend="underline">Leib<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l999"/>nitzio</tei:hi> visum est de Injuria <tei:hi rend="underline">Paschalio</tei:hi> illata publice prospexisse, aut edita Retractatione <tei:lb xml:id="l1000"/>Proprietatem illam nequaquam non animadvertisse <tei:hi rend="underline">Paschalium</tei:hi>, agnovisse. De Candore igitur <tei:lb xml:id="l1001"/>suo at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Integritate viderit <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, ni illi renunciaverit Proprietati, <tei:hi rend="underline">Paschalioque</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1002"/>primo Inventori jus suum <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="7" unit="chars"/>it</tei:del> reddiderit.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par87"><tei:foreign xml:lang="lat">Porrò <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> decedere decet de jure omni ad Methodum <tei:hi rend="underline">Moutoni</tei:hi> differenti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1003"/>alem, quod sibi ut secundo Inventori tribuendum putet. Ius enim nullum secundo cedit In<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1004"/>ventori. Uni Inventori primo jus omne debetur, donec alter eandem rem seorsum inveniat. <tei:lb xml:id="l1005"/>Quo casu jus primo Inventori ereptum non sine manifesta injuria utri<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> postea disperturetur.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par88"><tei:foreign xml:lang="lat">Et cum Literis ad <tei:hi rend="underline">D. Sloan</tei:hi> datis <tei:hi rend="underline">Decemb. 29. 1711</tei:hi> asseruerit pernosse Amicis suos quibus <tei:lb xml:id="l1006"/>vijs ad Methodum differentialem pervenerit, omninò illi monuivit, pro candore suo, clarè <tei:lb xml:id="l1007"/>et apertè, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> abs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> omni hæsitatione de vijs illis Orbi literato abundè satisfacer<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par89"><tei:foreign xml:lang="lat">Eisdem Literis se narravit novem ante annos hanc Methodum consecutum fuisse, quàm <tei:lb xml:id="l1008"/>in Lucem eam emisisset, id est anno <tei:hi rend="underline">1675</tei:hi> aut priùs, quamvis interim constet se eam non<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1009"/>dum novisse, quando Literas dabat ad <tei:hi rend="underline">Oldenburgium Aug. 27. 1676</tei:hi>, quibus affirmabat <tei:lb xml:id="l1010"/>Inversa de Tangentibus Problemata, alia<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> plurima ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad series infinitas posse redigi, <tei:lb xml:id="l1011"/>ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad Æquationes aut Quadraturas. Explicet igitur, pro Candore suo <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quid <tei:lb xml:id="l1012"/>intelligat quando prædicat se Methodum invenisse priusquam invenisset.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par90"><tei:foreign xml:lang="lat">Supra demonstravimus <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> exeunte Anno <tei:hi rend="underline">1676</tei:hi>, dum ex <tei:hi rend="underline">Gallijs</tei:hi> per <tei:hi rend="underline">Angliam</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1013"/>et <tei:hi rend="underline">Belgium</tei:hi> in Patriam reverteretur, in eo totum fuisse occupatum, ut Tangentium Me<tei:lb xml:id="l1014"/>thodum <tei:hi rend="underline">Slusianam</tei:hi> promoveret, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad omnigena extenderet Problemata; eum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in <tei:lb xml:id="l1015"/>finem Tabulam Tangentium generalem conficiendam proposuisse; ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> adeo adhuc de <tei:lb xml:id="l1016"/>genuino Methodi Incremento cogitasse. Semestri tamen plùs minùs inde Intervallo, quan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1017"/>do nuperrimè in verum et genuinum incidisset Incrementum, rescripsit: <tei:hi rend="underline">Cl.</tei:hi> Slusij <tei:hi rend="underline">Metho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1018"/>dum Tangentium nondum esse absolutam Celeberrimo</tei:hi> Newtono <tei:hi rend="underline">assentior. Et jam</tei:hi> à multo <tei:lb xml:id="l1019"/>tempore <tei:hi rend="underline">rem Tangentium generalius tractavi</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">sciz. per Differentias Ordinatarum</tei:hi>. Qua<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1020"/>si dixisset Se jam diu ante illa Tempora Incremento hoc potitum fuisse. Sed <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l1021"/>pro Candore suo, incumbit aliquid adferre, tum quo eviniat alio se animo, Inventionis <tei:lb xml:id="l1022"/>Antiquioris Prærogativam sibi arrogasse, quam ut <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> æmularetur, aut mala <tei:lb xml:id="l1023"/>eum fraude arcumveniret, tum quo fidem nostram dem<tei:del type="cancelled"><tei:unclear reason="hand" cert="high">e</tei:unclear></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">e</tei:add>reatur priùs se reverà Me<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1024"/>thodum differentialem invenisse, quàm à <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> accepisset explicatam literis <tei:hi rend="underline">Iun. 13.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1025"/>et <tei:hi rend="underline">Octob. 24. 1676</tei:hi>, et priusquam <tei:hi rend="underline">Oldenburgius</tei:hi> Copiam ei fecisset Literarum quas de ea <tei:lb xml:id="l1026"/>dederat <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Decemb. 10. A. 1672.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par91"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Actorum Leipsiensium</tei:hi> Compilatores dum Mense <tei:hi rend="underline">Iun. 1696</tei:hi> duos priores Operum <tei:lb xml:id="l1027"/>Mathematicorum <tei:hi rend="underline">Wallisij</tei:hi> Tomos summatim recenserent, Sequentia Stylo <tei:hi rend="underline">Leibnit<tei:lb xml:id="l1028"/>ziano</tei:hi> exarabant: <tei:hi rend="underline">Cæterum ipse</tei:hi> Newtonus, <tei:hi rend="underline">non minus Candore quam præclaris in rem <tei:lb xml:id="l1029"/>Mathematicam meritis insignis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">publicè et privatim agnovit Leibnitzium</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">tum cum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1030"/>(<tei:hi rend="underline">interveniente Celeberrimo viro</tei:hi> Henrico Oldenburgio <tei:hi rend="underline">Bremensi</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Societatis Regiæ</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1031"/>Anglicanæ <tei:hi rend="underline">tunc Secretario</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">inter ipsos</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">ejusdem jam tum Societatis Socios</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">commer<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1032"/>cium intercederet</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">id est jam ferè ante Annos viginti et ampliùs</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Calculum suum Diffe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1033"/>rentialem</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Series<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> infinitas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et pro ijs quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodos generales habuisse</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">quod</tei:hi> Wal<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1034"/>lisius <tei:hi rend="underline">in Præfatione Operum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">factæ inter eos Communicationis mentionem faciens</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l1035"/><tei:hi rend="underline">præterijt</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quoniam de eo fortasse non satis ipsi constabat. Cæterum Differentiarum Consi</tei:hi><tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1036"/><tei:fw type="catch" place="bottomRight"><tei:hi rend="underline">deratio</tei:hi></tei:fw><tei:pb xml:id="p308v" facs="#i638" n="308v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">26</tei:fw><tei:hi rend="underline">ratio</tei:hi> Leibnitziana <tei:hi rend="underline">cujus mentionem facit</tei:hi> Wallisius (<tei:hi rend="underline">ne quis sciz. ut ipse ait</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Caus<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="2" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">ar</tei:add>etur <tei:lb xml:id="l1037"/>de Calculo Differentiali nihil ab ipso dictum fuisse</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">meditationes aperuit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ aliunde <tei:lb xml:id="l1038"/>non æquè nascebantur</tei:hi>, &amp;c. Ex verbis huc transcriptis ex Præfatione ad duos priores Tomos <tei:lb xml:id="l1039"/>Operum <tei:hi rend="underline">Wallisij</tei:hi> constat <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> Præfationis hujus eam partem fuisse conspectam, <tei:lb xml:id="l1040"/>qua dicitur <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ill. (Anno <tei:hi rend="underline">1676</tei:hi>) Methodum Fluxionum ante denos et am<tei:lb xml:id="l1041"/>plios Annos sibi adiuventam explicuisse. Nunquam <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> concessit <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1042"/>Methodum Differentialem ante annum <tei:hi rend="underline">1677</tei:hi> innotuisse. Et ipse quidem <tei:hi rend="underline">Leibnitzius <tei:lb xml:id="l1043"/>Act. Erud.</tei:hi> ad Mens. <tei:hi rend="underline">Apr. 1691 pag. 178</tei:hi>, se in eam post incidisse agnovit, quam ad publi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1044"/>ca capessenda Negotia in Patriam esset reversus, id est, post elapsum Annum <tei:hi rend="underline">1676</tei:hi>. <tei:lb xml:id="l1045"/>Quam verò generalem jactat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Methodum suam infinitarum serierum, <tei:lb xml:id="l1046"/>tantùm abest ut generaliter ea pateat, ut parvo quidem, aut ferè <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">n</tei:add>ulli u<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1047"/>sui deserviat, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> alij hactenùs ulli deservijsse eam intelleximus, quàm ad fucum <tei:lb xml:id="l1048"/>faciendum non sine dolo à <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> arrogatæ Seriei <tei:hi rend="underline">Gregorianæ</tei:hi> pro Circuli qua<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1049"/>dratura.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par92"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, in Respons<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">o</tei:add> quod ad <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> dederat, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Actis Erud.</tei:hi> ad An. <tei:hi rend="underline">1700 <tei:lb xml:id="l1050"/>pag. 203</tei:hi> inseruerat, hæc scribebat: <tei:hi rend="underline">Ipse</tei:hi> [Newtonus] <tei:hi rend="underline">scit unus omnium optimè</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">satis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1051"/>indicabit publicè</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cum sua Mathematica</tei:hi> Naturæ Principia <tei:hi rend="underline">publicaret anno 1687</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l1052"/><tei:hi rend="underline">nova quædam Inventa Geometrica</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ ipsi communia mecum fuere</tei:hi> NEUTRUM <tei:lb xml:id="l1053"/>LUCI AB ALTERO ACCEPTÆ, <tei:hi rend="underline">sed Meditationibus quem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suis debere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et a me decen<tei:lb xml:id="l1054"/>nio ante</tei:hi> [id est anno 1677] <tei:hi rend="underline">exposita fuisse. Principiorum Libro</tei:hi>, ad quem <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1055"/>hic provocat, <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> nusquam eum agnovit Methodum seorsum invenisse, <tei:lb xml:id="l1056"/>luæ nulla a literis suis mutuata; et nuperrime <tei:hi rend="underline">Wallisius</tei:hi> ipsi diserve contrari<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1057"/>um enarrabat, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> refutatus ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quidem oppugnatus. Et quamvis <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1058"/>dederimus eam se invenisse, nulla <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> aut <tei:hi rend="underline">Newtonianis</tei:hi> habita gratia, se<tei:lb xml:id="l1059"/>cundo tamen Inventori jus nullum accedi<tei:del type="over">c</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">t</tei:add></tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par93"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> in eodem ad <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> Responso ulterius addebat: <tei:hi rend="underline">Certè cum Ele<tei:lb xml:id="l1060"/>menta Calculi mea edidi anno</tei:hi> 1684, <tei:hi rend="underline">ne constabat quidem mihi alius de Inventis <tei:lb xml:id="l1061"/>ejus</tei:hi> [Sciz. Newtoni] <tei:hi rend="underline">in hoc genere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quam quod ipse olim significaverat in literis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">posse <tei:lb xml:id="l1062"/>se Tangentes invenire, non sublatis irrationalibus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quod</tei:hi> Hugenius <tei:hi rend="underline">quoque <tei:lb xml:id="l1063"/>se posse mihi significavit postea</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">etsi cæterorum ejus Calculi adhuc expers. Sed ma<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1064"/>jora multò consecutum</tei:hi> Newtonum, <tei:hi rend="underline">viso demum Libro</tei:hi> Principiorum <tei:hi rend="underline">ejus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">satis intel<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1065"/>lexi</tei:hi>. Hic rursus agnovit <tei:hi rend="underline">Principiorum</tei:hi> Librum multum sibi lucis ad Methodum <tei:hi rend="underline">New<tei:lb xml:id="l1066"/>tonianam</tei:hi> prætulisse, quamvis nunc inficias iverit quidquam in hoc libro de illa Methodo <tei:lb xml:id="l1067"/>inveniri. Hic simulavit, ante editum hunc librum, amplius nihil resutisse se de <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1068"/>ni</tei:hi> Inventis in hoc genere, quam quod Methodum quandam Tengentium fuisset consecutus; <tei:lb xml:id="l1069"/>primam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex hoc libro ad se dimanasse de <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodo Fluxionum Notitiam. At <tei:lb xml:id="l1070"/>Literis <tei:hi rend="underline">Iun. 21. 1677</tei:hi> concessit <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodum Quadraturas etiam Figurarum <tei:lb xml:id="l1071"/>Curvilinearum attingere, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suæ dissimilem esse. Ait enim; <tei:hi rend="underline">Arbitror quæ cela<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1072"/>re voluit</tei:hi> Newtonus <tei:hi rend="underline">de Tangentibus ducendis ab his non abludere. Quod addit</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">ex hoc <tei:lb xml:id="l1073"/>eodem Fundamento Quadraturas quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> reddi faciliores me in sententia hac <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">c</tei:add>onfir<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1074"/>mat</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">nimirum semper figuræ illæ sunt quadrabiles</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ sunt ad Æquationem differentia<tei:add place="supralinear" indicator="no">lem</tei:add>.</tei:hi></tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par94"><tei:foreign xml:lang="lat"><tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> tribus suis Epistolis, de quibus jam sæpius meminimus, quarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Copiam <tei:lb xml:id="l1075"/><tei:hi rend="underline">Leibnitzio Oldenburgius</tei:hi> fecerat, <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="14" unit="chars"/></tei:del> Methodum suam <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="8" unit="chars"/></tei:del> <tei:add place="marginLeft" indicator="yes">adumbrabat quasi ea lasitudine patentem</tei:add>, ut Æ<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1076"/>quationum finitarum at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> infinitarum Ope, determinandis inserviret Maximis <tei:lb xml:id="l1077"/>et Minimis, Tangentibus, Areis, Contentis Solidis, Gravitatis Centris, Longitudinibus <tei:lb xml:id="l1078"/>et Curvaturis linearum Curvarum Curvilinearum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Figurarum, his<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> omnibus <tei:lb xml:id="l1079"/>præstandis Quantitates Radicales nihil morata; Ut similia quoque in Curvis <tei:fw type="catch" place="bottomRight">vulgo</tei:fw><tei:pb xml:id="p309r" facs="#i639" n="309r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">27</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">309</tei:fw> vulgo Mechanicis dictis, ut inversa de Tangentibus <tei:del type="cancelled">Problemata</tei:del> alia<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> his difficiliora, <tei:lb xml:id="l1080"/>ut omnigena pene attingeret Problemata; exceptis fortè Numerius quibusdam Diophan<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1081"/>tæis similibus. At <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, literis datis <tei:hi rend="underline">Aug. 27. 1676</tei:hi> rescripsit non posse se credere <tei:lb xml:id="l1082"/>tam latè <tei:del type="cancelled">p<tei:gap reason="illgblDel" extent="5" unit="chars"/> Newtoni methodum</tei:del> diffundi illius usum. Ex hac Methodo generali deriva<tei:lb xml:id="l1083"/>tam, <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in prima trium Epistolarum suarum Tangentium Methodum descripsit, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1084"/>Exemplo explicavit, <tei:del type="cancelled">Hinc verò ausam nactus Leibnitzius, dum Parisijs per Angliam et Bel<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1085"/>gium in Germaniam reverteretur, solicitè cogitabat qua ratione</tei:del> eam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> monuit non ni<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1086"/>si partem esse aut Corollarium Methodi suæ generalis, Methodum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Tangentium <tei:hi rend="underline">Slusia<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1087"/>nam</tei:hi>, quantum judicaret, assimilis esse naturæ. Hinc verò ausam nactus <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, dum <tei:hi rend="underline">Pa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1088"/>risijs</tei:hi>, per <tei:hi rend="underline">Angliam</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Belgium</tei:hi> in <tei:hi rend="underline">Germaniam</tei:hi> reverteretur, solicitè cogitat qua <tei:lb xml:id="l1089"/>ratione Methodum Tangentium <tei:hi rend="underline">Slusianam</tei:hi> promoveret, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad omnigen<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">a</tei:add> extenderet <tei:lb xml:id="l1090"/>Problemata, ut ex Epistolis suis supra ostendimus. In Epistola tertia <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> Metho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1091"/>dum suam, varijs allatis Theorematis pro Quadraturis Curvarum Theorematum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> exem<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1092"/>plis illustravit. Et postquam jam tam latè diffusa explicatione Methodum suam <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1093"/>nus</tei:hi> aperuisset, ut <tei:hi rend="underline">Leibnitzio</tei:hi> <tei:add place="supralinear" indicator="yes">tandem</tei:add> diluxerit via, qua ad eam pateret aditus, viam<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hanc ille <tei:lb xml:id="l1094"/>ingressus, literis datis <tei:hi rend="underline">Iun. 21. 1677</tei:hi>, explicaret quam bellè Methodus, ad quam esset deductus, <tei:lb xml:id="l1095"/>adumbrationi illi convenerit quam Methodi suæ <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> deformasset, in Tangentibus <tei:lb xml:id="l1096"/>ducendis, in Methodo <tei:hi rend="underline">Slusiana</tei:hi> exhibenda, in Fractis et Surdis non auferendis, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1097"/>in Quadraturis Curvarum facile tractandis; Quod sustinuerit posthæc <tei:hi rend="underline">Leibnitzius <tei:lb xml:id="l1098"/>Germanis</tei:hi> venditare Sibi anno <tei:hi rend="underline">1684</tei:hi>, quando primùm Methodum suam Differentialem <tei:lb xml:id="l1099"/>in lucem emittebat, amplius nihil de <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Inventis innotuisse ultra Methodum quan<tei:lb xml:id="l1100"/>dam quam pro Tangentibus ille excogitasset, arrogantiæ verò hoc est vehementer <tei:lb xml:id="l1101"/>insolentis at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> manditæ, et quæ omnino postulat explicationem.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par95"><tei:foreign xml:lang="lat">De Methodo sua amplius nihil illo tempore explicaverat <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quàm <tei:lb xml:id="l1102"/>qua ratione Tangentes duarentur, Maxima<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et Minima deterinarentur, non <tei:lb xml:id="l1103"/>sublatis Fractis et Surdis; Quæ cum certò illi constitisset <tei:hi rend="underline">Newtoni</tei:hi> Methodum præ<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1104"/>stare, pro Candore suo, omnino id agnoscere tenebatur. Cum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> huc us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Methodum suam <tei:lb xml:id="l1105"/>exposuisset, subjicere ipsi visum est, Quæ modò exhibuisset <tei:hi rend="underline">Initia esse sublimioris Geo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1106"/>metriæ ad difficillima et pulcherrima quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Problemata pertingentis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quæ sine Calcu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1107"/>lo differentiali</tei:hi>, AUT SIMILI <tei:hi rend="underline">vix solutionem acciperent</tei:hi>. At quid per verba illa <tei:lb xml:id="l1108"/>AUT SIMILI innuerit <tei:hi rend="underline">Germanis</tei:hi> non licebat, abs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> interprete conjectura augurari. <tei:lb xml:id="l1109"/>Ipsius erat <tei:hi rend="underline">Leibnitzij</tei:hi> dilucidè et apertè <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> jus suum tribuisse, <tei:hi rend="underline">Germanis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice></tei:hi> suis <tei:lb xml:id="l1110"/>explicuisse cujus esset illa <tei:hi rend="underline">Methodus</tei:hi> SIMILIS, quant<tei:gap reason="blotDel" extent="1" unit="chars"/><tei:add place="supralinear" indicator="no">q</tei:add> illa vi polleret et qua Antiqui<tei:lb xml:id="l1111"/>tate, juxta documenta illa quæ ex <tei:hi rend="underline">Anglia</tei:hi> ad se essent del<tei:del type="strikethrough">a</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">a</tei:add>ta; Methodum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> suam agno<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1112"/>visse minùs Antiquitate valere. Et sic quidem lites devitasset <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi>, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> po<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1113"/>terat, ex parciori largitione, Candoris et justitiæ laudem magnam demereri. Sed <tei:lb xml:id="l1114"/>Quod postea, cum <tei:hi rend="underline">D. Fatio</tei:hi> responderet, <tei:hi rend="underline">Germanis</tei:hi> suis non sit veritus prædicare, se <tei:lb xml:id="l1115"/>anno <tei:hi rend="underline">1684</tei:hi>, quando primùm Calculi sui Elementa edebat nihil de Methodo SIMILI, <tei:lb xml:id="l1116"/>nihil de alia ulla a Methodo Tangentium diversa intellexisse, Id insolentis esse dixi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1117"/>mus arrogantiæ, et quæ explicatione omnino indigeat.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par96"><tei:foreign xml:lang="lat">Est porrò de quo tenetur <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> Orbi literato satisfacere, Quare sciz. <tei:lb xml:id="l1118"/>cum Dominis <tei:hi rend="underline">Wallisio</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Fatio</tei:hi>, Methodi Inventionem multis annis antiquiorem pub<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1119"/>licè <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> asserentibus, responderet; ausus tunc non fuerit <tei:choice><tei:sic>Antiquititatis</tei:sic><tei:corr>Antiquitatis</tei:corr></tei:choice> Præro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1120"/>gativam sibi arrogare, sed hanc distulerit occupare, donec fato concessissent provecti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1121"/>oris ætatis geometræ; et jam de Iunioribus conqueri occæpit ut Hominibus novis, et <tei:fw type="catch" place="bottomRight">Certa<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1122"/></tei:fw><tei:pb xml:id="p309v" facs="#i640" n="309v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">28</tei:fw> Certamen cum alijs ingredi subterfugiens ipsum aggressus est <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi>, quamvis <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi>, <tei:lb xml:id="l1123"/>literis datis <tei:hi rend="underline">Octob. 24. 1676</tei:hi>, Se narrasset, tranquillitatis studio, quin<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> retrò annis con<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1124"/>silium deposuisse ea edendi, quæ de hoc Argumento haberet tunc conscripta. Et revera <tei:lb xml:id="l1125"/>ab eo us<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> tempore, lites omnes de Rebus Philosophicis et Mathematicis <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> con<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1126"/>sulto devitavit, Literarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> de id generis Argumentis Commercia quæcun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice>, tan<tei:lb xml:id="l1127"/>quam Litibus excitandis apta abjecit, eadem<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> inductus ratione abstinuit Queri<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1128"/>monijs ullis <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> lacessere, donec ipsi ostenderetur Plagij opprobium sibi <tei:lb xml:id="l1129"/>in <tei:hi rend="underline">Actis Leipsicis</tei:hi> objectum, quod<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> edidisset <tei:hi rend="underline">Keillius</tei:hi> non alio eum animo edidisse <tei:lb xml:id="l1130"/>quam ut <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> Criminis objecti Calumniam defenderet.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par97"><tei:foreign xml:lang="lat">Querimonijs aspergitur Societas Regalis, quasi ant dictam ex utra<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> parte <tei:lb xml:id="l1131"/>Cuassam, adversus <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> sententiam ea tulisset. Sed injuria. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> enim <tei:lb xml:id="l1132"/>adhuc Illa ullam in re sententiam tulit. <tei:hi rend="underline">Leibnitzius</tei:hi> quidem Illam rogabat <tei:lb xml:id="l1133"/>ut etiam manditum <tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi> damnaret. Sed æquo et pari jure <tei:hi rend="underline">Leibnitzi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1134"/>um</tei:hi> indicta a Caussa damnare illi licebat, æquam et parem in utrum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1135"/>potestatem exercenti. Cum vero <tei:hi rend="underline">Leibnitzius Keillio</tei:hi> objectum Crimen <tei:lb xml:id="l1136"/>instruendum refugeret, quamvis societati Regali, quonium non instrueret <tei:lb xml:id="l1137"/>omnino licebat eum Censura Notasse; Illa tamen sociorum potius Consessum <tei:lb xml:id="l1138"/>delegabat, qui Chartas et Epistolas Antiquas, de his rebus etiamnum <tei:lb xml:id="l1139"/>extantes disquirerent at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> excuterent, Iudicium<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice>  suum, qua Conditione juxta <tei:lb xml:id="l1140"/>disquisitas at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> excussas ea res steterit, ad ipsam referret. Non habebat Con<tei:lb xml:id="l1141"/>sessus in Mandatis ut vel <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> vel <tei:hi rend="underline">Keillium</tei:hi> in Quæstionem postu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1142"/>laret, sed ut referret quæ ex Epistolis et Chartis antiquis invenerit. Qui<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1143"/>relata ad Chartas ipsas comparaverit, accuratissimè interse convenire depre<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1144"/>hendet. Consessus enim ex plurium sociorum Numero constabat è diversis genti<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1145"/>bus selectorum, rei<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> controversæ peritia illustrium, quorum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> fidem diligentem <tei:lb xml:id="l1146"/>abunde perspexisset Societas, tum in rimandis scripturæ modis et formis alijs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:lb xml:id="l1147"/>Circumstantijs, tum in edendis quæ ex antiquis illis Epistolis et Chartis sum<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1148"/>ma Cura exploratis deprehendissent, ut ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quidquam addiderint, ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> dem<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1149"/>pserint aut mutaverint, præjudicio ullo in alterutram partem abducti. Et <tei:lb xml:id="l1150"/>asservantur quidem ex mandatis societatis Regalis Epistolæ ipsæ et Chartæ, <tei:lb xml:id="l1151"/>ut Illustribus viris facultas esset eas conspiciendi, at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ad <tei:hi rend="underline">Commercium Epi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1152"/>stolicum</tei:hi> comparandi, quicun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> et quandicun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> id desideraverint. Interim unum <tei:lb xml:id="l1153"/>est de quo <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> liberè moneam, Se nimirum ex injustitiæ Crimine <tei:lb xml:id="l1154"/>Societati Regali idcirco exprobato, quasi adversus se indicta Caussa senten<tei:lb xml:id="l1155"/>tiam illa tulisset, Societatis Decretum te necasse, quo sanctitur Expu<tei:del type="over">s</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">l</tei:add>sione <tei:lb xml:id="l1156"/>multandum qui socios infamia asperserit</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par98"><tei:foreign xml:lang="lat">Quam excolebat <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> in Principijs et in Optice, Philosophia, erat Ex<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1157"/>perimentalis. Philosophiæ verò Experimentali id nequaquam datum est Negotij <tei:lb xml:id="l1158"/>ut rerum Caussas ultra edoceat quàm eas licet captis experimentis appro<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1159"/>bare. Certè non est hæc Philosophia temerarijs o<tei:unclear reason="hand" cert="medium">n</tei:unclear>eranda Opinionibus, quæ <tei:lb xml:id="l1160"/>ex Phænomenis neutiquam confirmantur; ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> in ea Hypothesibus conceditur <tei:lb xml:id="l1161"/>Locus nisi ut Conjecturis vel Quæsitis quæ Experimentis tentanda tantùm <tei:fw type="catch" place="bottomRight">et</tei:fw><tei:pb xml:id="p310r" facs="#i641" n="310r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">29</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">310</tei:fw> et exploranda proponuntur. Hac inductus ratione in <tei:hi rend="underline">Optice</tei:hi> sua <tei:hi rend="underline">New<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1162"/>tonus</tei:hi> ea distinguebat quæ explerimentis certia comprobantur ab eis quæ inex<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1163"/>perta inter incerta reliquuntur, quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> idcirco sub finem <tei:hi rend="underline">Optices Quærendorum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1164"/>forma congessit. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> hinc quo<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> fuit, Quod cum in Præfatione ad <tei:hi rend="underline">Principiorum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1165"/>Librum, Motus Planetarum et Cometarum, Lunæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> item et Maris, ut in hoc <tei:lb xml:id="l1166"/>Libro a Gravitate derivatos perstri<tei:del type="over">s</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">n</tei:add>xisset, adjecerit: <tei:hi rend="underline">Utinam cætera Na<tei:lb xml:id="l1167"/>turæ Phænomena ex Principijs Mechanicis eodem Argumentandi genere <tei:lb xml:id="l1168"/>derivare liceret. Nam multa me movent ut nonnihil suspicer ea Omnia ex <tei:lb xml:id="l1169"/>viribus quibusdam pendere posse</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quibus Corporum Particulæ per Caussas nondum <tei:lb xml:id="l1170"/>Cognitas vel in se mutuò impellentur</tei:hi> <tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del> <tei:hi rend="underline">et secundum figuras regulares cohæ<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1171"/>rent</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel ab invicem fugantur et recedunt</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">quibus viribus ignotis Philoso<tei:lb xml:id="l1172"/>phi hactenus Naturam frustra tentarunt</tei:hi>. Et sub finem hujus Libri se<tei:lb xml:id="l1173"/>cunda vice editi, præ Experimentorum inopia determinandis abstinuisse <tei:lb xml:id="l1174"/>se narravit Legibus Actionum spiritus illius Actorisve subtilissimi, cu<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1175"/>jus vi Attractio Corporum mutua peragitur. At<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> idcirco etiam de Caussis <tei:lb xml:id="l1176"/>Gravitatis nihil Statuisse, quòd ijs stabiliendis nulla sibi ex Phænomenis aut <tei:lb xml:id="l1177"/>Experimentis suppeterent Argumenta, ut sub Exordium <tei:hi rend="underline">Principiorum</tei:hi> aper<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1178"/>te satis declaraverat his verbis: <tei:hi rend="underline">Virum Caussas et Sedes Physicas jam non ex<tei:lb xml:id="l1179"/>pendo</tei:hi>. Et paulò post. <tei:hi rend="underline">voces Attractionis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">Impulsus</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel Propensionis cujuscunque <tei:lb xml:id="l1180"/>in Centrum <tei:add place="marginRight" indicator="yes">indifferenter</tei:add> et pro se mutuò promiscuè usurpo</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">has vires non Pysicè sed mathe<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1181"/>maticè tantùm considerando. Unde Caveat Lector nè per hujusmodi voces co<tei:lb xml:id="l1182"/>gitet me speciem vel modum Actionis, Caussamve aut Rationem Physicam ali<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1183"/>cubi definire</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">vel Centris</tei:hi> (<tei:hi rend="underline">quæ sunt Puncta Mathematica</tei:hi>) <tei:hi rend="underline">vires verè <tei:lb xml:id="l1184"/>et Physicè tribuere</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">si forte aut Centra trahere aut vires Centrorum esse dixero.</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1185"/>Et sub finem <tei:hi rend="underline">Opticis</tei:hi>: <tei:hi rend="underline">Qua Caussa efficiente hæ Attractiones</tei:hi> (sciz. Gravitas <tei:lb xml:id="l1186"/>Vis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Magnetica et Electrica) <tei:hi rend="underline">peragantur</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">hic non inquiro. Quam ego At<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1187"/>tractionem appello</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">fieri sane potest ut ea efficiatur impulsu vel alio a<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1188"/>liquo modo nobis incognito. Hanc vocem Attractionis ita hic accipi velim <tei:lb xml:id="l1189"/>ut in Universum solummodo vim aliquam significare intelligatur qua Cor<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1190"/>pora ad se mutuò tendant</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">cuicun<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> demum Caussæ attribuenda sit illa vis. <tei:lb xml:id="l1191"/>Nam ex Phænomenis Naturæ Illud nos priùs edoctos oportet quænam Cor<tei:lb xml:id="l1192"/>pora se invicem attrahant</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et quænam sint Leges et Proprietates istius <tei:lb xml:id="l1193"/>Attractionis</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">quàm in id inquirere par sit quanam efficiente Caussa per<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1194"/>agatur Attractio</tei:hi>. Paulò post de his meminit Attractionibus tanquam <tei:lb xml:id="l1195"/>viribus, quas Phænomena demonstrant verè quidem in Natura Rerum <tei:lb xml:id="l1196"/>inveniri, quamvis nondum nobis concessum fuerit in Virium Caussas pene<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1197"/>trasse. Vires<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> has distinguit a Qualitatibus istis occultis quas ex specificis <tei:lb xml:id="l1198"/>Rerum Formis progigni somniant delirantes Philosophi: Eis<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> quæ in Scho<tei:fw type="catch" place="bottomRight">li<tei:del type="over"><tei:unclear reason="del" cert="low">u</tei:unclear></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">o</tei:add><tei:del type="cancelled"><tei:unclear reason="del" cert="low">m</tei:unclear></tei:del></tei:fw><tei:pb xml:id="p310v" facs="#i642" n="310v"/><tei:fw type="pag" place="topLeft">30</tei:fw>lio sub finem <tei:hi rend="underline">Principiorum</tei:hi> de Gravitatis Proprietatibus dixisset, adjicit; <tei:hi rend="underline">Ratio<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1199"/>nem verò harum Gravitatis Proprietatum ex Phænomenis nondum potui de<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1200"/>ducere, et Hypotheses non fingo. Quicquid enim ex Phænomenis non deducitur <tei:lb xml:id="l1201"/>Hypothesis vocanda est</tei:hi>; <tei:hi rend="underline">et Hypotheses seu Metaphysicæ seu Physicæ</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">seu <tei:lb xml:id="l1202"/>Qualitatum Occultarum</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">seu Mechanicæ in Philosophia experimentali <tei:lb xml:id="l1203"/>locum non habent</tei:hi> — <tei:hi rend="underline">satis est quod Gravitas revera existat et agat <tei:lb xml:id="l1204"/>secundum Leges à nobis expositas</tei:hi>, <tei:hi rend="underline">et ad Corporum Cœlestium et Maris <tei:lb xml:id="l1205"/>nostri motus omnes sufficiat</tei:hi>. Quis verò jam non demirretur qui hæc omnia <tei:lb xml:id="l1206"/>expenderit at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> perspexerit <tei:hi rend="underline">Newtono</tei:hi> exprobrari Quod Gravitatis <tei:lb xml:id="l1207"/>aliarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> Attractionum Caussas nulla tentaverit Hypothesi explicare? <tei:lb xml:id="l1208"/>Quasi verò culpandus esset qui Certis contentus incerta dimiserit. <tei:hi rend="underline">Actorum</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1209"/>tamen <tei:hi rend="underline">Leipsiensium</tei:hi> Compilatores <tei:add place="supralinear" indicator="yes">(a)</tei:add><tei:anchor xml:id="n310v-01"/><tei:note place="pageBottom" target="#n310v-01">(a) Anno 1714. Mense Martio, p. 141, 142.</tei:note> literis prodiderunt Negare <tei:hi rend="underline">Newto<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1210"/>num</tei:hi> omninò ullam esse Gravitati Mechanicam Caussam. Et si spiritus <tei:lb xml:id="l1211"/>Actorve ille subtilissimus, cujus vi peragi putatur Attractio Electrica <tei:lb xml:id="l1212"/>alius quid involvat ab <tei:hi rend="underline">Æthere</tei:hi> aut <tei:hi rend="underline">subtili Cartesij Materia</tei:hi> diversum, <tei:lb xml:id="l1213"/>minori hunc in pretio etiam quam Hypothesin esse habendum, et forte in <tei:hi rend="underline">Hy<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1214"/>larchicum D. Henrici Mori Principium</tei:hi> recidere. <tei:add place="supralinear" indicator="yes">(b)</tei:add><tei:anchor xml:id="n310v-02"/><tei:note place="pageBottom" target="#n310v-02">(b) In Tractata de Bo<tei:lb xml:id="l1215"/>nitate Dei et in Epistolis ad D. Hartso<tei:del type="over"><tei:unclear reason="del" cert="medium">o</tei:unclear></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>k<tei:del type="strikethrough">e</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">e</tei:add>r et alibi</tei:note> Obstrepuit<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> <tei:hi rend="underline">Leibnitzi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1216"/>us</tei:hi> quasi Gravitatem Spectaret <tei:hi rend="underline">Newtonus</tei:hi> ut Proprietatem Corporibus <tei:lb xml:id="l1217"/>naturalem et essentialem, aut Occultæ Qualitatis Miraculi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> loco habe<tei:lb xml:id="l1218"/>ret. Argutijs<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> istis hi <tei:hi rend="underline">Germanis</tei:hi> persuasum esse voluerunt minimè eo <tei:lb xml:id="l1219"/><tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> ingenio esse qui Inveniendæ Methodo Infinitesimali par <tei:lb xml:id="l1220"/>haberetur.</tei:foreign></tei:p>
<tei:p xmlns:tei="http://www.tei-c.org/ns/1.0" xml:id="par99"><tei:foreign xml:lang="lat">Est quidem quod omninò nos agnoscere oportet <tei:hi rend="underline">Newtonum</tei:hi> sciz. <tei:lb xml:id="l1221"/>et <tei:hi rend="underline">Leibnitzium</tei:hi> diversissimas ingressos diversissimas insistere Philoso<tei:lb xml:id="l1222"/>phandi vias. Alter evidentia ducitur ex Phænomenis et Expe<tei:lb xml:id="l1223"/>rimentis nata; at<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ubi hæc deficit, Ille non ultra pergit: Alter <tei:lb xml:id="l1224"/>totus in Hypothesibus excudendis occupatur, quas quidem proponit non ad <tei:lb xml:id="l1225"/>Experimenta exigendas, sed fine ex amine credendas. Alter inopia <tei:lb xml:id="l1226"/>Experimentorum, quibus lis penitus dirimatur, non affirmat, non <tei:lb xml:id="l1227"/>negat Gravitatem ex Caussa Mechanica progigni; fidenter affirmat <tei:lb xml:id="l1228"/>alter si non a Principio Mechanico, non aliunde quam a perpe<tei:lb xml:id="l1229"/>tuo Miraculo Gravitatis Originem esse repetendam. Alter inter <tei:lb xml:id="l1230"/><tei:hi rend="underline">Quærenda</tei:hi> modestè reponit An Rerum omnium Conditor pro in<tei:lb xml:id="l1231"/>finita qua pollet Polentia, Minimis Materiæ Particulis du<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1232"/>rissimis esse concesserit: audacter alter Materiæ duritiem a <tei:lb xml:id="l1233"/>Motibus conspirantibus oriri asserit, et perpetuo tribuit Miraculo Si <tei:fw type="catch" place="bottomRight">alia</tei:fw><tei:pb xml:id="p311r" facs="#i643" n="311r"/><tei:fw type="pag" place="topRight">31</tei:fw><tei:fw type="pag" place="topRight" hand="#unknownCataloguer2">311</tei:fw> alia est quàm Mechanica Duri<tei:del type="cancelled"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del>tiei Caussa. Alter Motus Animalis in Ho<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1234"/>mine non affirmat purè Mechanicum esse Principium; alter ita purè Me<tei:lb xml:id="l1235"/>chanicum prædicat ut Mens quidem (ex Hypothesi <tei:hi rend="underline">Harmoniæ</tei:hi> suæ <tei:hi rend="underline">Præsta<tei:lb xml:id="l1236"/>tilitæ</tei:hi>) nihil prorsus in Corpus agat, quod Motus illius immutet aut <tei:lb xml:id="l1237"/>afficiat. Alter Deum docet (Deum illum in quo vivimus et movemur <tei:lb xml:id="l1238"/>et à quo pregnali sumus) esse ubi<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> præsentem sed minimè ut Animam <tei:lb xml:id="l1239"/>Mundi; Alter Deum respicit non quidem ut Animam Mundi sed ut <tei:lb xml:id="l1240"/><tei:del type="cancelled">Intellig</tei:del> INTELLIGENTIAM SUPRA-MUNDANAM, unde con<tei:lb xml:id="l1241"/>sequi videtur nihil Eum posse intra Mundana spatia, nisi Mira<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1242"/>culo quod omnem superet fidem. Alter docet argumentari debere <tei:lb xml:id="l1243"/>Philosophos à Phænomenis et Experimentis ad eorum Caussas, et à <tei:lb xml:id="l1244"/>Caussas ad Caussarum Cassas, et sic porro donec ad Omnium Caussam <tei:lb xml:id="l1245"/>primam perventum est: Alter actiones omnes Primæ Caussæ <tei:del type="cancelled">pr<tei:unclear reason="del" cert="low">æb</tei:unclear>itur <tei:lb xml:id="l1246"/>Qu<tei:unclear reason="del" cert="low">in</tei:unclear> hab<tei:unclear reason="del" cert="low">et</tei:unclear></tei:del> Miraculis <tei:add place="supralinear" indicator="yes">accenset,</tei:add> leges<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> ex voluntate Dei Naturæ impo<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1247"/>sitas perpetua esse prædicat Miracula et occultas Qualitates, <tei:lb xml:id="l1248"/>quarum<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> idcirco in Philosophia ratio nulla <tei:del type="cancelled">s<tei:gap reason="illgblDel" extent="2" unit="chars"/>t <tei:add place="supralinear" indicator="yes">s<tei:gap reason="illgblDel" extent="2" unit="chars"/>t</tei:add></tei:del> <tei:add place="supralinear" indicator="no">Sit</tei:add> habenda: Sunt ne <tei:lb xml:id="l1249"/>ergo constantissimæ illæ et Universales Naturæ Leges, quoniam à Potentia <tei:lb xml:id="l1250"/>Dei proficiscuntur vel ab Actione Caussæ quam nondum nos perspeximus, <tei:lb xml:id="l1251"/>Miracula hinc duendæ et Occultæ Qualitates, id est, pro <tei:hi rend="underline">Absurdis</tei:hi> <tei:lb xml:id="l1252"/>et <tei:hi rend="underline">Monstrosis</tei:hi> repudiandæ? Suntme idcirco repudianda Spendidissima <tei:lb xml:id="l1253"/>illa Argumenta, quibus ex Naturæ Phænomenis Deum esse demonstra<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1254"/>mus, quoniam <tei:hi rend="underline">obscura</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">difficilia</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Nova</tei:hi> exquiruntur <tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>t excogi<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1255"/>tantur quæ objiciantur <tei:hi rend="underline">vocabula</tei:hi>? Est ne idcirco omnis exp<tei:del type="strikethrough"><tei:unclear reason="del" cert="low">l</tei:unclear></tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">l</tei:add>odenda <tei:lb xml:id="l1256"/>Philosophia Experimentalis ut <tei:hi rend="underline">Prodigiosa</tei:hi> et <tei:hi rend="underline">Absona</tei:hi>, quia nihil affer<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1257"/>mat nisi quod experimentis probaberit, et quia nondum suppetunt ex<tei:lb xml:id="l1258"/>perimenta quibus demonstremus Phænomena Naturæ ex Caussis purè <tei:lb xml:id="l1259"/>Mechanicis provenire omnia et solvi posse. Profecto digna hæc sunt quæ al<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1260"/>tius considerentur et expendantur. <tei:hi rend="underline">Miracula</tei:hi> enim quod attinet, mini<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1261"/>mè <tei:add place="supralinear" indicator="yes">inde</tei:add> illa <tei:del type="cancelled">hæc</tei:del> Nom<tei:del type="over">i</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add>n<tei:del type="cancelled">e</tei:del> <tei:del type="cancelled"><tei:unclear reason="del" cert="low">opp</tei:unclear><tei:gap reason="illgblDel" extent="8" unit="chars"/>r</tei:del> <tei:add place="supralinear" indicator="no">traxerunt</tei:add> quò<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">d</tei:add> à Deo proficis<tei:del type="strikethrough">c<tei:unclear reason="del" cert="low">un</tei:unclear>tur</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">erentur</tei:add>, sed quò<tei:del type="over"><tei:gap reason="illgblDel" extent="1" unit="chars"/></tei:del><tei:add place="over" indicator="no">d</tei:add> <tei:lb xml:id="l1262"/>rarò admodum eveni<tei:del type="cancelled">unt</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">rent</tei:add> et raritate sua hominibus admirationem in<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1263"/>jic<tei:del type="over">i</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">e</tei:add><tei:del type="strikethrough">unt</tei:del><tei:add place="supralinear" indicator="no">rent</tei:add>. Si jugiter illa et perpetuò <tei:del type="strikethrough">provenirent</tei:del> <tei:add place="supralinear" indicator="no">idcurrerent</tei:add>, juxta Certas Leges Na<tei:lb xml:id="l1264"/>turæ Rerum à Deo impositas, non amplius essent Miracula dicenda, sed in <tei:lb xml:id="l1265"/>Perennibus Naturæ Phænomenis numeranda, quæ<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> liceret idcirco ut <tei:lb xml:id="l1266"/>illorem partem Philosophicæ Considerationi subjicere. Ne<tei:choice><tei:orig></tei:orig><tei:reg>que</tei:reg></tei:choice> exploduntur <tei:lb xml:id="l1267"/><tei:hi rend="underline">Occultæ Qualitates</tei:hi>, quia nos latent earum Caussæ, Sed quoniam ex hoc <tei:lb xml:id="l1268"/>Nomine Qualitatibus rerum specificis imposito, deterremur à <tei:choice><tei:sic>Quali<tei:lb type="hyphenated" xml:id="l1269"/>tum</tei:sic><tei:corr>Qualitatum</tei:corr></tei:choice> Caussis indagan<tei:del type="over">t</tei:del><tei:add place="over" indicator="no">d</tei:add>is, quasi quidem illæ penitus essent deploratæ post<tei:lb xml:id="l1270"/>quam magnus ipse Philosophus <tei:hi rend="underline">Aristoteles</tei:hi> in eas penetrare non potuerat.</tei:foreign></tei:p>
</div>



</div>

            </div>
        </body>
    </text>
</TEI>